Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń Transfýzıologııa ǵylymı-óndiristik ortalyǵy COVID-19-dan jazylyp shyqqan adamdardyń qanynan plazma daıarlaýdy bastady.
«Eger siz osy juqpaly dertten jazylǵan bolsańyz, donor retinde qan tapsyryńyz, osylaısha siz ózge bireýdiń ómirin saqtap qalasyz», deıdi ortalyq mamandary. О́ıtkeni koronavırýsty jeńip shyqqan adamdardyń qanynda oǵan qarsy turatyn antıdene paıda bolady, al aýrý juqtyrǵan pasıentke sol syrqattan aýyryp turǵan jannan alynǵan plazmany quıǵanda, bul naýqastyń saýyǵýyna alyp keledi. Negizinde juqpaly aýrýlardyń qaı túrin emdeýde de plazma quıý eń tıimdi tásil sanalady. Sol sebepti de jer júzinde juqpaly aýrý oshaqtary paıda bolǵan kezde plazma quıýdy qoldaný tájirıbesi taralǵan.
Búgingideı álem jurtshylyǵy indetpen kúresip jatqan kezeńde plazma quıýdy Germanııa, Fransııa, Reseı jáne ózge de birqatar el qoldanýda. Qytaıda da pasıentterge aýrýdan emdelip shyqqandardyń plazmasyn quıý nátıjeli emge qol jetkizdi.
Túsindire keteıik, vırýs juqtyrǵan adamda aýrý barysynda onyń qorǵanyshtyq júıesi (ımmýndyq júıesi) belsendi qımyldap, aýrý qozdyrǵyshtaryna qarsy turatyn antıdeneler jasaqtala bastaıdy. Al jazylyp shyqqan soń joǵarydaǵy antıdeneler qan plazmasynda saqtalady. Sondyqtan ondaı plazmany aýyr naýqastardy emdeýge qoldanǵan ýaqytta naýqas boıynda belsendiligi tómen óz ımmýnıteti paıda bola bastaıdy da, ımmýndyq júıe tolyq kúshine enýine, óz antıdenelerin qalyptastyrýyna qajetti ýaqyt únemdeledi, deıdi ortalyq mamandary.
Qan tapsyrý úshin donorlardyń osy aýrýdan jazylyp shyqqany týraly medısınalyq anyqtamasy, COVID-19-ǵa, AITV, gepatıt V jáne S, merez aýrýyna tapsyrǵan synamasynyń teris kórsetkishi bolýy tıis. Plazmaǵa qan tapsyrǵysy keletin eriktiler saýyqqannan keıin 14 kún ótken soń shaqyrylady. Plazma birden 2-3 emge jeterlikteı mólsherde apparattyq tásilmen alynady, bul óte qaýipsiz ádis. Alynǵan plazma ári qaraı standarttarǵa sáıkes vırýstyq ınaktıvasııadan ótkiziledi, deıdi dárigerler.
«Sizderden kómek kútemiz, qazirgideı kúrdeli ýaqytta sizder tapsyrǵan qandaǵy plazma vırýspen kúreste sheshýshi qyzmet atqarady. Sondyqtan adam ómirin saqtap qalýǵa asyǵyńyz», degen ortalyq qan tapsyrýǵa shaqyrady.
Eger siz COVID-19-ben aýyryp jazylyp shyqsańyz, bizge mindetti túrde habarlasyńyz! Baılanysý úshin: Nur-Sultan qalasy, Jánibek-Kereı handar kóshesi, 10-úı, anyqtama telefony:
8 (7172) 54 33 00, ishki. 169, uıaly: 8 777 006 32 92 (Dáriger-transfýzıolog Kópeeva Elmıra Rashıdqyzy).
8 (7172) 54 33 00, ishki. 192, uıaly: 8 771 375 02 10 TǴО́O (baspasóz hatshysy Sharıpova Ásemgúl Rahymbaıqyzy).