Koronavırýsqa qarsy vaksına nelikten 18 jastan asqandarǵa salynady jáne ekpe alǵannan keıin júktilikti josparlaýǵa bola ma? Qalalyq №4 emhananyń dáriger-epıdemıology Aıman Dosanova vaksınasııanyń tıimdiligi jáne onyń adam aǵzasyna áseri týraly túsindirip berdi, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Koronavırýs pandemııasymen kúres ekinshi jylǵa sozylyp barady. Bul saladaǵy úlken kúsh densaýlyq saqtaý júıesi men medısınalyq qyzmetkerlerge júktelip otyr. Jyl basynan beri dárigerlerge kómek retinde vaksınasııa jetkizildi. Bul ujymdyq ımmýnıtetti damytýdyń jáne ómirdiń burynǵy jaǵdaıyna oralýdyń jalǵyz, tıimdi ádisi.
«Qazir vaksına alarda onyń túrine tańdaý beriledi. Qoldanysta Qazaqstannyń, Reseıdiń, Qytaıdyń vaksınalary bar. Onyń bári erikti túrde jasalady. Vaksınanyń mańyzy óte zor. Sebebi jappaı vaksınalaý búginge deıin adamzatty túrli indetten qutqaryp keldi. О́kinishke qaraı, ǵalamtor betterinde koronavırýsqa qarsy vaksına jaıly shyndyqqa saı kelmeıtin, jalǵan aqparattar bar. Ol vaksınanyń bári qoldanysqa enerden buryn túrli synaqtan ótti. Sondyqtan jurt jalǵan aqparatqa emes, ǵylymı túrde dáleldengen málimetterge senýi tıis», dedi dáriger.
Onyń aıtýynsha, pandemııany toqtatý úshin halyqtyń shamamen 60-70% vaksınasııadan ótýi tıis. Sol kezde ǵana ujymdyq ımmýnıtet damýy múmkin, nátıjesinde vırýs eshkimge juqpaıdy.
«Múmkindikti paıdalana otyryp, jurtshylyqqa qarapaıym sanıtarlyq talaptardy saqtaýy kerektigin aıtqym keledi. Biz, dárigerler maska taǵyp, antıseptıkterdi turaqty paıdalanamyz. Araqashyqtyq saqtaý – basty mindetimizdiń biri. Bul – vırýstyń taralýynyń aldyn alatyn birden bir tásil. Jurt arasynda maska taǵýǵa qarsylyq bildiretin, adam kóp jınalǵan oryndarda alańsyz júretin, qonaqqa esh qınalmastan baratyn jandar bar. Mundaı alańsyzdyq naýqastar sanyn arttyrady. Al qazir úndi shtamy degen ataýmen belgili ınfeksııanyń eń qaýipti túri taralyp jatyr», deıdi Dosanova.
Vaksınasııa jaıly aıta otyryp, dáriger koronavırýsqa qarsy ekpeni 18 jastan asqandar ǵana alatynyn qozǵap ótti. Vaksına alýǵa júkti, bala emizetin, onkologııalyq aýrýlary, sondaı-aq túrli preparattarǵa allergııalyq reaksııasy bar adamdarǵa bolmaıdy. Mamannyń aıtýynsha, vaksına alǵannan keıin júktilikti josparlaýǵa bolady. Alaıda eki komponenttiń arasynda emes. Ekpeni tolyq alyp bolǵannan keıin bir jarym aıdan keıin ǵana josparlaý qajet. Degenmen vaksına koronavırýstan tolyqtaı qorǵamaıtynyn, biraq ekpe alǵan adam koronavırýspen aýyratyn bolsa, jeńil ótetinin málim etti.
«Kóbisi qandaı da bir preparatqa qarsy allergııa paıda bolsa ne isteý kerek dep suraıdy. Mundaı jaǵdaıda vaksına alardan buryn ýchaskelik dárigerge kóriný qajet. Bul sol sııaqty uzaq merzimdi júrek aýrýymen aýyratyndarǵa da qatysty. Vaksına alǵannan keıin úsh kún ishinde adamda álsizdik, dene aýyrýy, dene qyzýynyń kóterilýi sekildi ózgerister bolýy múmkin. Mundaı áser vaksınanyń ózge de túrlerinde kezdesedi. Sol sebepti úsh kún ýaqyt beriledi. Al salǵannan keıin pasıent qandaı da bir reaksııalar bolǵan jaǵdaıda dereý tıisti sharalar qabyldaý úshin 30 mınýt baqylaýda bolady. Biraq mundaı jaǵdaı bizde áli kezdesken joq», dep qosty spıker.