Nur-Sultandaǵy Azııa chempıonaty aıaqtalǵannan keıin dzıýdoshylardyń álemdik reıtıngi qaıta jańartyldy. Bul jarys sary qurlyqta ornalasqan memleketter úshin óte qolaıly boldy. О́ıtkeni qazaq jerinde tabysty óner kórsetken sańlaqtar reıtıngtegi jaǵdaılaryn birshama jaqsartty. Atap aıtsaq, elorda tórinde jeńimpaz atanǵan apaıtóster birden 700 upaı oljalasa, fınalǵa shyqqandar 490 jáne qola medaldiń ıegerleri 350 upaıdan enshiledi. Berilgen múmkindikti utymdy paıdalanǵandar arasynda bizdiń de eldiń órenderi bar.
Grýzınderdiń dáýiri júrip tur
Búgingi tańda Qazaqstannyń dzıýdoshylary arasynda eń úzdik kórsetkish Maǵjan Shamshadınge tıesili. 60 kılo salmaqta kúsh synasyp júrgen ol Azııa chempıonatyn qola medalmen qorytyndylady. Sonyń arqasynda Syr boıynyń saıypqyrany segiz satyǵa joǵarylap, qazirgi kezde segizinshi oryndy oljalaýda. Eń jeńil salmaqta synǵa túsip júrgen taǵy bir qandasymyz Baýyrjan Narbaevtyń da jaǵdaıy jaman emes. Mańǵystaý oblysynyń marqasqasy 21-oryndy ıemdenýde. Alaıda bul balýandarǵa arqalaryn keńge salýǵa áli erte. О́ıtkeni biraz ýaqyt boıy 66 kılo salmaq dárejesinde óner kórsetken dańqty Eldos Smetov óziniń úırenshikti salmaǵyna qaıta oraldy. Endi ol da namysyn qamshylap, jibergen olqylyqtarynyń ornyn toltyrý úshin baryn salady. О́ıtkeni Olımpııa oıyndaryna bir salmaqta bir ǵana balýannyń baq synaıtyny málim. Sol sebepti de sheshýshi tusta úsheýiniń de aıanyp qalmasy anyq. Olaı bolǵan jaǵdaıda, elishilik jarystardyń ózinde myqty básekelestiktiń ornyǵatyn túri bar.
66 kılo salmaq dárejesindegi almatylyq Ǵusman Qyrǵyzbaev sary qurlyq birinshiliginde qola medal oljalady. Sonyń arqasynda birden 28 satyǵa kóterilip, 32-orynǵa turaqtady. Oǵan qaraǵanda Jansaı Smaǵulovtyń jaǵdaıy áldeqaıda jaqsy. 73 kılo salmaqtaǵy Qaraǵandy oblysynyń ókili Nur-Sultandaǵy dodaǵa qatyspaǵanymen, buǵan deıingi tabystarynyń arqasynda áli de TOP-10 dzıýdoshynyń qatarynda júr. Naqtylap aıtsaq, Jansaı segizinshi oryndy ıemdenýde. Osy salmaqtaǵy Danııar Shamshaevtyń da «shabysy» qýantady. Ol Azııa chempıonatynda kúsh synasqan Qazaqstannyń tatamı sheberleri arasynan jalǵyz ózi ǵana altyn tuǵyrǵa kóterilgen edi. Sonyń nátıjesinde 18 jastaǵy asa daryndy dzıýdoshy 47 satyǵa bir-aq joǵarylap, bul kúnderi 39-orynǵa taban tiredi. Danııar aldaǵy ýaqytta da dál osylaı qarqyndy kúresetin bolsa, bul jigittiń bolashaǵy jarqyn bolary daýsyz.
