Jaý jaǵadan alǵanda... Jaǵdaıdy alypsatarlar da ýshyqtyryp otyr

Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń keshegi málimeti boıynsha bir táýlikte 1 109 adam Covid-19 ınfeksııasyn juqtyrǵany anyqtalǵan. Jalpy, 49 463 adam indet juqtyrǵan. Naý­qastardyń 63,9%-y emdeldi, 30%-y em-dom alyp, dárigerlerdiń baqy­laýynda tur. Bul maǵlumatty Ortalyq kommýnıkasııalar qyzmeti alańynda Densaýlyq saqtaý mınıstri Alekseı Soı men onyń orynbasary Ajar Ǵınııatqyzy jarııa etti.

«Jaý jaǵadan alǵanda, bóri etekten tartady» degendeı, indet jan al­qymnan alǵan qysyltaıań shaqta daýa izdep dárihanalarǵa sabylǵan jurtty alypsatarlar odan saıyn sarsańǵa salyp qoıdy. Izdegen dári-dármek tabyla qoımaıdy, tabylǵan kúnniń ózinde baǵasy sharyqtap tur. Bul má­seleni retteý úshin mınıstrlik te qol­dan kelgen áreketin jasap jatyr-aq.

«El aýmaǵyna dári-dármek zat­­taryn ákelý úrdisin jedeldetý ju­­mysyn josparlaǵan edik. Qa­zir nor­matıvtik qujattarǵa qol qo­ıyldy. Dári-dármek jeńildetilgen tártippen qoımalardan bólshektik kompanııalarǵa túse bastady. Aldaǵy ýaqytta dárihanalarǵa jetkiziledi. Iаǵnı buǵan deıingi kedergini eńserdik. Qysqa ýaqyttyń ishinde kerekti preparattar naryqqa túsedi. Sonymen qatar Qazaqstannyń tus-tusynda dári-dármek baǵasyn baqylaý jumysy kúsheıtildi. Búginde barlyq óńirde ákimdikter janynan monıtorıng toptary quryldy. Qoǵamdyq keńester men úkimettik emes uıymdar da dári-dármek baǵasyn baqylaý jumysyna belsene atsalysýda.

kti baǵany qadaǵalaıdy. Baǵany negizsiz kóterý faktileri kezdesip jatyr. Bul rette bizge quqyq qorǵaý organdary kóp kómek kórsetýde. IIM qazirgi tańda elimiz boıynsha aýqymdy tekseristi bastady. Birneshe kúngi tekseristerde áleýmettik jelilerdegi dári-dármek pen maskalardyń spekýlıantty saýdasyna basa mán berildi», dedi A.Soı.

Onyń aıtýynsha, dárihana qyz­metkerleri medıkamentterdi fıskaldy cheksiz satqan jaǵdaılar bolǵan. Sonyń saldarynan azamattarǵa qymbat baǵaǵa dári satyp alýǵa týra kelgen. Birneshe faktini keltirsek, 6 shildede elordalyq quqyq qorǵaýshylar «Toıota» markaly kólikti tizgindegen alypsatardy ustady. Avtokólikte 689 dári qaptamasy bary anyqtaldy. Ol azamat 1 mln teńge paıda kórip, dári-dármekti qunyn kóterip satpaq bolǵan.

Shymkentte bir áıel dárini óz úıinde otyryp satqan. Tekseris barysynda úıden ártúrli medıkamenttiń 229 túriniń 10459 qaptamasy tabylǵan. Munyń bári de – JRVI-dy emdeýge arnalǵan dáriler. Sol sııaqty Jetisaı qalasynda SEF III preparatynyń 336 qaptamasyn bir adamǵa 400 myń teńgege satý faktisi tirkeldi.

Osyndaı ahýal oryn alǵan tusta bıýtı-ındýstrııa ókilderi paıda taýy­p qalýdy oılapty. Atyraýda medıkamentter kosmetologııalyq klınıkada da satylǵan. Quqyq qorǵaýshylar onda dáriniń lısenzııasyz satylyp jatqanyn anyqtady. Zańsyz saýdany klınıkanyń basshysy uıymdastyrǵan. Onymen qoımaı, dárilerdiń baǵasy resmı shekten birneshe ese kóp bolǵan. Máselen 5 myń teńgelik «Ingavırın» úsh ese qymbatqa, al «Parasetamol» tipti on ese artyq baǵamen satylǵan. Bul klınıkadan 5 myńnan asa qaptama tárkilendi.

