Qazaqstan Respýblıkasy táýelsizdik alǵan jyldar ishinde ekonomıkasy qarqyndy damyǵan, rýhanı dúnıesi berik ornyqqan, saıası baǵdary aıqyndalǵan, órkenıettik demokratııalyq jolmen damyp kele jatqan jasampaz memlekettiń irgesin qalady.
Qazaqstan Respýblıkasynyń turaqty jáne órkenıetti damýyna serpin bergen Elbasymyz Nursultan Ábishuly Nazarbaevtyń 1997 jyly qabyldanǵan «Qazaqstan-2030» Strategııalyq damý baǵdarlamasynan keıingi bıylǵy 18-Joldaýynyń mańyzy óte erekshe.
Elbasymyzdyń «Qazaqstan joly – 2050: bir maqsat, bir múdde, bir bolashaq» atty Joldaýynan qoǵamdyq damýdyń ekonomıkalyq, áleýmettik, rýhanı baılanysynyń negizi kórinip turǵandaı.
Joldaýda Elbasymyz Úkimetke 2014 jyldan bastap elimizdiń álemniń damyǵan 30 eli qataryna enýiniń negizgi 15 baǵyty boıynsha naqty tapsyrmalar júktedi. Bul baǵyttardyń barlyǵy da ýaqyt talabymen úndesken, óte mańyzdy, sonda da elimizde ishki jalpy ónim kóleminiń ósimin 4 paıyzdan túsirmeý, jan basyna shaqqandaǵy ishki jalpy ónim kólemin 13 myńnan 60 myń dollarǵa deıin, ıaǵnı 4,5 esege arttyrý, ǵylymdy qarjylandyrý ósimin ishki jalpy ónimniń 3 paıyzdyq deńgeıinen tómendetpeý, qazaqstandyqtardyń ómir súrý jasyn ulǵaıtý, aldyńǵy qatarly jáne básekege qabiletti ulttyq bilim berý júıesin qalyptastyrý mindetteriniń mańyzyn erekshe atap ótkim keledi.
2050 jylǵa qaraı ǵylymǵa bólinetin qarjy elimiz IJО́ kóleminiń 3%-yn quraıtyn bolsa, bul óte úlken qarjy, sondyqtan otandyq ǵylym óndiris ónimderiniń qunyn arzandatyp, óndiriletin taýarlardyń sapasyn arttyratyn bolady.
Elbasymyzdyń «ýnıversıtetterdiń derbestigin qamtamasyz etý kerek» degen oıy joǵary bilim salasy úshin óte mańyzdy. Bul oraıda elimizdiń joǵary oqý oryndary óz máselelerin derbes sheship, «Qazaqstan-2050» Strategııasy aıasynda alǵa qoıǵan mindetterin júzege asyryp, akademııalyq erkindikti aıqyndaıtyn bolady.
Aldaǵy úsh jyl ishinde elimizdiń mektepterinde oryn tapshylyǵy máselesiniń tolyq sheshimin tabatyny, 2016 jyldyń 1 qańtarynan bastap bilim alýshylardyń stıpendııa kóleminiń 25 paıyzǵa kóbeıetini barsha jas urpaq ókilderimen qatar, pedagogtar qaýymyn qýantyp otyr.
Salamatty ómir saltyn jáne medısınalyq-tehnologııalyq damýdyń arqasynda qazaqstandyqtardyń ómir sapasyn arttyrý, sol arqyly ómir súrý jasyn 80 jasqa deıin uzartý memleket tarapynan júrgizilip otyrǵan áleýmettik-ekonomıkalyq baǵdarlamalardyń jasampazdyǵyna kóz jetkizip keledi.
Búgingi kúni elimizde ınnovasııalyq jobalardy damytý, júzege asyrý ózekti máselege aınaldy. Osyǵan baılanysty balamaly energııa kózderin paıdalaný, ony ómirge engizý jumystary naqty qolǵa alynýda. Joldaýda elimizde mobıldi jáne mýltımedııalyq, nano jáne kosmostyq tehnologııalar, robot tehnıkasy salasyn, gendik ınjenerııany damytý, bolashaqtyń energııasyn jasaý mindeti ómirlik mańyzy zor mindet retinde erekshe atap ótildi.
Mundaı kúsh-qýatymyzdyń salmaqtylyǵy bizge básekelestik artyqshylyq múmkindigin bere otyryp, elimizdi jahandyq ekonomıkaǵa erkin kirigýge jaǵdaı jasaıtyn bolady.
Joldaýda kórsetilgen mańyzdy ıdeıanyń biri Elbasymyz Máńgilik El bolýdyń 7 basymdyǵyn atap kórsetti. Bul jasampaz ıdeıa bizdiń ortaq taǵdyrmen, jalpyqazaqstandyq shańyraqtyń ulttyq ıdeıasy aıasynda el bolashaǵynyń irgetasy men barsha qazaqstandyqtardy biriktiretin basty qundylyq ekendigi aqıqatqa aınalǵan shyndyq.
Bıylǵy Joldaýda belgilengen basym baǵyttar men mindetterdi júzege asyrý, elimizdiń baıandy bolashaǵy jolynda aıanbaı birlese eńbek etý, eńbektiń berekeli zeınetin kórý búgingi kúni árbir qazaqstandyq azamattyń qasıetti paryzy bolyp qala bermek.
Alashtyń anasy atanǵan qasıetti Syr óńirindegi irgeli oqý orny Qorqyt ata atyndaǵy Qyzylorda memlekettik ýnıversıtetiniń ujymy Elbasymyz Nursultan Ábishuly Nazarbaevtyń bıylǵy «Qazaqstan joly – 2050: bir maqsat, bir múdde, bir bolashaq» atty Joldaýyn Qazaqstannyń álemdegi damyǵan 30 eldiń qataryna enýdegi ulttyq strategııanyń damý joldarynyń, qazaqstandyqtardyń ómir súrý deńgeıiniń jáne ekonomıkalyq sapanyń qalyptasýyna zor serpin beretin óz ýaqytynyń óskeleń qujaty dep qabyldaıdy.
Qylyshbaı BISENOV, tehnıka ǵylymdarynyń doktory, professor, Qorqyt ata atyndaǵy QMÝ rektory.