Ústimizdegi jyldyń aqpan aıynda Májilis depýtaty Qanat Mýsın Premer-Mınıstr Baqytjan Saǵyntaevtyń atyna depýtattyq saýal joldap, Soltústik Qazaqstan oblysynyń Aıyrtaý jáne Ǵabıt Músirepov aýdandarynda burynǵy ýran ken oryndarynyń qazir jarym-jartylaı ashyq qalǵan oryndarynan radıoaktıvti zııandy zattar tarap jatqanyn jetkizgen edi.
G M T Opredelıt ıazykAzerbaıdjanskııAlbanskııAnglııskııArabskııArmıanskııAfrıkaansBaskskııBelorýsskııBengalskııBırmanskııBolgarskııBosnııskııVallııskııVengerskııVetnamskııGalısııskııGrecheskııGrýzınskııGýdjaratıDatskııZýlýIvrıtIgboIdıshIndonezııskııIrlandskııIslandskııIspanskııItalıanskııIorýbaKazahskııKannadaKatalanskııKıtaıskıı (Ýpr)Kıtaıskıı (Trad)KoreıskııKreolskıı (Gaıtı)KhmerskııLaosskııLatınskııLatyshskııLıtovskııMakedonskııMalagasııskııMalaıskııMalaııalamMaltııskııMaorıMarathıMongolskııNemeskııNepalıNıderlandskııNorvejskııPandjabıPersıdskııPolskııPortýgalskııRýmynskııRýsskııSebýanskııSerbskııSesotoSıngalskııSlovaskııSlovenskııSomalıSýahılıSýdanskııTagalskııTadjıkskııTaıskııTamılskııTelýgýTýreskııÝzbekskııÝkraınskııÝrdýFınskııFransýzskııHaýsaHındıHmongHorvatskııChevaCheshskııShvedskııEsperantoEstonskııIаvanskııIаponskıı AzerbaıdjanskııAlbanskııAnglııskııArabskııArmıanskııAfrıkaansBaskskııBelorýsskııBengalskııBırmanskııBolgarskııBosnııskııVallııskııVengerskııVetnamskııGalısııskııGrecheskııGrýzınskııGýdjaratıDatskııZýlýIvrıtIgboIdıshIndonezııskııIrlandskııIslandskııIspanskııItalıanskııIorýbaKazahskııKannadaKatalanskııKıtaıskıı (Ýpr)Kıtaıskıı (Trad)KoreıskııKreolskıı (Gaıtı)KhmerskııLaosskııLatınskııLatyshskııLıtovskııMakedonskııMalagasııskııMalaıskııMalaııalamMaltııskııMaorıMarathıMongolskııNemeskııNepalıNıderlandskııNorvejskııPandjabıPersıdskııPolskııPortýgalskııRýmynskııRýsskııSebýanskııSerbskııSesotoSıngalskııSlovaskııSlovenskııSomalıSýahılıSýdanskııTagalskııTadjıkskııTaıskııTamılskııTelýgýTýreskııÝzbekskııÝkraınskııÝrdýFınskııFransýzskııHaýsaHındıHmongHorvatskııChevaCheshskııShvedskııEsperantoEstonskııIаvanskııIаponskıı Zvýkovaıa fýnksııa ogranıchena 200 sımvolamı Nastroıkı : Istorııa : Obratnaıa svıaz : Donate ZakrytDepýtattyń saýalynda oblystyq prokýratýranyń júrgizgen tekserisi barysynda ýran óndirý oryndarynyń durys shegendelmegendiginen radıoaktıvti zattar turǵyndardyń densaýlyǵyna zııanyn tıgizip jatqany aıtylǵan. Osyǵan oraı prokýratýra 2016 jyldyń 2 aqpanynda Energetıka mınıstrliginiń Atomdyq jáne energetıkalyq qadaǵalaý men baqylaý komıtetine anyqtalǵan qaterlerdi joıý týraly usynys engizgenimen, bul uıym 2016 jyldyń maýsym aıynda tek nemquraıly sheshim qabyldap, máseleni Soltústik Qazaqstan oblysy ákimdiginiń bıýdjeti esebinen júrgizýdi usynǵanyn jazady. Alaıda bul máseleniń sheshimi jergilikti atqarýshy organnyń quzyretine kirmeıtindikten olardyń qarajat bólýi zańsyz bolar edi, osyny mınıstrliktiń bilmeýi múmkin emes, deıdi depýtat.
2016 jyldyń jeltoqsan aıynda sol kezdegi Premer-Mınıstrdiń orynbasary A.Myrzahmetov Qarjy mınıstrligi men respýblıkanyń basqa da múddeli memlekettik organdaryna jumystardy qarjylandyrý tetikterin anyqtaý týraly tapsyrma bergen. Alaıda másele báribir sol kúıinde qalǵan, óıtkeni Respýblıkalyq bıýdjettik komıssııa bul shyǵynǵa qarajat bólýdi qoldamaǵan. Osy eki jyl boıy sheshimin tappaı kele jatqan máseleni sheshýdi depýtat Premer-Mınıstrden ótingen edi. Saýaldy qoldap birneshe depýtat qol qoıǵan.
Úkimet basshysynyń atynan osy saýalǵa kelgen jaýapta 2001-2010 jyldary burynǵy ýran ken oryndaryn respýblıkada konservasııalaý jumystary qalaı júrgizilgeni aıtylyp, oǵan 4,2 mlrd teńge jumsalǵany jetkizilgen. Alaıda 2014-2015 jyldary MAGATE-niń sarapshylary teksergen kezde kóptegen kemshilikter tabylyp, olardy joıý týraly usynystar jasalypty. Osyǵan baılanysty 2016 jyly vedomstvoaralyq jumys toby qurylyp, Soltústik Qazaqstandaǵy burynǵy ýran rýdnıkteriniń durys bitelmegeni sebepti radıasııanyń normadan birneshe ese artyq ekendigi anyqtalǵan. Jaýapta osyǵan baılanysty akt jasalyp, usynystar berilgeni aıtylǵan. Biraq sol usynystardyń iske asyrylýy týraly sóz joq.
Biraq bul komıssııanyń otyrysy qashan bolyp, hattamasy qashan jasalǵany belgisiz. Memleketaralyq komıssııanyń burynǵy KSRO aýmaǵynda qazir paıdalanylmaı qalǵan ýran ken oryndary oshaqtaryn biteýdi qolǵa alǵany, ony úılestirýshi Reseıdiń «Rosatom» kompanııasy ekeni de jetkizilgen. Bul kompanııa bir ret konservasııalaý jumystaryn júrgizgen, alaıda olary shala bolyp, endi sol mindetti ekinshi ret atqara ma, sol jaǵy jaýapta naqtylanbaǵan. Sonymen qatar jumystardy ekinshi ret atqaratyn bolsa ony qarjylandyratyn kim ekendigi de jaýapta kórsetilmepti.
Daıyndaǵan Jaqsybaı SAMRAT,
«Egemen Qazaqstan»