Jedel jetken jaýap

Alaıda qujat alýdyń «jeńil joldaryn» usynyp nemese aıaqastynan ońaı dúnıeni qıyndatyp jiberetin keıbir sheneýnikter ardy jıyp qoıyp, alystan kelgen aǵaıynnyń da qaltasyna da túsip, para alyp jatqan mysaldar joq emes. Ondaılardyń para jolymen bergen qujattarynda da shıkilikter shyǵyp, aqyry aǵaıyndardy áýre-sarsańǵa salyp otyrǵan jaǵdaılar oryn alyp otyr. Májilis depýtaty Káribaı Musyrman osyndaı máselelerge qatysty Ishki ister mınıstri Qalmuhanbet Qasymovtyń atyna depýtattyq saýal joldaǵan edi. Soǵan jaýap ádettegiden jyldamyraq keldi. Tómende sol saýal men jaýapty usynyp otyrmyz. 

«2015 jyly Jambyl oblysyna Qytaı Halyq Respýblıkasynan kóship kelgen 251 etnostyq qazaqqa qazir ózderi kelgen kórshiles elge sot arqyly kúshtep shyǵarylý qaýpi tónip tur. О́ıtkeni arada eki jyl ótkende olardyń yqtııarhattar alý úshin tapsyrǵan keıbir qujattary jalǵan ekendigi anyqtalǵan. Al oralman aǵaıyndar ózderin: «Biz deldaldar men jemqorlardyń qurbany bolyp otyrmyz», dep sanaıdy. Qalyń jurtshylyq aıryqsha nazar aýdaryp, áleýmettik jelilerde qyzý talqylaý taqyrybyna aınalǵan osy keleńsiz oqıǵanyń oryn alý sebepterin jáne oǵan kimder kináli ekendigin qazirgi kezde Taraz qalasy kóshi-qon basqarmasynyń laýazymdy tulǵalaryna qatysty júrgizilip jatqan qyzmettik tergeý nátıjesi ádil anyqtap beredi dep senemiz.

«Tas – túsken jerine aýyr» deıdi halqymyz. Atajurtym dep ańsap kelgen aǵaıyndarǵa arasha túsý – azamattyq paryzymyz. Sizden Jambyl oblysyndaǵy 251 oralman baýyrymyzdyń janaıqaılaryna qulaq asyp, osy ózekti máseleni ózińizdiń jeke baqylaýyńyzǵa alýyńyzdy jáne qoldanystaǵy zańnama aıasynda tıisti sheshim qabyldaýyńyzdy suraımyn» deıdi depýtat K.Musyrman óziniń IIM-ge joldaǵan saýalynda.

О́ziniń jaýabynda Q.Qasymov bylaı deıdi: «2016 jylǵy qarashadan bastap Jambyl oblysynyń UQK departamenti Taraz qalasynyń IIB qyzmetkerlerine jáne basqa da adamdarǵa qatysty uıymdasqan qylmystyq top (UQT) qurý, basshylyq etý jáne qatysý, sondaı-aq zańsyz kóshi-qon arnasyn uıymdastyrý faktisi boıynsha qylmystyq isti tergedi. Aǵymdaǵy jylǵy 28 qyrkúıekte Taraz qalasy sotynyń úkimimen polısııa qyzmetkerleri deldaldarymen birge kináli dep tanylyp, sottaldy.

Tergeý barysynda 2015-2016 jyldary QHR-dan kelgen 251 repatrıant azamatqa turaqty turý materıaldaryn qoldan jasaǵany anyqtal­dy. Atap aıtqanda, №086 medısınalyq qorytyndy, QHR bas konsýldyǵynyń anyqtamasy (AITV). Osyǵan baılanysty, UQK Departamentiniń nusqaýy boıynsha etnostyq qazaqtardyń turýǵa yqtııarhattary «Halyqtyń kóshi-qony týraly» zańǵa sáıkes joıyldy. Al repatrıanttardyń para berý faktileri boıynsha qylmystyq is materıaldary jekelegen óndiriske bólinip, tergeýge joldandy. Búgingi tańda 77 repatrıantqa qatysty para berý faktileri boıynsha qýdalaý isi qylmys quramynyń bolmaý­yna baılanysty toqtatyldy. Qalǵan adamdarǵa qatysty tergeý jalǵasýda».

Sonymen birge jaýapta: «Bas proký­ra­týranyń pikiri boıynsha Sybaı­las jemqorlyqqa qarsy qyzmet para alý faktisin tergeýmen qatar, repatrıanttardyń jalǵan qujattardy daıyndaý, paıdalaný faktileri boıynsha da proses­tik sheshim qabyldaýy qajet. Osyǵan baılanysty, turýǵa yqtııarhatty qalpyna keltirý repatrıanttarǵa qatysty sońǵy prosestik sheshimderdi qabyldaý kezinde jáne keıinnen olar belgilengen tártipte medısınalyq tekserýden ótken kezde múmkin bolady. Osy úshin Jambyl obly­synyń IID ákimdikpen birlesip, aǵymdaǵy jylǵy 9 qazanda 41 repatrıantpen kezdesý ótkizdi jáne olarǵa turýǵa yqtııarhatty qalpyna keltirý tártibin jetkizdi.

Jalpy, qazirgi ýaqytta IIM ótinish­ter­d­e baıandalǵan problemalardy sheshý boıyn­­sha múddeli memlekettik organdar­dyń (UQK, BP, MQIjSJQIQA) SIM, EHÁQM, DSM jáne Jambyl obly­sy­nyń ákimdigi) dáıek­ti áreket­teri­niń algo­rıt­min pysyqtady. Osy jumys­ty uıymdastyrý úshin júıeli negizde Qazaq­stan Respýblıkasynyń Premer-Mınıstri IIM-ge múddeli memle­ket­tik organdarmen jáne Jambyl oblysy­nyń ákimdigimen birlesip, tıisti vedomstv­o­aralyq jumys tobyn qurýdy tapsyrdy», delingen.

Daıyndaǵan: 

Jaqsybaı SAMRAT,

«Egemen Qazaqstan»