Jalpy, dári-dármekterdi zańsyz satý faktileri Nur-Sultan, Almaty, Shymkent qalalarynda, Aqmola, Aqtóbe, Atyraý, Shyǵys Qazaqstan, Jambyl, Qaraǵandy, Qyzylorda, Pavlodar jáne Túrkistan oblystarynda anyqtalǵan. 6 shilde kúni polısııa 46 adamdy ustap, olardan 20 884 dárilik zat tárkiledi.

Densaýlyq saqtaý mınıstri A.Soı jańa jumys formatyna kóship jatqan­daryn, alypsatarlardyń jolyn kesý jumystaryna áleýmettik jeliler arqyly azamattar da kóp kómektesip jatqanyn málimdedi. Iаǵnı halyqtyń onlaın shaǵymdarynyń bári nazarǵa alynyp jatyr. Máselen, mınıstr áleýmettik jelide vıdeo jarııalap, KVI naýqastaryn emdeýge qatysty syn aıtqan shymkenttik Aına Bákeevanyń únine qulaq túrdi.

«Dáriger Aına Bákeevanyń habarlamasyna qatysty birshama suraq kelip tústi. Búgin onymen baılanysqa shyǵyp, 40 mınýttaı sóılestim. Negizgi problemany, dárigerdiń neni jetkizgisi kelgenin túsindim. Ol áleýmettik jelilerde, tipti medısına qyzmetkerleriniń aıtýy boıynsha da em-domnyń túr-túri tarap ketkenine alańdap otyr. Em-dom túrlerin áleýmettik jelilerde kórip alǵan adamdardyń da oıy san-saqqa ketedi. Al keıbir preparattar kerisinshe, densaýlyqty nasharlatady. Suraqtarǵa jaýap tapqysy keletin myńdaǵan adam Aına Bakeevaǵa júginedi eken. Biz mı­nıstrlik mamandary rastaǵan resmı usynystar ázirlengenin, keıinnen resmı saıtqa ornalastyrylǵanyn aıttyq. Ol osy qarapaıym emdeý hattamalaryn óz resýrstary arqyly halyqqa jetkizýge ýáde berdi», dedi A.Soı.

О́z kezeginde Densaýlyq saqtaý vıse-mınıstri Ajar Ǵınııatqyzy indetke qatysty eldegi ahýaldan habar beretin birneshe derekti keltirdi. Onyń aıtýynsha, sońǵy táýlikte 450 naýqas stasıonarǵa tústi. Reanımasııa jaǵdaıynda aýyr jáne óte aýyr jaǵdaıda 260 naýqas bar. Onyń ishinde 12 júkti jáne bosanǵannan keıingi áıel adam jáne bir bala bar. Osy naýqastardyń 72%-y ókpeni jasandy jeldetý apparatyna qosylǵan Sońǵy táýlikte bes naýqas jaǵdaıynyń jaqsarýyna baılanysty reanımasııa bóliminen ádettegi palata bólimine aýys­tyryldy.

Jaǵdaıy aýyr naýqastardyń negizgi úlesi – Nur-Sultan jáne Almaty qala­laryna tıesili. Aqparat boıynsha KVI-dan 264 adam qaıtys boldy. Olardyń jartysy úsh úlken óńirge tıesili. Bul – Nur-Sultan qalasy, Qaraǵandy oblysy, Almaty qalasy. Bir apta ishinde 76 adam kóz jumdy. Olardyń deni – 50 jastan asqan adamdar. Olardyń júrek, ókpe, AIJ, baýyr sırrozy, qant dıabeti jáne semizdik sozylmaly aýrýlary bolǵan.

Densaýlyq saqtaý mınıstri A.Soı jalpy statıstıka koronavırýs ın­feksııasy boıynsha PTR-tes­tiler ar­qyly rastalǵan resmı máli­met­terge ne­gizdelgenin, álbette, indet juq­tyr­ǵandar budan da kóp bolýy múmkin ekenin atap ótti.

El boıynsha stasıonarlarda PTR nátıjesinde KVI anyqtalmaǵan, biraq pnevmonııamen 28 naýqas em alyp jatyr. Naýqastardyń 98,9%-ynyń jaǵdaıy ortasha aýyr dep baǵalanady. Olardyń ishinde 330 naýqastyń jaǵdaıy aýyr. Buǵan qosa stasıonarda KVI-ǵa PTR nátıjesi teris, JRVI dıagnozymen 4 myńnan asa naýqas emdelýde. Búginde barlyq óńirde emhanalar, jedel járdem men medısınalyq kómekti uıymdastyrý sharalary qarqyndy júrgizilip jatyr. Bul sharalardyń júrgizilýin Úkimet ja­nyndaǵy VAK qadaǵalap basty kórset­kish­terge baılanysty esep berip otyr.