О́mir – arnasy keń ózen, sol ózennen óz arnamyzdy taýyp aǵý – meniń basty maqsatym. Al óz maqsatyma jetý úshin qandaı da bir qıyndyqtarǵa, kedergilerge qarsy turýyma meniń kúshim jetedi. О́zimniń kúshti jaqtarymdy kórsete alamyn.
Kúndelikti ómirde óz-ózimdi tárbıelep, aldyma maqsat qoıdym. Men esirtkisiz ómirdi tańdadym. Sol maqsatqa jetý úshin adamı qundylyqtardy baǵalaı otyryp , «óz ómirim ózime qundy» degen qaǵıdany basty nazarda ustaımyn. О́mir – kópir, ot ústine salynǵan, Dińgekteri zándem otqa malynǵan. Qorqý bilme, aıaqtaryń taımasyn, Oınap otpen, sharpý kórme jalynnan!Bir-aq ret beriletin baǵa jetpes qymbat syıdy maǵan syılaǵan kim?…Árıne maǵan osyndaı baǵa jetpes syı syılaǵan eń qymbat adamdarym – ol meniń ata-anam. Sondyqtan men olardy renjitpeýim kerek. Sebebi, birinshiden ol maǵan “ómir” syılady, jaryq dúnıeni kórsetti, meni ósirdi, tún uıqysyn tórt bólip, aıalady. Men anam syılaǵan ómirdi laıyqty súrýge tıispin. Ǵajaıyp ómir! Sulýlyq pen úılesimdilikti talap etetin tátti ómir! Adam men adamgershilikti qalaıtyn tamasha ómir! «О́mir» shynymen de tátti, ǵajap, tamasha. Alaıda osy sulýlyqty, ǵajap ómirdiń qadirin túsinbeıtinder kóp qoı. Qaıtalanyp kelmeıtin, Allanyń bergen syıyn adamgershilik, ımandylyqpen nege ótkizbeske?
Degenmen, árkimniń armany ártúrli eken. Túrli aqparat kózderinen ańǵarsam, «esirtki» máselesiniń qanshalyqty aýyr ekendigin bildim. Bul taqyryptaǵy málimetterde nashaqorlyq aýrýyna dýshar bolǵandardyń jan túrshigerlik kórinisteri jáne ondaı jaǵdaıǵa esirtkiniń kesirinen ózin-ózi jetkizgendigine kýá boldym. Nashaqorlarǵa anasy da, dostary da, oqýy da qajet emes eken. Olardyń búkil álemi – esirtki.
Men qazir jer betinde "nashaqorlyq" dep atalatyn zulymdyq jaılaǵan ýaqytta ómir súrýdemin. Bul aýrý – aǵzasynyń aýyr psıhıkalyq jáne fızıkalyq buzylýyna ákep soqtyratyn esirtki qoldanýǵa qumarlyq. Alaıda kópshilikti "qorqynysh" sezimine baýlıtyn zattar, jas balalardy qyzyqtyryp, kóbisiniń ómirine «balta shabady».
Nelikten adamdar nashaqorǵa aınalady? Olardy nashaqorlyqqa májbúrleıtin ne! Munda qorqynyshty aldaý jatyr. Esirtki satýshylar úlken paıda tabady, olarǵa satyp alýshylar qajet, al nashaqorlar esirtki úshin kez-kelgen aqshany berýge daıyn. Sondyqtan, jańadan bastaýshylarǵa bul ýlaný tegin usynylady. Bul indet jaqsy ómirge eshkimdi jetkizbegenin túsingen adam ǵana ózin batyl dep sanaı alady.
Esirtki - zulym! Árbir sanaly adam muny túsinedi. Eń bastysy – der kezinde «joq» dep aıtý. Adamnyń myqty ishki ózegi bolý kerek! Kúshti rýh bolý qajet! Adam – jeke tulǵa, al jeke tulǵa óziniń daralyǵyn kórsete bilý kerek! Esirtkige jol joq! Dana bol! О́mir keremet! Men ómirdi qalaımyn! Esirtkisiz ǵajaıyp ómirdi qalaımyn. О́mirde bári de ótkinshi. О́mir — seniń múmkindigiń, paıdalana bil; О́mir — sulýlyq, súısine bil; О́mir — arman, júzege asyr; О́mir — paryz, oryndaı bil; О́mir — oıyn, oınaı bil; О́mir — baılyq, baǵalaı bil; О́mir — mahabbat, lázzat ala bil; О́mir — qupııa, syryn ash; О́mir — qaıǵy, kótere bil; О́mir — kúres, jeńe bil; О́mir — baqyt, baıandy ete bil.
О́mir synynan súrinbeı ótý – ár adamzattyń basty paryzy. Men ańsaǵan armanyma jetý úshin ómir boıy kúresemin. Seni de ǵajaıyp ómirge shaqyramyn.
Aıym Myrzahanqyzy,
№50 Abaı atyndaǵy orta mektep oqýshysy.
Shıeli aýdany.