Portýgalııada kóptegen álemniń damyǵan elderindegideı nómiri birinshi sport fýtbol ekeni daýsyz.
Fýtbolmen tynystaǵan Lıssabon daýyl aldyndaǵy tymyrsyqtaı, tynshyp, Atlant teńiziniń tolqynymen terbelip tur. Áne-mine, kerile uıqysynan oıanyp, úlken fýtboldyń dúbirli toıyn bastap ketkisi keletindeı. Eski shahardyń árbir buryshynan bas kóterip, sybdyr-sybdyr fýtbol jaıly kúbirlesken fanattar búgin tús aýa bir kósheniń boıyna jan-jaqtan aǵyla túsedi. Toqsan sala toǵysqan Tarbaǵataıdyń kólindeı barlyǵy jyljı otyryp, «Joze Alvelade» stadıonyna baryp quıylady. Bul jolǵy jıynǵa basty sebepker qazaq komandasy – «Astana».
Qonaqúıdiń aldyndaǵy Pedro «Astana» degende qolyndaǵy aq qolǵabyn sheshti. «О́tken jolǵy oıynda ábden záre-qutymyzdy qashyrdyńyzdar. «Astana» osal emes eken», deıdi júrek tusyn ustap. Osyndaı sózderge kóńil semirtip, el fýtbolynyń ataǵy shalǵaıǵa shaýypty ǵoı deımiz ishteı. О́tken ǵasyrdyń bel ortasynda ataǵy dúrkiregen «Sportıngtiń» irgetasy mynda ǵana qalanǵan «Joze Alvalade» degen stadıony bar. Osy stadıonnyń ashylýynyń ózi qyzyqty. Alǵashqy match 2003 jyly 6 tamyz kúni «Sportıng» pen «Manchester Iýnaıted» arasynda ótedi. Sol oıynda «qyzyl soıqandardyń» aty ańyzǵa aınalǵan jartylaı qorǵaýshysy Raıan Gıggz Krıshtıaný Ronaldýdy kórip, oıyn bitisimen Ser Alekske myna jas perini jyldam satyp alyńyz dep aqyl aıtady. О́ziniń eń senimdi, ári aqyldy oıynshysynyń aıtqanyn buljytpaǵan Aleks bapker artynan qalmaı júrip Ronaldýdy satyp alady. Odan keıin bul stadıon Eýro-2014 jarysynyń 4 oıynyn qabyldaǵan. Sosyn reseılik SSKA týra osy stadıonda alań ıelerin jeńip Ýefa kýbogynyń ıegeri atanǵan. Ol 2005 jyly bolǵan oqıǵa.
Jalpy «Astananyń» «Sportıngpen» terezesi teń taıtalasatyn oıy bolǵany jasyryn emes. Alǵashqy oıynda basymdylyq alsaq, kim biledi dep kózdi tars jumyp kóz qorqaq qol batyr dep alańǵa shyqqan. Alaıda, 48 ben 55-mınýttar aralyǵynda Brýno Fernandes (penaltıden), Jelson Martınsh, Seıdý Dýmbııa úsheýi qazaqstandyq ujymǵa óte aýyr úsh soqqy berdi. 7-mınýttyń ishinde jerlesterimiz jer sıpap qaldy. 1:0 esebimen utyp turyp, aıaq asty kelgen goldardan eseńgiredi. Fýtbolshylar túgil trıbýnadaǵy jankúıerdiń salysy sýǵa ketti. Basy tátti bolǵanymen, aıaǵy osylaısha qatty bolady dep kim oılaǵan? Tipti, fanattar sektorynan ekinshi goldy talap etip, «Sportıngtiń» silekpesin shyǵarýdy tilegender de az emes edi. О́z alańynda kóp jeńile bermeıtin klýbymyz mundaı aýyr hálge túsedi dep árıne kóbisi oılaı qoıǵan joq. Degenmen, deńgeıdiń aty deńgeı. «Iýventýspen» teń túsip júrgen Chempıondar lıgasynyń komandasy Eýropa lıgasyna kelgende avtomatty túrde týrnırdiń favorıtine aınalmaı ma? Quramynda osydan eki jyl buryn Eýropa chempıony bolǵan fýtbolshylar júrse, qalǵandary óz memleketteriniń ulttyq quramalarynda oınaıtyn sen tur men ataıyndar bolsa, ne shara, ne daýa! Onyń ústine «Astana» qorǵaýshysy Iýrıı Logvınenko eki sary qaǵaz alyp, alańnan qýyldy. 10 adammen Portýgalııanyń ataqty komandasyna qaıbir ses kórsetesiz.
Tynǵan oıyn tyndy. Syrt alańdaǵy matchtan da úmit az. Biraq, bul tek «Astanaǵa» ǵana emes, barsha qazaqstandyq klýbtarǵa sabaq bolýy kerek. «Sportıng» sekildi baı tarıhyń bolmasa da, óz akademııańdy quryp, jastaryńdy tárbıelep sodan nár alatyn deńgeıge jetý. Únemi, syrttan kelgen legıonerdiń aıaǵyna qarap otyra berý óziń otyrǵan aǵashtyń butaǵyn keskenimen teń. Krıshtıaný Ronaldý, Lýısh Nanı sekildi fýtbolshylardy syılaǵan «Sportıng» akademııasy búkil klýbqa tabys túsirip, qanshama portýgal balalaryna úlken sportqa esik ashyp otyr. Dińgegi myqty komandanyń deńgeıi de bizden joǵary bolatyn sodan da shyǵar.
Jaýapty oıynnyń jalǵyz ǵana kóterer júgi bar. «Astana» kelesi kezeńge ótýdi oılamaıdy. Tek abyroımen óner kórsetip, qazaq fýtbolynyń jalaýyn jelbiretý. Oıyn aldyndaǵy baspasóz máslıhatynda bas bapkerimiz Stanımır Stoılovtyń da aıtqany osy boldy. Rasymen de az ýaqyttyń ishinde «Astana» kári qurlyqqa jap-jas bolyp atyn jaıyp úlgerdi-aý!
Ermuhamed MÁÝLEN, «Egemen Qazaqstan» – Lıssabonnan (Portýgalııa)