Táýelsizdik kúni qarsańynda Aqtóbe oblysynyń Baıǵanın aýdanyndaǵy «Qojasaı» ken ornynda zamanaýı gaz óńdeý kesheni paıdalanýǵa berildi. Memleket basshysy Nursultan Nazarbaev «Indýstrııalandyrýdyń ekinshi besjyldyǵy: Qazaqstanda jasalǵan» atty jalpyulttyq telekópirde jańa zaýyttyń jumysyn bastaýǵa tikeleı efır arqyly ruqsat berdi.
Elimizdiń gaz salasyndaǵy iri ındýstrıaldy jobalarynyń birinen sanalatyn bul zaýyt Prezıdenttiń Aqtóbeni mıllıon turǵyny bar zamanaýı qalaǵa aınaldyrý jónindegi tapsyrmasyna dóp keledi. О́ıtkeni sany artyp kele jatqan qala turǵyndary men qazirgi tańda jumys istep turǵan kommýnaldyq jáne óndiristik nysandardyń tabıǵı otynǵa degen qajettiligin qanaǵattandyrý búginniń mańyzdy máselesi.
Indýstrııalandyrý kúnine arnalǵan dástúrli telekópirde sóz alǵan gaz óńdeý zaýyty jobasynyń jetekshisi – «Gas Processing Company» jaýapkershiligi shekteýli seriktestiginiń tehnıkalyq dırektory Bolat Saqtaǵanov Elbasyna «Qojasaı» ken ornynda ilespe gazdy kádege jaratý jáne óńdeý jónindegi zamanaýı zaýyttyń salynǵany týraly baıandady.
«Biz sizdiń eldiń ishki naryǵyn taýarly gazben toltyrý jáne resýrstyq bazasyn arttyrý jónindegi tapsyrmańyzdy oryndadyq. Shıkizatty qaıta óńdeýdi arttyra otyryp, ónimniń jańa túrlerin ıgerýge, taıaý jáne alys shetelge eksporttaýǵa daıynbyz. Asa mártebeli, Nursultan Ábishuly, energetıkalyq keshendi qosýǵa ruqsat etińiz!» dedi ol. Elbasy atalǵan energetıkalyq keshen jumysyna sáttilik tilep, iske qosty.
«Bul óńir halqy úshin óte qýanyshty jańalyq. Qazaqstan munaı men gaz óndiretin elderdiń birinen sanalady, sondyqtan turǵyndardy gazben qamtamasyz etý – biz úshin mańyzdy mindet. Qazir biz «Saryarqa» gaz qubyryn salaıyn dep jatyrmyz jáne osynyń bári halyqtyń ál-aýqatyn kóterý úshin jasalýda. Men sizderdi qýanyshty jańalyqpen, óndiristiń iske qosylýymen quttyqtaımyn. Iske qosaıyq, aq jol, sátti bolsyn!» dedi Nursultan Nazarbaev.
Jańa zaýyt shıkizat bazasyn utymdy paıdalanýǵa, ilespe munaı gazyn qaıta óńdeýdi ulǵaıtýǵa jáne aýaǵa zııandy zattardyń shyǵarylýyn toqtatýǵa múmkindik beredi. Aqtóbe oblysynyń ákimi Berdibek Saparbaevtyń aıtýynsha, jańa joba óńirdiń ekologııalyq ahýalyn jaqsartýmen qatar, oblystyń ekonomıkalyq ál-aýqatyna da aıtarlyqtaı úles qosady.
«Bul – Qazaqstandaǵy jeke ınvestısııamen salynǵan gaz óńdeýshi jalǵyz zaýyt. Kásiporyn Aqtóbe oblysynyń ekonomıkalyq damýyna aıtarlyqtaı serpin beredi, óıtkeni zaýytty salý jáne paıdalaný kezinde 1500 jumys orny quryldy, sonyń ishinde turaqty 250 jumys orny paıda boldy. Eksportqa beıimdelgen zaýyt óniminiń basym bóligi syrtqy naryqqa shyǵarylatynyn atap ótkim keledi», deıdi oblys basshysy.
Investısııalyq joba energetıkalyq jáne ekologııalyq qaýipsizdik jónindegi memlekettik saıasat sheńberinde, sondaı-aq eldiń ishki naryǵyn taýarly jáne suıytylǵan gazben tolyqtyrý maqsatynda iske asyrylyp otyr. Jobanyń basy-qasynda júrgen Bolat Saqtaǵanovtyń aıtýynsha, zaýyt qazirgi zaman talabyna jaýap beretin jańa tehnologııalarmen jabdyqtalǵan.
«Elimizdiń resýrstyq bazasyn taýarly gazben tolyqtyrýda mańyzdy oryn alady. Ulttyq operator «QazTransGaz» aksıonerlik qoǵamy ishki jáne syrtqy naryqqa gaz tasymaldaýǵa qajetti ınfraqurylymnyń barlyǵyn salyp berdi», deıdi ol.
Onyń sózinshe, atalǵan jobaǵa 42 mlrd teńge somasynda jeke ınvestısııa salynǵan. Qýaty saǵatyna 40 myń tekshe metr gaz óńdeýge jetetin gazdy keshendi daıyndaý qondyrǵysy ilespe munaı gazyn qaıta óńdeýdi qamtamasyz etedi. Jylyna 226 mln tekshe metr taýarly gaz, 37 myń tonna propan-býtan qospasyn, 5,4 myń tonna gaz kondensatyn, 10,5 myń tonna túıirshiktelgen kúkirt alýǵa múmkindik beredi. Jańa gazdy qaıta óńdeý kesheni óniminiń 70 paıyzy Buhara – Oral magıstraldy gaz qubyry arqyly shetelge eksporttala bastaıdy.
Aldyn ala jasalǵan boljam boıynsha, zaýyt jeti jyl ishinde óńirlik jáne respýblıkalyq bıýdjetti 10 mlrd teńgeden astam salyq túsimderimen tolyqtyrady.
Aqtóbe oblysy aýmaǵyndaǵy jańa zaýyt elimizdiń otyn-energetıkalyq táýelsizdigin nyǵaıtýǵa múmkindik beretinimen de qundy. Olaı bolsa, jańa joba ǵumyrly bolǵaı deımiz.
Tumar MYRZA