Senatta aýyldyq aýmaqtardy áleýmettik-ekonomıkalyq damytýdyń jaı-kúıi jáne olardyń teńgerimdi damý keleshegi taqyryby boıynsha parlamenttik tyńdaý boldy, dep habarlaıdy Egemen.kz Senattyń baspasóz qyzmetine silteme jasap.
Senat Tóraǵasy Máýlen Áshimbaev óziniń kirispe sózinde Memleket basshysy aýyl turǵyndarynyń tabysyn ulǵaıtý jáne aýyl ınfraqurylymynyń sapasyn jaqsartý jóninde naqty mindetter qoıǵanyn atap ótti. Qazirgi tańda Qazaqstan halqynyń 41%-y aýyldyq jerlerde turady.
"Ár besinshi aýylda bilim berý nysandary jóndeýdi qajet etedi. Aýyldyq jerdegi densaýlyq saqtaý mekemeleriniń de jaǵdaıy máz emes. Olardyń úshten birine jóndeý jumystaryn júrgizý kerek. Kadr tapshylyǵy da úlken másele", - dep atap ótti Máýlen Áshimbaev.
Senat Tóraǵasynyń aıtýynsha, aýyldardy memlekettik qoldaýdyń tıimdiligi tómen bolyp otyr. Aýyldyq aýdandardy ornyqty damytý mindetin oryndaý úshin júıeli saıasat qajet. Palata Tóraǵasy buǵan deıin senatorlar "Aýyl – el besigi" baǵdarlamasyna ulttyq joba mártebesin berý týraly jaqsy usynys jasaǵanyn atap ótti. Bul osy saladaǵy máselelerdi keshendi túrde sheshýge, aýyldy memlekettik qoldaýdy júıelendirýge múmkindik beredi.
"Aýyl halqynyń ómir súrý deńgeıin arttyrýdyń negizgi faktory – sapaly ınfraqurylym qalyptastyrý ekeni túsinikti. Ol degenimiz – densaýlyq saqtaý, bilim berý, mádenıet, baspana máselelerin ońtaıly sheshý degen sóz. Sondaı-aq, sapaly jol men sıfrlyq ınfraqurylymdy damytý. Sondyqtan aýyldy damytýdy qarjylandyrý Respýblıkalyq bıýdjettiń basym baǵyttarynyń biri bolýy kerek dep esepteımiz", - dep atap ótti Senat Tóraǵasy.
Máýlen Áshimbaev aýyl turǵyndaryn jumyspen qamtý jáne olardyń tabysyn arttyrý da eń ózekti máselelerdiń biri ekenin atap ótti. Osy maqsatta eń aldymen, jumys oryndaryn ashý, aýyldyq kásipkerlikti damytý jáne qosymsha memlekettik qoldaý sharalaryn júzege asyrý qajet ekeni aıtyldy.
Tyńdaýdy Agrarlyq máseleler, tabıǵatty paıdalaný jáne aýyldyq aýmaqtardy damytý komıtetiniń tóraǵasy Álı Bektaev júrgizip otyrdy.
Senator Aqylbek Kúrishbaev aýyldyq jerlerdiń problemalaryna jan-jaqty toqtaldy. Onyń aıtýynsha, jyldan jylǵa aýyldyq jerlerden ketetin adamdardyń sany artyp keledi. О́tken jyly jarty mıllıonǵa jýyq adam aýyldan qalalarǵa kóship ketken. Buryn aýyldaǵy týý deńgeıi qalaǵa qaraǵanda árqashan joǵary bolatyn. Al sońǵy alty jylda bul kórsetkish tómendep ketti. Ol sondaı-aq óz sózinde aýyl halqyn jumyspen qamtý, sýmen jabdyqtaý, ınfraqurylymdy damytý, bilim berý, medısına nysandarynyń qurylysyn salý, jas mamandardy aýylǵa jumysqa tartý máselelerine toqtaldy.
"Birinshiden, Úkimet aýyldyq aımaqtardy damytý baǵdarlamasynyń tujyrymdamasyn túbegeıli qaıta qarastyrýy qajet. Osy oraıda eń aldymen, aýyldyq aımaqtardy damytý baǵytyn jeke qujatpen ulttyq joba retinde qabyldaý jón bolar edi. Ekinshiden, aýyldyq aımaqtardy damytý máselelerin basqarýdy Ulttyq ekonomıka mınıstrligi qaramaǵynan alyp Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligine berý kerek. Sebebi aýyl óndirisi men aýyldyq turǵyndarǵa ońtaıly jaǵdaı jasaý ortaq máseleniń quramdas bóligi jáne ony bólip-aıyrýdyń qajeti joq. Sonymen qatar, bul – búkil álemdik tájirıbe", - dedi Aqylbek Kúrishbaev.
Tyńdaýǵa qatysýshylar aýyldyq aýmaqtardy jáne agroónerkásiptik keshendi damytý jónindegi memlekettik saıasatty ázirleý jáne iske asyrý máselelerine toqtaldy. Sondaı-aq, Jambyl oblysyndaǵy aýyl sharýashylyǵy kooperasııasynyń bastapqy jobalaryn iske asyrý nátıjeleri, sondaı-aq elimizdiń aýyldyq aýmaqtaryn damytýdyń qazirgi zamanǵy tásilderi aıtyldy.
Aýyldyq eldi mekenderde ekonomıka men kásipkerlikti damytý máseleleri kóterildi. «Atameken» UKP Tóraǵasy Abylaı Myrzahmetov aýyl kásipkerligin qoldaý sharalaryn atap ótti. Odan basqa, kooperasııany damytý jáne aýyldaǵy agrobıznestiń aǵymdaǵy problemalaryna qatysty máseleler kóterildi.
Parlamenttik tyńdaýǵa ortalyq jáne jergilikti memlekettik organdardyń basshylary, bıznes-qoǵamdastyqtyń ókilderi, sondaı-aq agrosaıasat jónindegi sarapshylar – Senat janyndaǵy Jas sarapshylar klýbynyń músheleri qatysty.