Búgin Astana qalasynda Qazaqstan Respýblıkasy Kásipodaqtar federasııasy Bas keńesiniń otyrysy bolyp, onda 2018 jyldyń jumys qorytyndysy qaraldy. Aldymen elordalyq «Tatýlasý ortalyǵynyń» ashylýy boldy. Bul ortalyq eńbek jáne basqa da daýlardy sot júıesine jetkizbeı-aq tatýlasý jolymen sheshetin tıimdi alań.
Sonymen birge Qazaqstan Respýblıkasy Kásipodaqtary federasııasynyń bastamasymen jaryq kórgen «Kásipodaqtar: teorııa jáne praktıka» atty ǵylymı monografııanyń tusaýkeseri boldy. Bul táýelsiz Qazaqstandaǵy kásipodaqtardyń qyzmeti men mártebesine monografııalyq zertteý júrgizip, eldegi jáne álemdegi kásipodaq qozǵalysynyń quqyqtyq negizi men jaǵdaıyna taldaý jasaǵan tuńǵysh kitap. Basylym avtorlarynyń Qazaqstandaǵy áleýmettik áriptestik pen kásipodaq ınstıtýtyn damytý jóninde utymdy usynystary bar.
QRKF tóraǵasy Baqytjan Ábdiraıymnyń basshylyǵymen ótken májiliste eńbek ujymdaryndaǵy bastaýysh kásipodaq uıymdarynyń rolin kóterý, eńbek zańdylyǵyn saqtaýǵa baılanysty qoǵamdyq baqylaýdy kúsheıtý, áleýmettik-eńbek qarym-qatynstaryn retteý, sondaı-aq eńbek daýlary men kıkiljińderin sheshý jáne onyń aldyn alý is-sharalary qaraldy.
«Qazir kásipodaq músheleriniń qatary eki mıllıonǵa jetip, elimizdegi eń iri qoǵamdyq uıymǵa aınaldy. 22 salalyq kásipodaq, 16 aýmaqtyq kásipodaqtar birlestigi, 18 000-nan astam bastaýysh uıym bar. О́tken jyldyń ózinde 470 bastaýysh kásipodaq uıymy qurylyp, 35 myńnan astam adam kásipodaq qataryna qosyldy» dedi QRKF jetekshisi.
Ol 2018 jyl eńbekti qorǵaý jáne qaýipsizdigi jyly bolǵanyn eske saldy.
Baqytjan Ábdiraıym eńbek qaýipsizdigin qamtamasyz etý maqsatynda áleýmettik áriptestermen birge Qazaqstannyń barlyq óńirlerinde «Qaýipsiz eńbek» baǵdarlamasy júzege asyp, «Eńbekti qorǵaý salasynda profılaktıka mádenıetin birge kóteremiz!» respýblıkalyq aksııasy jáne «Qazaqstan Respýblıkasy Kásipodaqtar federasııasyndaǵy eńbekti qorǵaý jónindegi úzdik tehnıkalyq ınspektor» konkýrsy ótkenin aıtty.
Áleýmettik áriptestermen birlese júrgizgen jumystyń nátıjesinde 2017 jylmen salystyrǵanda byltyr óndiristik jaraqat 1678-den 1568-ge nemese 6,6 paıyzǵa, jumys jaǵdaıynda qaıtys bolǵandar 244-ten 216-ǵa nemese 11,5 paıyzǵa azaıdy.
Sonymen birge Qazaqstandaǵy iri jáne orta kásiporyndarda óndiristik keńesterdi arttyrý qajettigi aıtyldy. Qazir olardyń qatary – 1 233 nemese 13 paıyz ǵana.
2018 jyly áleýmettik áriptestermen birlese júrgizgen keshendi jumystardyń nátıjesinde 2017 jylmen salystyrǵanda ujymdyq eńbek daýlary 5-ten 2-ge deıin nemese 2,5 ese azaıǵan. Sońǵy 5 jyldyń ishinde eńbek kıkiljińderi 28-den 2 faktige deıin nemese 14 ese kemigen.
Kásipodaqtar federasııasy Qostanaı oblysynyń Tobyl jol stansııasy men Mańǵystaý oblysyndaǵy «Oil Services Company» kompanııasynda eńbek daýlaryn ýshyqtyrmaı, alǵashqy sátte-aq sheshildi.
Qazaqstan Respýblıkasy Kásipodaqtar Federasııasy men Joǵary sot arasynda ózara yntymaqtastyqqa baılanysty 2018 jyly jasalǵan Memorandým sheńberinde barlyq aýmaqtyq kásipodaq birlestikterinde 17 «Tatýlasý ortalyǵy» qurylǵan. Olar 2018 jyldyń naýryz aıynan beri 2140 medıasııalyq rásim ótkizdi. Onyń ishinde 980 eńbek daýynyń 872-si medıasııalyq kelisim arqyly, 108-i áńgimelesý túrinde sheshildi.
