Jeke salymshylardyń úlesi artyp keledi

Bul rette banktik depozıtter kórsetkishi jaǵynan Otbasy banki 2,4 trln teńgemen kósh bastap, jyl basynan bergi ósim birden 6%-ǵa ulǵaıǵan. Bir aıdyń ishinde bank óziniń depo­zıt­tik qorjynyna taǵy 1,4%-dy qosqan. Odan keıin 4,7%-ben so­masy 4,4 trln teńgede Kaspi Bank tur. Qazirgi tańda elimizdiń qarjy ınstıtýtyna aınalyp, buryn joǵaltqan pozısııa­laryn belsendi túrde qalpyna keltirip jatqan Bereke Bank 1,9% ósimmen 1,1 trln teńgege jetken. SentrKredıt banki 1,6% ulǵaıǵan.

Bir aıta keterligi, qarjy ıns­tıtýty elimizdiń jınaq­ta­ryn jyljymaıtyn múlikke aınal­dy­rý­ǵa múmkindik bere­tin turǵyn úı qurylys jınaqtarynyń júıesi boıynsha jumys isteıtini bar. Osyǵan oraı, aralyq jáne aldyn ala turǵyn úı qaryzdaryn alýdy qamtamasyz etetin de­po­zıtterdi qosqanda, TQJ sheń­berindegi banktik salymdar aza­mattardyń turǵyn úı jaǵ­da­ıyn jaqsartýdy qoldaýǵa arnap, respýblıkalyq bıýdjetten memlekettik syılyqaqy alý múmkindigi qarastyrylǵan. Bonýs mólsheri 200 AEK-ten aspaıtyn, jyldyq jınaq somasynyń 20%-yn quraýy kerek.

Kósh basynda turǵan Otbasy bankte bir salymshynyń birneshe turǵyn úı qurylys jınaq shoty bolýy múmkin, biraq olardyń bireýine ǵana memlekettik syı­lyq­­aqy esepteledi. Degenmen de­po­zıtti toltyrý júıesin ózgert­pesten kóbirek únemdeýge múm­kin­dik beretin laıfhaktyń bir túri – otbasylyq paketterdi ataý­ǵa bolady. Buǵan tek erli-za­ıyptylar ǵana emes, ata-ana, aǵa-ápke, balalar, jalpy, jaqyn týystar ıelik ete alady. Osy pakettiń bir bóligi retinde birneshe depozıt ashyp, tabysty odan ári arttyrýǵa da jaǵdaılar qarastyrylǵan. Máselen, Otbasy banktegi depozıt bir adamǵa berilip, ony aı saıyn 100 myń teńgege tolyqtyryp otyrsa, sonda úsh jyl únemdeýge memleket syılyqaqysy 414 myń teńgeni, bes jylǵa 690 myń teńgeni quraıdy eken. Atap aıtqanda, eki eresek adam aı saıynǵy jarnasy – 80 myń teńge (bir adamǵa – 40 myń teńge) jáne balaǵa – 20 myń teńge. Munda otbasylyq toptamadaǵy barlyq depozıtterdi tolyqtyrýdyń aı saıynǵy somasy – sol 100 myń teńge. Biraq úsh jylǵa mem­lekettik syıaqy qazirdiń ózinde 720 myń teńgeni, al bes jylǵa birden 1,2 mln teńgeni quraıdy.

Bir depozıttiń ornyna úsh salym boıynsha banktiń syıaqysy sál artyq bolatynyn eskersek, jeke salym úsh jylda jınaq­talǵan jalpy jınaq 4,1 mln teń­geni, bes jylda 7,1 mln teń­geni quraıdy. Al otbasylyq paket sheńberindegi úsh depozıt úsh jylda – 4,4 mln teńge jáne bes jylda – birden 7,6 mln teńge.

Bıyl elimizdiń bankterindegi depozıtter portfeliniń qysqa­rýy, bıznes depozıtteri kóle­mi­niń azaıýymen baılanysty boldy. Máselen, zańdy tul­ǵa­lar­dyń depozıtteri jyl basynan beri 5,1%-ǵa tómendep, 13,9 trln teńgeni qurasa, jeke tul­ǵalardyń depozıtteri keri­sinshe 2,8%-ǵa ósip, 17,4 trln teńgege jetken. Nátıjesinde, bıyl birinshi maýsymda EDB depo­zıttik portfelindegi halyq salymdarynyń úlesi jyl basynda 53,6%, bir jyl buryn 52,1%, búgingi tańda 55,5%-dy qurasa, on jyl buryn shamamen 40% ǵana bolǵan.