Sarykól aýdanyndaǵy Taǵyl eldi mekeninde 28 egiz bala turady. Turǵyndardyń aıtýynsha, aýylda egizderdiń kóbeıýi araǵa 20-25 jyl salyp qaıtalanyp turady. Taǵy bir ǵajaby, Taǵyldyń baıyrǵy turǵyndaryn bylaı qoıǵanda, bul eldi mekenge syrttan kóship kelgen otbasynyń shańyraǵynda bes-on jyl ótken soń egiz sábıler dúnıege kele beredi eken.
– Osy aýylǵa ákim bolǵanyma, mine, bıyl 25 jyl boldy. Tuqymynda egiz bolmaǵan erli-zaıyptylardyń bizdiń aýylǵa kelip qos sábıden súıgenin kórip, tańǵalǵanymyz bar. Taǵyldyń tabıǵatynyń tylsym kúshi me, topyraǵynyń álde aýasy men sýynyń erekshe bir qasıeti bar ma – bul tylsym qupııanyń syryn eshkim bilmeıdi. Negizi, aýylda egizderdiń týýy Keńes ókimeti ýaqytynan bar. Oǵan deıin de bolýy múmkin, – deıdi aýyldyq okrýgtiń ákimi Saǵynaı Súndetalın.
Ákimniń aıtýynsha, Taǵylda 1955 jyldary egizder kóp týypty. Ol kezde qursaq kótergen áıelderdiń kóbi eki baladan bosana bergen kórinedi. 1980 jyldary egizder taǵy kóbeıip, odan keıin birtindep saıabyrsyp baryp toqtaıdy. Araǵa shırek ǵasyrdaı ýaqyt salyp, eki myńjyldyqtyń alǵashqy onjyldyǵynda jumbaq qubylys taǵy qaıtalanady.
– Egizderdiń ulty da ár túrli. Qazaq, orys, ýkraın, nemis, bashqurt, tatar, ázerbaıjan bar. Bul ózi Taǵylǵa Táńirdiń bergen syıy bolyp tur. Al endi aýylda egiz bala týmaǵaly on bes jylǵa jýyqtady. Taǵy bir 5-10 jyldan keıin Taǵylda egizder shildehanasy kóbeıedi dep boljaýymyzǵa bolady, – deıdi ákim.
Bir kezderi ǵalymdar «Taǵyl qubylysynyń» syryna úńilip, zertteý júrgizedi eken degen sybys shyqqan eken. Alaıda osy ýaqytqa deıin aýylǵa at izin salǵan eshkim bolmapty.
Aýyl ákimi 28 egiz, 56 perzenttiń barlyǵynyń aty-jónin jatqa biledi. Eń kishileri 7-synypta oqıdy dep otyr. Olardyń barlyǵy da tártipti, zerdeli, qaǵilez balalar eken.
Taǵyldaǵy Shyqtybaevtar áýletindegi egizder elimiz táýelsizdik alǵan jyly dúnıege kelipti.
– Bizdiń tuqymda buryn-sońdy egiz bolǵan emes. Biraq 1991 jyly kelinimiz Danııar, Baqtııar esimdi egiz bala tapty. Ekeýi de oqýda ozat, qatarlarynyń aldy bolyp erjetti. Búginde otyzdan asty. Qazir basqa aýylda jumys isteıdi. Jalpy, bul aýyldyń kelinderiniń egizdep bala tabýy kezdeısoqtyq emes, – deıdi Málik qarııa.
Egiz qyz tárbıelep otyrǵan Olga Kolchanova da Taǵylda beımálim bir tylsym kúsh bar ekenine kámil senedi.
– Lıýdam men Lızamnyń qursaǵyma bitýine osy ólkeniń tylsym kúshiniń áseri boldy. О́ıtkeni meniń de, joldasymnyń da tuqymynda egizder bolmaǵan. Jaryq dúnıege kelgeli ekeýi bir-birinen bir eli ajyramaı, ózara qamqor, tatý bolyp ósti. Qazir 34 jasta. Jalpy, bizdiń aýyldaǵy kóp úıde egizder turady. Kóshede qatar ketip bara jatqan egiz balalar jıi kezdesedi. Bul biz úshin úırenshikti kóriniske aınalǵan, – deıdi Olga Kolchanova.
Aýdan ortalyǵy Sarykóldiń irgesinde, temir joldyń boıynda jatqan shaǵyn aýylda búginde 1 040 adam turady.
Qostanaı oblysy