Batys Qazaqstan oblysy Qaratóbe, Shyńǵyrlaý jáne Bórli aýdandarynda tehnogendik sıpattaǵy tótenshe jaǵdaı jarııalandy. Qar sýynyń kúrt erýinen oblystyń birneshe aýdanynda aýyldar sýǵa ketti.Kóktemgi sý tasqynyna baılanysty Batys Qazaqstan oblysynyń birneshe aýdanynda kúrdeli jaǵdaı qalyptasyp, 3 sáýirdiń tús kezindegi málimet boıynsha, 200-den astam úıdi sý alǵany belgili boldy. Qazir oblystyq Tótenshe jaǵdaılar departamentiniń janynan jedel shtab qurylyp, qalyptasqan jaǵdaıdyń aldyn alýǵa áreket jasalyp jatyr.
Shyńǵyrlaý aýdany
Kóktemgi sý tasqynynyń zardaby aldymen osy aýdanda baıqaldy. Naýryz aıynyń 31-i kúni jergilikti ýaqyt 09.40-tan 20.45 saǵat aralyǵynda aýdandyq mańyzy bar «Shyńǵyrlaý-Aqshat-Segizsaı» avtojolyn 9 jerinen sý shaıyp ketken. Osynyń kesirinen topyraq úıilgen greıder joldyń birneshe jerinen uzyndyǵy 8 metrlik, tereńdigi keı jerde 1,5 metrge jetetin shuńqyr paıda bolǵan. Tótenshelikterdiń habarlaýynsha, eldi mekenderge tóngen qaýip joq. Joldyń búlingen jerlerine arnaýly belgiler ornatylyp, saqtandyrǵysh lentalarmen qorshalǵan, kezekshilik uıymdastyrylǵan. Ázirge atalǵan jol jabyq, qalpyna keltirý jumysy erigen sýdyń deńgeıi tómendegen soń qolǵa alynbaq.
Sáýirdiń 1-i kúni túngi 23.00-den bastap aýdandyq mańyzy bar «Shyńǵyrlaý-Shoqybaı», «Shyńǵyrlaý-Taldysaı» avtojoldaryn da qarǵyn sý jyryp ketken. Qazir bul joldar da jabyq. Eldi mekenderge qaýip joq.
1 sáýir kúngi sý aǵyny Almaz aýylyna kiretin joldyń sý ótkizý qubyryna syımaı, topyraq bóget-kópirdi buzyp ketti. Qazir aýylǵa aparatyn jol joq. Osy aýyldyń bir úıiniń qorajaıy qulap, 3 qoı, 12 qozy shyǵyn bolǵany habarlandy.
Shyńǵyrlaý aýdanynyń Qaıyńdy kentinde de jergilikti mańyzy bar kireberis jol shaıylyp ketken. Bul aýylda 27 úı bar, 95 turǵynnyń 20-sy – bala. «Sý basqan turǵyn úı joq. Sýdy burý boıynsha jumys júrgizilýde, 350 dana qap tóseldi», dep habarlady jedel shtab baspasóz qyzmeti.
3 sáýirdegi málimetke qaraǵanda, aýdan aýmaǵyndaǵy Shyńǵyrlaý ózeniniń deńgeıi kúrt kóterilgen. Qazir onda turaqty kezekshilik uıymdastyrylyp, 30 sıyr, 50 jylqy, 15 usaq jandyqty qaýipsiz jerge kóshirgen.
Qaratóbe aýdany
Qaratóbe aýdany Qoskól aýyldyq okrýgine qarasty Shalǵyn aýylyndaǵy jaǵdaıdy budan buryn jazǵan bolatynbyz. Áýeli erigen qardan, keıin Shıli ózeniniń tasýynan Shalǵyn aýylynda 29 úı, 2 áleýmettik nysan – ortalaý mektep pen feldsherlik ambýlatorııa ǵımaratyn sý basyp ketti. Sý deńgeıi keı jerde 60 sm-ge jetken. 45 qoı-eshki ólgen. Aıta keteıik, Shalǵyn aýylynda barlyǵy 45 úı bolǵan, turǵyndar sany – 190 adam.
