Nur-Sultanda bilim berý salasyndaǵy mamandardyń beıresmı kezdesýi ótti, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Jıynda álemdik jáne qazaqstandyq trendterdi qamtıtyn bilim berý salasyndaǵy sońǵy zertteýler talqylandy.
Sarapshylar Qazaqstanda «2022 jyl - balalar jyly» dep jarııalanýy balalar men jastardyń áleýmettik ál-aýqaty máseleleri boıynsha keń aýqymdy pikirtalasqa serpin beredi dep esepteıdi. Kezdesýge qatysýshylar balalar men jastardyń múddesi úshin jobalardy ázirleý kezinde saraptamalyq qoǵamdastyqtyń zertteýleri men baıandamalarynyń nátıjelerin eskerý jáne olardy monıtorıngtiń obektıvti nysandary men usynymdardy qalyptastyrý quraldary retinde paıdalaný mańyzdy ekenin atap ótti.
«Bizdiń barlyǵymyzdyń mindetimiz - bilim berý salasyndaǵy sarapshylar retinde ǵana emes, ata-analar men jaı ǵana janashyr adamdar retinde jańa Qazaqstanda balalarymyzdyń mektepter men ýnıversıtetterde tek bilim alyp qana qoımaı, sonymen qatar olarǵa kómektesetin daǵdylardy ıgerýi úshin barlyq kúsh-jigerimizdi salý, basqa elderden kelgen óz qurdastarynyń aldynda básekege qabiletti bolý», dedi «Elbasy Akademııasy» KQ dırektory Aslanbek Amrın.
Talqylaý taqyryptary mektepte jáne joǵary oqý ornynda oqytý máseleleri, bıznes pen ǵylymnyń ózara is-qımyly máseleleri boldy. «Elbasy Akademııasy» dırektorynyń aıtýynsha, joǵary bilim ekonomıkanyń máseleleri men problemalaryn sheshýi tıis, sondyqtan oqý baǵdarlamalaryn jasaý úshin bıznesti belsendi túrde tartý qajet.
«Árbir joǵary oqý orny barynsha jınaqtalǵan jáne ol ornalasqan óńirdiń problemalaryn sheshýge baǵyttalǵan bolýy tıis. Bolashaqta joǵary bilim erekshe pánderdi biriktirip, nátıjesinde jumys daǵdysyn jáne elimiz úshin qajetti basqa da nárselerdi damytatynyna senimdimin», dedi ol.
Sarapshylardyń pikirinshe, boljanyp otyrǵan trendterdiń biri otandyq ekonomıkany kadrlarmen naqty qamtamasyz etýge baǵyttalǵan derbestendirilgen bilim berý bolmaq.
«Jeke bilim berýdi damytý mańyzdy ekenine senimdimin, sondyqtan Akademııada biz balalardyń talanttary men qabiletterin anyqtaýǵa múmkindik beretin jobany júzege asyramyz, óıtkeni dástúrli túrde mundaı zattar olımpıadalar, ǵylymı jarystar jáne zııatkerlik oıyndar arqyly ótkiziledi, oǵan myqty mektepterde sapaly bilim alýǵa qol jetkize alatyn daıyn oqýshylar qatysady», dep túsindirdi Aslanbek Ámrın.
Qabilet ádistemesi - balalardyń qabiletterin erte jastan dıagnostıkalaýdyń biregeı quraly, ol bilim berý áleýetin jan-jaqty ashýǵa baǵyttalǵan.
«Bizdiń Qabilet ádistememiz 5-6 jastaǵy balanyń daryndaryn anyqtaýǵa múmkindik beredi jáne synı oılaý men kreatıvtilik dıagnostıkasyna aınala otyryp, mekteptegi barlyq kezeńderde jalǵasady. Nátıjesinde jeke tulǵanyń damýynyń negizgi baǵyttaryn kórsetetin «daryn profıli» jasalady. Munyń bári osyndaı balaǵa jeke bilim berýge múmkindik beredi, mektepti bitirgennen keıin bala óz salasynyń mamany bolady, al joǵary bilim daǵdylardy odan ári jetildirýge jáne bilimdi tereńdetýge kómektesedi. Bul bizge óz jumysyna tereń qyzyǵýshylyq tanytatyn ár salanyń kásipqoılary men sarapshylaryn qalyptastyrýǵa múmkindik beredi», dep túıindedi «Elbasy Akademııasynyń» dırektory.
«Qazaqstandaǵy Adamı damý ındeksiniń kórsetkishterine sáıkes, 2020 jyly týǵan bala (COVID-19-ǵa deıin) eń joǵary ónimdilikke shaqqanda ortasha eseppen 63% jetedi dep kútilýde. COVID-19 nátıjesinde oqýdaǵy boljamdy shyǵyndar ADI-dy 4 tarmaqqa (59%) qysqarady dep boljanýda.
Sondaı-aq Qazaqstan óńirleri arasynda ADI-da aıtarlyqtaı teńsizdik baıqalady jáne bilim berý sapasy (oqytý nátıjeleri) eldegi adamı kapıtal aıyrmashylyǵynyń negizgi faktory bolady. Adamı kapıtaldy teńestirý úshin bilim barlyq aımaqtarda sapaly bolýy kerek. ADI kórsetkishi tómen óńirlerge, artta qalǵan óńirlerge ınvestısııalardy ulǵaıtý jáne saıası reformalardy iske asyrý úshin áleýetti damytý arqyly halyqtyń osal toptaryna nazar aýdarý qajet», dedi Dúnıejúzilik Banktiń keńesshisi Almıra Zakıeva.
Is-sharaǵa Dúnıejúzilik Banktiń eldik ofısi, British Council, QR BǴM Aqparattyq-taldaý ortalyǵy, Y. Altynsarın atyndaǵy ulttyq bilim akademııasy, Qazaqstannyń qoǵamdyq damý ınstıtýty, QR Prezıdenti janyndaǵy QSZI, «Beles» taldaý jáne strategııa ortalyǵy, «AMANAT» partııasy janyndaǵy Qoǵamdyq saıasat Instıtýty, BTS Education jáne basqalary qatysty.
«Elbasy Akademııasy» korporatıvtik qory - Qazaqstan Respýblıkasynyń Tuńǵysh Prezıdenti N.Nazarbaevtyń «El Úmiti» bastamasyn iske asyrý boıynsha operator. Bastama sheńberinde Qazaqstan Respýblıkasy Bilim jáne ǵylym mınıstrligimen, búkil respýblıka boıynsha jergilikti atqarýshy organdarmen birlesip, 750 myńnan astam bala men jastardy qamtıtyn bilim berý jobalary iske asyrylyp jatyr.