Kóktemgi shaqyrý

Azamattyq boryshty óteýge qulshynys artyp keledi

Jastardy áskerge shaqyrý maýsymy bastalysymen qorǵanys isteri jónindegi departamenttiń jumysy qyz-qyz qaınaı bastaıdy. Osy maýsymda Atyraýdan qansha jas ásker qataryna shaqyrylady? Gazet tilshisiniń osy jáne ózge saýaldaryna Atyraý oblysyndaǵy Qorǵanys isi jónindegi departament basshysy, polkovnık Ardaq KÝKATOV jaýap berdi. – Ardaq Qulymjanuly, bıyl­ǵy ásker qataryna shaqy­rýda nendeı ózgerister bar?  – Jastardy Otandy qorǵaý, olarǵa qatysty otanshyldyq rýhta tárbıeleý sharalaryn júr­gizý qorǵanys isi jónindegi depar­tamentterdiń kúndelikti aınalysatyn  negizgi mindetine jatady. О́ıtkeni, babalarymyzdyń aq naızanyń ushymen qorǵap, bú­gin­gi urpaqqa amanattaǵan  keń-baı­taq jerimizdi, táýelsiz elimiz­diń tutastyǵyn saqtaý ár aza­mattyń konstıtýsııalyq mindeti. Qazir bul mindetti oıdaǵydaı atqarýǵa tolyq múmkindik bar. Qazaqstannyń Qarýly Kúshteriniń áleýeti artyp, jańa áskerı tehnıkalarmen tolyqty, áskerı ınstıtýttarymyz básekege qabiletti maman daıarlaýda jetistikterge jetip keledi. Endi jastarymyzdyń ásker qatarynda azamattyq boryshyn óteýine de kóp kóńil bóline bastady. Bıyl kóktemde  Atyraý oblysynan 500-ge jýyq jasty ásker qataryna shaqyrý kózdelgen. Árıne, áskerı mindetin óteý­ge tıis jastardy shetinen medı­sı­nalyq tekserýden ótkizip, ásker qataryna jibere bermeımiz. Ásirese, bıylǵy jyly áskerge baratyn jastardy irikteýge erekshe mán berilip otyr. Osy oraıda, aldymen, áskerge shaqyrylatyn árbir jastyń otbasylyq jaǵdaıyna, mektepke barǵannan bergi tártibine taldaý jasalady. Turǵylyqty mekenindegi ýchaskelik ınspektorlardan, mektep basshylarynan, orta arnaýly jáne joǵary oqý oryndarynda oqyǵan bolsa, sol mekemeler basshylarynan aqparattar alynady. Ata-anasymen áńgime júrgiziledi. Áskerge shaqyrylatyn árbir jas­pen jeke áńgimelesemiz. Bul jerde aldymen psıhologtar kóp jumys atqaryp otyr. Eń basty másele – áskerge shaqyrylýshynyń tolyq otbasynda tárbıelenýi. Ata-anasynyń ekeýiniń de bar bolýy, sonymen birge, psıhologtyń keńesi bas­ty ról atqarady. Psıholog-mamandar áskerge shaqyrylýshyǵa oń baǵa bermese, onda ásker qataryna alynbaıdy. Sondaı-aq, ata-anasynyń kelisimi alynady. Eń bas­tysy, bul kúnderi Qazaqstannyń Qarýly Kúshterin áskerı mindetti oryndaýǵa psıhologııalyq turǵydan tolyq daıyn sarbazben qamtýǵa basa kóńil bólinip otyr. – Al jastardyń ózderiniń tarapynan áskerge barýǵa ynta qalaı? – Shyndyǵyn aıtsam, burynǵydaı emes, jastardyń tarapynan áskerge barýǵa qulshynys artyp keledi. Munyń birneshe sebebi bar. Birinshiden, táýelsiz elimizdiń Qarýly Kúshterindegi ahýal jaqsardy. Ekinshiden, árbir áskerı bólimdegi tárbıe jumysy jolǵa qoıyldy. Úshinshiden, áskerı bólimderdegi ofıserler, jalpy basshylyq tarapynan sarbazdardyń bir-birine álimjettik jasaý faktilerin boldyrmaýǵa jete kóńil aýdarylyp otyr. Mine, osyndaı oń sebepter jastardyń arasynda áskerge barýǵa qulshynysty arttyrdy dep oılaımyn. – Áskerge shaqyrylatyn jas­tardyń boıyna, dene salma­ǵy­­na nazar aýdarylatyn shyǵar? – Árıne, Qazaqstannyń Qarý­ly Kúshterine boıy  uzyn, kelbetti, kúsh-qýaty mol jas­tar aldymen shaqyrylady. Má­se­len, jaıaý ásker, shekara qyz­meti qatarynda áskerı boryshyn óteý úshin boıy 155 sm-den, al aeroutqyr bólimderinde qyz­met etý úshin boıy 175 sm-den kem bolmaıtyn jastar alynady. Sebebi, áskerge shaqyrylyp jatqan árbir jas bizdiń aıbyndy armııamyzdyń aınasy bolýy tıis. Sondyqtan medısınalyq komıssııa árbir jastyń densaýlyǵyn tolyq tekseredi. – Áskerge baryp, keıin tu­­raqty qyzmet etýge ynta tany­tý­shylar bar ma? – Bar. Máselen, byltyr áskerı boryshyn tolyq ótegen 4 sarbaz ásker qatarynda turaqty qalýǵa sheshim qabyldady. Bıylǵy kóktemde ásker qatarynda turaqty qyzmet etýge taǵy  da 6 sarbaz túpkilikti sheshim qabyldap otyr. Buǵan qosa, sońǵy jyldary kelisimshartpen áskerı qyzmetke alynyp jatqandar qatary da kóbeıdi. О́ıtkeni, ásker qatarynda  kelisimshartpen qyzmetke shaqyrylǵandarǵa memleket tarapynan jasalatyn qoldaýdyń aıasy keńeıip keledi. Jyl basynan beri Atyraý oblysynan kelisimshartpen 124 jas áskerge alynyp, qazir batys aımaqtaǵy áskerı bólimderge jiberildi. Áńgimelesken Joldasbek ShО́PEǴUL, «Egemen Qazaqstan». Atyraý oblysy.