Jasyratyny joq, 81 kılo salmaqtaǵy jaǵdaıymyz múshkil. Eń úzdik órenimiz Abylaıhan Jubanazar nebári 61-oryndy qanaǵat tutýda. 90 kılo salmaq dárejesinde kúsh synasyp júrgen úsh jerlesimiz qatar keledi: Ersultan Muzaparov – 33-oryn, Dıdar Hamza – 35-oryn jáne Islam Bozbaev – 38-oryn. Biraq Islam jýyrda ǵana 100 kılo salmaqqa aýysty. Sondyqtan da budan bylaı basty tartys Ersultan men Dıdar arasynda órbıdi. Al Bozbaev bolsa, jańa salmaqta ázirge 44-oryndy mise tutýda. Álemdik reıtıngte Aıbek Serikbaev 44 jáne Nurlyhan Sharhan 60-oryndy ıelenýde.
О́kinishke qaraı, biraz jyldan beri keń baıtaq Qazaq elinen alyptarmen aıqasatyn birde-bir apaıtós tabylar emes. Halyqaralyq jarystardan únemi júldesiz oralyp júrgenimiz osy sózimizdiń aıqyn dáleli. Otandastarymyzdyń arasynan +100 kılo salmaqtaǵy eń táýir kórsetkish Ádil Orazbaevqa tıesili. Ol 37-oryndy enshileýde. Túıe balýanymyz Erasyl Qajybaev 45-oryndy qanaǵat tutýda. Dál osyndaı ógiz aıań júrispen alysqa barmaıtynymyz anyq.
Búgingi tańda tórtkúl dúnıe jankúıerleri Grýzııa dzıýdoshylarynyń ónerine tamsanýda. Bul eldiń qos óreni óz salmaqtarynda aldaryna jan salatyn emes. Olar – Lasha Shavdatýashvılı (73 kılo) men Toto Grıgalashvılı (81 kılo). О́zge salmaq dárejelerinde taıpeılik Iаng Iýn Veı (60 kılo), moldovalyq Denıs Vıerý (66 kılo), ázerbaıjandyq Mammadalı Mehdıev (90 kılo), reseılik Arman Adamıan (100 kılo) jáne tájikstandyq Temýr Rahımov (+100 kılo) top bastap tur. Baıyptap qarasańyzdar, jeti salmaqtyń altaýynda buryndary KSRO-nyń quramynda bolǵan memlekettiń ókilderi top basynda keledi.
Rasynda da, grýzııalyq balýandardyń barlyq jaǵynan myqty ekeni esh daý týǵyzbasa kerek. Joǵarydaǵy tabysynan bólek, dál qazirgi kezde TOP-10 balýandar arasynda olardyń 13 ókili bar. Álemdik reıtıngte úzdikter tizimine engen dzıýdoshylardyń sany jaǵynan Jer-jahandaǵy eshbir komanda Qap taýy qyrandarymen teńese almaıdy. Ol az deseńizder, 90 jáne 100 kılo salmaq dárejeleri boıynsha TOP-10 tatamı sheberleri qataryna Grýzııanyń úsh-úshten apaıtósi enip otyr. Olar – Beka Gvınıashvılı (90 kılo, 2-oryn), Lýka Maısýradze (90 kılo, 7-oryn), Lasha Bekaýrı (90 kılo, 10-oryn), Ilıa Sýlamanıdze (100 kılo, 6-oryn), Onıse Saneblıdze (100 kılo, 7-oryn) jáne Varlam Lıpartelıanı (100 kılo, 9-oryn). Eń jeńil jáne asa aýyr salmaqta eki balýannan bar. Olar – Lýhýmı Chhvımıanı (60 kılo, 5-oryn) men Temýr Nosadze (60 kılo, 6-oryn) jáne Gýram Týshıshvılı (+100 kılo, 3-oryn) men Gela Zaalıshvılı (+100 kılo, 6-oryn). Qalǵan salmaqtar boıynsha da olar qara jaıaý emes. Mine, osy jaıttyń ózi-aq alaqandaı ǵana Grýzııanyń jigitteri qanshalyqty qarýly ekenin ańǵartady.
