Ulybrıtanııadaǵy Qazaqstan elshiliginiń qoldaýymen «AkTep» qazaqstandyq kompanııasy men «Genus Breeding brıtandyq Ltd» kompanııasy arasynda «Aberdın-Angýs» jáne «Gereford» tuqymdarynyń genetıkalyq ózegin qalyptastyrý týraly kelisimge qol qoıyldy. Kelisim bes jyl merzimge jasalyp, qosymsha kelesi bes jylǵa uzartý múmkindigin eskeredi.
Kelisim sheńberinde brıtandyq kompanııa «AkTep» seriktestiginiń bordaqylaý alańy jáne Aqtóbe oblysynyń basqa alańdarynda osy kompanııamen birlesip jumys jasaıtyn 500-ge jýyq seriktestikterde iri qara maldyń genetıkalyq sapasyn arttyrý arqyly et ónimdiligin arttyrýǵa mindetteme aldy. Atalǵan gen jemniń konversııasyn jaqsartýǵa kómektesedi, ıaǵnı eger Qazaqstanda orta shamamen 8 kg jemge 1 kg et óndirilse, usynylǵan tásil arqyly 3 kg jemge 1 kg et alynady.
«Genus Breeding Ltd» kompanııasy 2020 jyly jobanyń birinshi kezeńin júzege asyrý maqsatynda Aqtóbe qalasyna arnaıy maman jiberetin bolady. Aldyn-ala esepteýler boıynsha, jumystyń alǵashqy jyldarynda kiristiń jyl saıynǵy ósýi ár jańa týǵan buzaýdan shamamen 50-100 myń teńgeni quraıdy. Bul kórsetkishke iri qara maldyń jalpy salmaǵyn ulǵaıtý, jyldam ósý jáne jemdi únemdeý arqyly qol jetkiziledi.
Jobanyń tartymdylyǵy – qazaqstan tarap úshin joǵary tıimdi bolyp tabylady atap ótsek, «Genus Breeding Ltd» kompanııasynyń aqysy, tek bes jyl merziminde jyl saıyn «AkTep» kompanııasynyń tabysyn arttyratyn bolsa ǵana tólenetin bolady. Syıaqy mólsheri qazaqstandyq kompanııanyń jyl saıyn qosymsha kelgen kirisiniń 30% quraıdy.
Bul jobany iske asyrýdyń qorshaǵan ortaǵa tıgizetin jaǵymdy áserin atap ótken jón, ol jemshóptiń naqty kóleminiń azaıýy jáne iri qara maldyń eseıý merziminiń qysqarýy arqyly atmosferaǵa kómirqyshqyl gazynyń shyǵarylýynyń tómendeýine ákeledi.
Sonymen qatar kelisim boıynsha «Genus Breeding Ltd» «AkTep» kompanııasyna óz ónimderi men úlestirmelerde logotıpin belsendi túrde paıdalaný quqyǵyn berip otyr, bul qazaqstandyq kompanııanyń halyqaralyq deńgeıde báseke qabilettiligin arttyryp, óndiristi arttyrý úshin sheteldik ınvestorlardy tartýǵa múmkindik beredi.
Sondaı-aq, bul jobaǵa Qazaq mal shaýashylyǵy jáne jemshóp óndirisi ǵylymı-zertteý ınstıtýty qyzyǵýshylyq tanytyp otyr. Instıtýt qyzmetkerlerin empırıkalyq taldaýǵa jáne jasandy uryqtandyrýdan bastap mal ósirýge deıingi búkil óndiristik sıkldi zertteýge óziniń eki qyzmetkerin joldaıtyn bolady. Eger de jobanyń aıqyn artyqshylyqtary men ekonomıkalyq ómirsheńdigi jetkilikti dáleldermen kýálandyrylatyn bolsa, onda bul tájirıbeni Qazaqstannyń basqa aımaqtaryna keńeıtý máselesi qarastyrylady.
Anyqtama: «AkTep» JShS aımaqtaǵy 500-den astam fermalar men bordaqylaý alańdaryn biriktirip, Aqtóbe oblysyndaǵy iri et eksporttaýshy bolyp tabylady. Kompanııa óńdeýdiń barlyq prosesin derbes júzege asyrady: mal ósirýden bastap, mal azyǵyn óndirý, bordaqylaý, etti qaıta óńdeý belgili bir tutynýshynyń tapsyrysy boıynsha daıyn ónimdi jóneltýge deıin qyzmet kórsetedi. Bul tolyq óndiristik sıkly bar kásiporyn, onyń «Aberdın-Angýs» asyl tuqymdy iri qara 6000 bas malyn ósirýge arnalǵan reprodýktory, jyl saıyn 22 myń bas maldy bordaqylaýǵa arnalǵan asyl tuqymdy mal sharýashylyǵy kesheni, qýattylyǵy jylyna 7 200 tonna et óńdeý zaýyty bar.