Jumysshylardyń eńbek quqyn tıimdi qorǵaý úshin jasalatyn ujymdyq kelisim-shart 2018 jyly 2017 jylmen salystyrǵanda 77 750-den 92 645-ge nemese 16,1 paıyzǵa artqan. Degenmen shaǵyn bıznes salasynda ujymdyq kelisim-shartpen qamtý tómen – 37,2 paıyz.
QRKF 2018 jyldyń 1 naýryzynan bastap «Eńbek shartyn jasa!» respýblıkalyq aksııasyn bastaǵan. Osy aksııa aıasynda elimiz boıynsha 10 myńnan astam jumys berýshi 37 myń jumysshymen eńbek shartyn jasady.
Sonymen birge Kásipodaqtar federasııasy tabysy tómen jumysshylardyń eńbekaqysyn kóterý jóninde monıtorıng júrgizetin respýblıkalyq jáne aýmaqtyq shtabtardyń jumysyna belsene qatysady. Qazirgi ýaqytta ujymdyq kelisim-shartta qarastyrylǵan razrıadaralyq koeffısıentter men tarıftik mólsherlemege ózgerister engizý jóninde jumys júrgizilip otyrǵany aıtyldy. Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrliginiń aldyna tómengi eńbekaqy mólsherine baılanysty krıterıılerdi aıqyndaý qajettigi týraly másele qoıylǵan. Sondaı-aq aýyr, zııandy jáne qaýipti eńbekpen aınalysatyn jumysshylardyń eńbekaqysyna baılanysty biryńǵaı júıe qarastyrý týraly da másele kótergen.
Kásipodaqtardyń belsendi is-qımyly arqasynda 2018 jyldyń 1 qańtarynan bastap eń tómengi kúnkóris deńgeıiniń azyq-túlik jáne azyq-túlik emes bóliminiń araqatynasyna baılanysty ózgerister engizildi. Araqatynas 60 paıyz ben 40 paıyz edi, endi 55 paıyz ben 45 paıyz boldy. Aqshalaı eseptegende eń tómengi kúnkóris deńgeıiniń mólsheri 15 paıyzǵa, 24 459 teńgeden 28 284 teńgege kóbeıdi. Al 2019 jyldyń 1 qańtarynan bastap 17,7 paıyzǵa kóbeıip, 29 698 teńgege jetti.
Eńbekaqy qaryzdaryn tóleý kásipodaqtyń eń basty aınalysyp otyrǵan máseleleriniń biri. Buǵan alańdaýshylyq bildirýiniń sebebi – eńbekaqy qaryzdarynyń 70 paıyzdan astamy bankrot kásiporyndar men uıymdarǵa tıesili. Kásipodaqtar federasııasy «Bankrottyq jáne reabılıtasııa týraly» zańǵa ózgerister engizip, barlyq mindetti tólemderden buryn birinshi kezekte jumysshylardyń eńbekaqy qaryzy tólenýi kerek degen baılam jasap otyr.
Kásipodaqtar federasııasy Respýblıka Úkimeti janyndaǵy vedomstvoaralyq komııssııanyń, Parlament Májilisindegi jáne memlekettik organdardaǵy áleýmettik-ekonomıkalyq jáne jumysshylardyń eńbek quqy máselelerimen aınalysatyn jumys toptary men komıssııalardyń jumysyna belsene qatysyp keledi. Eńbek Kodeksi men «Kásiptik odaqtar týraly» zańdy jetildirý jáne Halyqaralyq eńbek uıymynyń usynystaryn júzege asyrý jóninde Kásipodaq federasııasy tıisti oryndarǵa usynys-tilekterin berdi.
Sondaı-aq QR Úkimetine óndiriste zardap shekkenderge ótemaqy tóleý máselesi jóninde usynys jasaldy.
2019 jyl Qazaqstanda jastar jyly bolyp jarııalaýyna baılanysty Kásipodaqtar federasııasy eńbek jastarynyń áleýmettik jáne basqa da kókeıkesti máselelerin sheshý maqsatyna baǵyttalǵan birneshe respýblıkalyq is-shara ótkizýdi josparlap otyr.
2018 jyly Kásipodaqtar federasııasynyń ókilderi kásipodaq qyzmetine baılanysty 32 halyqaralyq is-sharaǵa qatysty.
Áleýmettik áriptestik jónindegi úshjaqty komıssııanyń jumys sapasy men deńgeıin kóterý, óńirlik kelisimderdi tabysty júzege asyrý, bastaýysh kásipodaq uıymdarynyń áleýetin arttyryp, laıyqty eńbek jaǵdaılaryn jasaý úshin bıylǵy jyldy aımaqtar Jyly dep jarııalaýǵa usynys aıtyldy.
Májilis sońynda Baqytjan Ábdiraıym elimizdegi barlyq kásipodaq birlestikterin halyqtyń múddesi men quqyn qorǵaý jolynda syndarly yntymaqtastyq pen birtutas bolýǵa shaqyrdy.