Ekinshi jáne úshinshi oryndardy Japonııa men Ázerbaıjan ózara bólisýde. Atalǵan memleketterdiń jeti balýany úzdik ondyqtyń qatarynda. Kúni keshege deıin aldyńǵy lekte júrgen Reseı quramasy qazir qarqynyn biraz báseńdetip aldy. Bul kúnderi olardyń bes balýany myqtylar sanatynda. Besinshi jáne altynshy satyǵa Belgııa men О́zbekstan quramalary jaıǵasty. Olardyń árqaısysynyń tórt jampozy erekshe qurmetke ıe. Sondaı-aq Mońǵolııa, Brazılııa, Izraıl, Nıderlandtyń – 3, Ońtústik Koreıa, Qazaqstan, Ýkraına, Kanada, Tájikstannyń – 2, Taıpeı, Ispanııa, Moldova, Túrkııa, Aýstrııa, Portýgalııa, Majarstan jáne Kýbanyń 1 ókili TOP-10 dzıýdoshynyń qataryna endi.
Álemdik reıtıngtiń úzdikteri
(TOP-5)
60 kılo: 1. Iаng Iýn Veı (Taıpeı), 2. Rıýdzıý Nagaıama (Japonııa), 3. Iorre Ferstreten (Belgııa), 4. Fransısko Garrıgos (Ispanııa) jáne 5. Lýhým Chhvımıanı (Grýzııa).
66 kılo: 1. Denıs Vıerý (Moldova), 2. Iondonperenleın Bashý (Mońǵolııa), 3. An Baýl (Ońtústik Koreıa), 4. Vaja Margvelashvılı (Grýzııa) jáne 5. Rıoma Tanaka (Japonııa).
73 kılo: 1. Lasha Shavdatýashvılı (Grýzııa), 2. Hıdaıat Geıdarov (Ázerbaıjan), 3. Send-Ochıryn Sogtbaatar (Mońǵolııa), 4. Mahmadbek Mahmadbekov (Reseı) jáne 5. Tohar Býtbýl (Izraıl).
81 kılo: 1. Toto Grıgalashvılı (Grýzııa), 2. Mattıas Kasse (Belgııa), 3. Vedat Albaırak (Túrkııa), 4. Gılerme Shımıdt (Brazılııa) jáne 5. Sharofıddın Boltaboev (О́zbekstan).
90 kılo: 1. Mammadalı Mehdıev (Ázerbaıjan), 2. Beka Gvınıashvılı (Grýzııa), 3. Davlat Bobonov (О́zbekstan),
Ivan Fılıppe Sılva Morales (Kýba) jáne 5. Sanshıro Mýrao (Japonııa).100 kılo: 1. Arman Adamıan (Reseı),
Djordj Fonseka (Portýgalııa), 3. Maıkl Korrel (Nıderland), 4. Shadı Elnahas (Kanada) jáne 5. Petr Palchık (Izraıl).+100 kılo: 1. Temýr Rahımov (Tájikstan), 2. Iýr Speıkers (Nıderland),
Gýram Týshıshvılı (Grýzııa), 4. Odhýý Sesensengel (Mońǵolııa) jáne 5. Inal Tasoev (Reseı).Qazirgi kezde Qazaqstannyń áıelder qurama komandasynyń músheleri arasynda Kámıla Berliqash pen Ábıba Ábýjaqynovanyń aıaqalystary táýir. Asa aýyr salmaqta kúresetin Kámıla 20-oryndy ıelense, eń jeńil salmaqta beldesetin Ábıba 23-satyǵa jaıǵasqan. Sondaı-aq 57 kılo salmaqta synǵa túsip júrgen Sevara Nyshanbaeva TOP-30 balýannyń sanatynda. Ol 29-oryndy enshileýde. О́kinishke qaraı, ózge burymdylarymyzdyń qarqyny tym báseń.
Áıelder dzıýdosy jaıynda áńgimeni jalǵastyratyn bolsaq, álemdik reıtıngte Izraıldiń eki arýy kósh bastap tur. Olar – Tımna Nelson-Levı (57 kılo) men Raz Gershko (+78 kılo). Sondaı-aq óz salmaq dárejelerinde fransııalyq Shırın Býklı (48 kılo), majarstandyq Reka Pýpp (52 kılo), ulybrıtanııalyq Lıýsı Renshall (63 kılo), horvatııalyq Barbara Matıch (70 kılo) jáne germanııalyq Anna-Marııa Vagner (78 kılo) syndy burymdylar aldaryna jan salar emes.