О́ńirdegi naqty jaǵdaıdy baǵalaý úshin Batys Qazaqstan oblysynyń ákimi Ǵalı Esqalıev pen oblystyq tótenshe jaǵdaılar departamentiniń bastyǵy Arman Toqanov tikushaqpen oqıǵa oryndaryn aralap, halyqpen júzdesken. Shalǵyn aýylynda medısınalyq beket ashylyp, halyqqa medısınalyq jáne psıhologııalyq kómek kórsetilip jatqany habarlandy. Turǵyndar ishinen júkti áıelder Qoskól aýylyna kóshirilgen.
Bórli aýdany
Bul aýdanda da 1 sáýir kúni saǵat 23:55-te Aqsaı qalasynyń irgesindegi Qyzyltal aýylynyń 12 úıin erigen qar sýy basyp ketti. Sý basqan úılerden 8 adam, onyń ishinde 4 bala Aqsaı qalasynyń №7 mektebine evakýasııalandy. Qalǵan turǵyndar evakýasııadan bas tartyp, týma-týystaryn saǵalaǵan.
2 sáýir kúni 16.30 saǵatta oblystyq mańyzy bar «Bórli-Aqsaı-Jympıty» avtojolynyń 0-159 km aralyǵynda qar kúrt erip, joldyń ekinshi betine aǵa bastaǵan. Osy jolǵa qyzmet kórsetýshi mekeme qaýipti bólikke kezekshilik qoıyp, kólik qozǵalysyn toqtatqan. Eldi mekenderge qaýip joq.
3 sáýir kúni túngi saǵat 02.00-de «Qazgıdromettiń» jergilikti fılıaly Bórli aýdanyndaǵy Shyńǵyrlaý-Keńtúbek ózeni sý beketinde sý deńgeıi qaýipti belgige jaqyndap, 685 sm-ge jetkenin habarlady. Sýdyń qaýipti deńgeıi bul jerde - 700 sm.
Osy kúni saǵat 03.00 shamasynda Bórli aýdany, Keńtúbek aýyldyq okrýgine qarasty Baqtyaral aýylynyń turǵyn úılerin Shyńǵyrlaý ózeniniń sýy basyp qala jazdady. Oqıǵa ornyna jedel kezekshilik uıymdastyrylyp, tótenshelikter arnaıy tehnıka, ınertti materıaldar men qaptardy jumyldyrdy. Baqtyaral aýylynda 23 turǵyn úı bar, 50 adam turady. Abyroı bolǵanda kúndizgi saǵat 10.25-te ózen sýy tómendep, qaýip ýaqytsha seıildi.
Sońǵy málimetterge qaraǵanda, Keńtúbek aýyly tusynda Shyńǵyrlaý ózeni arnasynan asyp, «Aqsaı-Keńtúbek» jolyn basyp ketken.
Terekti aýdany
Kóktemgi sý tasqyny qaýpi seıilmeı otyrǵan óńirdiń biri – Terekti aýdany. Aýdannyń biraz bóliginde áli qar tolyq erigen joq. Al ońtústikke qaraı Saryómir-Dýana aýyldary aralyǵynda erigen qar sýy jergilikti mańyzy bar joldy eki jerinen jyryp ketken. Qazir bul jol jabylyp, kólikter aınalma joldy paıdalanýda. Eldi mekenderge tóngen qaýip joq.
Jánibek aýdany
Sońǵy sátterde alańdatarlyq habar Jánibek aýdanyndaǵy Jaqsybaı, Talov aýyldarynan kelip jatyr. Jedel shtabtyń habarlaýynsha, 2 sáýir kúni keshkisin qar sýy jergilikti mańyzy bar «Jánibek-Talovka» avtojolynyń 80, 106 jáne 117 shaqyrymdary tusyn búldirgen.
