Aýyl ákimderi arnaıy kýrstan ótti

Aýyldy jańǵyrtý − ǵalym­dardyń basty mindeti. Osy ba­ǵytta bilim ordasy aldy­men aýdan jáne aýyldyq okrýg­ter­­­diń ákimderine arnaıy kýrs uıymdastyrýda.

Búgingi tańda aýyldyq jer­lerdegi kásipkerler men sharýa qo­jalyqtary jetekshileriniń nazaryn ǵylymǵa aýdarý óte ózekti. Ákimder kýrs ba­ry­syn­da jı­naqtaǵan táji­rı­besin aýyldaǵy sharýa qoja­lyq­tarymen bóli­sedi. Osy­laısha sharýa qoja­lyq­tary ókilderin aýyl sha­rýa­­­shylyǵyndaǵy jańa tehno­lo­gııa­nyń múmkindigine kóz jet­kizý, qa­­jet bolǵan jaǵ­daıda qojalyq bas­shylary men mamandaryn ýnıver­sı­tet­te biliktiligin arttyrýyna múm­kindik berý kózdelip otyr.

QazATÝ rektory Aqylbek Kúrishbaev arnaıy kýrsqa qa­tysyp jatqan ákimdermen kezdesýde osy máselelerdi áń­gi­meledi. «Eger aýyldyń jaǵdaıy jaqsy bolsa, eldiń de jaǵdaıy jaqsarady. Búginde aýyl sha­rýashylyǵynyń ǵylymsyz alǵa jyljýy múmkin emes. Jú­­ıedegi jańashyldyqtardy al­dymen sizderge kórsetkimiz keldi, sol sebepti arnaıy kýrs uı­ymdastyrdyq. Qajet bolsa, sharýa qojalyqtarynyń bas­shylaryn shaqyryp kýrs­tar uıymdastyrýǵa daıynbyz. Bul úshin sizder aldymen aýyl­daǵy sharýa qojalyqtaryna qoz­ǵaý salýlaryńyz qajet», dedi A.Kúrishbaev.

S.Seıfýllın atyndaǵy Qazaq agrotehnıkalyq ýnıversıteti keleside sharýa qojalyqtarynyń basshylary men mamandaryn oqytýdy kózdep otyr. Búginde aýyl sharýashylyǵynda zamanaýı tehnıkanyń tilin meńgermeseńiz mol múmkindikti jiberip alasyz. О́ıtkeni qazirgi tańda egin egetin alqaptyń topyraǵyna taldaý jasaý úshin ǵaryshtyq tú­sirilimderge júginý qajet, al­qaptardy baqylaýda ustaý úshin elektrondy karta qajet. Taǵy son­daı jańa tehnologııa tolyp jatyr.

Shynar Abeýova,

Biliktilikti arttyrý já­ne qashyqtyqtan oqytý ınstı­týtynyń dırektory:

– Qazir kez kelgen salada ınno­vasııalyq texnologııalardyń da­mýy baıqalady. Qaraǵandy, Aqmola, Qostanaı oblystarynan kelgen ákimderge «Aýyl sha­rýashylyǵynyń turaqty damýy» taqyrybyndaǵy biliktilikti arttyrý kýrstary ýnıversıtet qabyrǵasynda alǵash ótýde. Ýnıversıtet ǵalymdary dálme-dál eginshilik, geoaqparattyq júıeler texnologııalaryn paıdalaný, basqarýdyń shaǵyn nysandaryn damytý, jalpy aýyl sharýashylyǵyn qarjylandyrý jáne turaqty basqarý máseleleri boıynsha keńes berdi.

Jańa texnologııalar aýyl­dyq jerlerge de barýy kerek. Aýyl­dy oqshaýlamaý qajet. Bul úshin ǵylym men aýyl sharýa­shylyǵy arasynda baılanys bolýy tıis. Sondyqtan ákimderdiń biliktilikti arttyrý kýrstaryn únemi ótkizsek dep josparlap otyrmyz.

Qanat Muqanov,

Aqmola oblysy, Ereı­men­taý aýdany, Boztal aýyly­nyń ákimi:

– Men 1984 jyly Selınograd aýyl sharýashylyǵy ınstıtý­tynyń agronomııa fakýl­tetin bitirdim. Sodan beri aýy­lym­da eńbek etip kelemin. Bir­­­neshe kúnnen beri aýyl sha­rýa­shylyǵyndaǵy tyń ózgeristerdi kórip tańǵalyp otyrmyn. Biz oqyǵan zamandaǵy ǵylymı úrdis múlde ózgerip ketipti. О́zim agronom bolǵannan keıin dálme-dál eginshilik júıesine úlken mán berip otyrmyn. Biz ja­ńashyldyqqa umtylýymyz, zaman talabyna saı bolýy­myz qajet. Ýnıversıtet jaqsy basta­ma­ny qolǵa alyp otyr. Aýyl ákim­derin oqytý buryn bolmaǵan úrdis.

Madııar Amanjolov,

Qaraǵandy oblysy, Nura aýda­ny, Tassýat aýylynyń ákimi:

– Mamandyǵym zańger bolǵan­dyqtan dáriste Jer kodeksiniń túrli utymdy tustarynyń bar ekendigine mán berdim. Búginde paıdaǵa aspaı nemese zańsyz paı­da­lanylyp jatqan jer ýchas­keleri bar. Sol alqaptardy zań turǵysynda paıdalanýdaǵy ózge­shelikter bizge asa qajet. Dálme-dál eginshilik týraly berilgen dáris óte mańyzdy. Aýylda fermerler eginshiliktiń búgingi jańa tásilderin bile bermeıdi. Jas maman retinde barlyǵyn zerdelep alýǵa tyrysamyn.

Natalıa Mılıýk,

Aqmola oblysy, Esil aýdany, Zarechnoe aýylynyń ákimi:

– «Aýyl − el besigi» dep Elba­sy atap kórsetkendeı, aýyldy kóterý − barlyǵymyzdyń paryzymyz. Bilim ordasynyń bas­tamasyna qýanyp otyrmyn. Sebe­bi aýyldy saqtap qalsaq, Otany­myzdyń irgesin bekemdeı túsemiz. Sol sebepti aýyl ákimderi úshin ótkizilgen semınar óte mańyzdy ári ózekti. Búginde jastardy oqytý, úıretý ońaı. Aldymen ákimderdiń sanasyna jańashyldyqty sińirsek, ózgelerin tehnologııaǵa beıimdeý jeńilirek bolmaq. Biz bilimimizdi mindetti túrde aýylymyzdy kór­keı­týge jumsaımyz. Osy rette semı­nar ýnıversıtet qabyr­ǵa­synda ǵana emes, qojalyq­tar­dyń basynda uıymdastyrylsa dep oılaımyn.

Berdibek HABAI