Reseı saýdasy kelmeı turǵanda Shyǵysta Qytaıdan, tústikte Buhar ólkesinen keletin kerýender halyqtyń suranysyn qanaǵattandyryp turǵan. Ári kúzde soltústiktegi qazaq malshylary óziniń jún-jurqasyn túıege qomdap, ońtústikke attanatyn. Ár úıden, aýyldan belgili azamattar ere shyǵady. Osy kerýendi halyq arasynda «Aq shom» dep ataǵan.
Saryarqa men Muǵaljardan aǵylǵan «aq shomshylar» kúzde qazdaı tizilip ońtústikke ketip bara jatqan. Qaıtqan qustarmen qosa dalany dýǵa bólegen bul saltanatty kórinisti Abaıdyń jyrlaýy tegin emes.
«Aq shomshylar» arysy Buhara, Samarqan, Hıýa, berisi Túrkistan, Shashtan (Tashkent) «tamyr» tabady da, álgi aparǵan teri-tersegin astyqqa aıyrbastaıdy. Árkimniń óziniń kúni buryn kelisken adamy bar. Eki jaq ta ózgege qolyndaǵysyn bermeıdi. О́nimderiniń sapasyna senedi. Jut, qýańshylyq jyldary nesıege alady. Saýda musylman ádebimen júrgiziledi, aldaý-arbaý bolmaıdy.
Al orys kópesteri osy bir musylmansha saýda ádebin byt-shyt qyldy. Ári ózderiniń arzan saýdasyn júrgizý úshin «aq shom» kerýen jolyn ásker kúshimen japty. El-jurt eriksiz reseılikterdiń sapasyz taýaryn tutynýǵa májbúr boldy.
Alashshyl ǵalym Tursyn Jurtbaı: «Aq shomnyń» negizi este joq eski zamanda qalyptasqan. Ol kezde Reseıdiń qandaı mádenı-ekonomıkalyq dárejede bolǵany bir táńirge ǵana aıan. Anyǵy, kóshpelilerdiń tirshilik saıasaty aınalymǵa qurylǵan. Olar bul túzilimdi buzǵandardy aıaýsyz jazalap, tıisti sybaǵasyn sypyryp alyp otyrǵan», deıdi (Tursyn Jurtbaı. «Kúıesiń, júrek... súıesiń». Almaty, «Qaınar» 2009. 72-b).
Abaıdyń: «...Orysqa qaramaı turǵanda qazaqtyń ólisiniń ahırettigin, tirisiniń kıimin sol jetkizip turdy», deıtini de osy («Ekinshi qarasóz»).