Sáýirdiń 2-si kúni túngi saǵat 23.00-de Jánibek aýdanynyń soltústik bóligi – Reseı Federasııasymen shekaralas dala aımaǵynan erigen qar sýy aǵyp kelip, Talov aýylynyń birneshe kóshesin, turǵyn úılerdi sý basý qaýpi týyndaǵany týraly habarlama kelip túsken. «Oqıǵa ornyna quramynda 5 adam bar oblystyq TJD kúshteri men quraldary, 1 motopompa, UQK Shekara qyzmetinen 9 adam jáne 2 birlik tehnıka, JAO 2 adam, 1 motopompa shyqty. Jánibek aýylynan Talov aýylyna deıingi qashyqtyq – 128 km, onyń 90 shaqyrymy – jolsyz», dep habarlady jedel shtab. Sońǵy málimetterge qaraǵanda, bul aýyldyń eki úıine sý kirgen, onda turatyn 8 adam qaýipsiz jerge – týystarynyń úıine kóshirilgen.
3 sáýir kúni Jaqsybaı aýylynda 170 úı sý astynda qalyp, 637 adam qaýipsiz jerge kóshirildi. Onyń ishinde 89 bala, 216 eresek adam M.Yqsanov atyndaǵy mektep ǵımaratyna ornalastyryldy. Qalǵan 332 adam týma-týystarynyń úıinde turyp jatyr, bulardyń 70-i – bala. Ázirge tilsiz jaýdan eń kóp zardap shekken osy aýyl bolyp tur, eldi mekenniń 60 paıyzy sýda qaldy. Aýyl turǵyndarynyń esepteýinshe, shyǵyn bolǵan irili-usaqty maldyń sany 100-den asyp ketken.
Tasqala aýdany
Batys Qazaqstan oblysynda kóktemgi tasqyn sý qaýpi jyl saıyn seıilmeıtin Tasqala aýdanynda áli qar erı qoıǵan joq. Sondyqtan da Tótenshe jaǵdaılar departamentiniń bastyǵy bıyl Mańǵystaý oblysynan kómekke kelgen qutqarý tobyn Tasqala aýdanyna shoǵyrlandyrý týraly sheshim qabyldapty. Quramynda 17 adam, 2 arnaıy kólik, júzý jáne sý sorǵysh quraldary bar mańǵystaýlyq qutqarýshylar qazir kezekshilik ornyna bet alǵan.
«Qazgıdromet» mekemesiniń jergilikti fılıaly oblys aýmaǵyndaǵy ózenderdiń sý deńgeıindegi aqparatty táýligine eki márte málimdep, qaýipti ózgeristerdi turaqty habarlap otyr. Sońǵy málimetterge qaraǵanda, Elek, Shyńǵyrlaý, Derkól jáne О́leńti ózenderiniń sý deńgeıi qaýipti shekke deıin kóterilgen.
Bet qattalyp jatqanda: Batys Qazaqstan oblysyndaǵy jaǵdaı sát saıyn kúrdelene túsýde. О́ńirge Qazaqstan Respýblıkasynyń Tótenshe jaǵdaılar vıse-mınıstri Marat Kúldikov ushyp keldi. Dál qazir oblys ákimi Ǵalı Esqalıevpen birge sý tasqyny boıynsha jedel shtabtyń otyrysy ótýde.
Sondaı-aq Atyraý oblysynyń Tótenshe jaǵdaılar departamentinen qosymsha Batys Qazaqstan oblysyna MI-8 tikushaǵy, qajetti qural-jabdyqtarmen qosa 12 qutqarýshy, jeke quramnan 34 adam jáne 4 birlik tehnıka jiberilgen.
Aýa raıyn boljaýshylar jaqyn kúnderi Batys Qazaqstan oblysynyń soltústik-batysynda jańbyr jaýatynyn, ońtústikten, ońtústik-batystan 9-14, oblystyń batysy men ońtústik-shyǵysynan 15-20 m/s jel soǵyp, aýa temperatýrasy túnde 7-12, kúndiz 17-22 gradýs jyly bolatynyn eskertýde.
2-6 sáýir aralyǵynda oblystyń ózen basseınderinde qar erip, aǵyn sý kúsheıip, muz túsýi, sý deńgeıi kóterilýi kútilýde.
Batys Qazaqstan oblysy