Kerekýde úı janýarlaryn chıpteý, qaraýsyz qalǵan janýarlardy esepke alý sharalary bastalyp ketti. «Janýarlarǵa jaýapkershilikpen qaraý týraly» zańǵa sáıkes, janýarlarǵa chıp egý shyǵyndaryn ıesi kóteredi. Mamandar «tirkeý shyǵyndary asa qymbat emes, 3-4 myń teńgeniń aınalasynda» dep otyr.
Zańnyń maqsaty – úı janýarlarynyń sanyn retteý, olarǵa qatysty jasalatyn qatygezdikke jol bermeý. Esepke alý jónindegi is-sharalardy jergilikti atqarýshy organdar qurǵan memlekettik veterınarlyq uıymdar, veterınarııa salasynda emdeý-profılaktıkalyq kásipkerlik qyzmetimen aınalysatyn jeke nemese memlekettik emes zańdy tulǵalar júzege asyrady. Resmı aqparatqa súıensek, oblysta úı janýarlaryn esepke qoıý jáne chıpteýge azamattar shamamen 3,5-4 myń teńge shyǵyndalady eken. Turǵyndar ıt-mysyǵyn, ózge de asyrandy úı janýarlaryn esepke qoıý arqyly olardyń ómiri men tártibine jaýapty bolady.
– Múddeli organdar úı janýarlary boıynsha barlyq derekter engiziletin «Tanba» sáıkestendirý derekqoryna qol jetkize alady. Qyrkúıektiń alǵashqy onkúndigindegi málimetke súıensek, «Tanba» bazasynda oblys boıynsha 1797 úı janýary tirkelgen, onyń ishinde 997-i ıt bolsa, ózgesi mysyq. Shalǵaıdaǵy aýyldyq jerlerde janýarlardy esepke alý jónindegi is-sharalardy veterınarlyq pýnktter júzege asyrady. Qaraýsyz jáne qańǵybas janýarlardy birdeılendirýdi júrgizýge jergilikti bıýdjetten 17,5 mln teńge bólindi, sondaı-aq halyqtyń áleýmettik osal toptary úshin 6,3 mln teńge qarastyrylǵan. О́ńirde janýarlardy esepke alýdy júzege asyratyn veterınarlyq klınıkalar da bar: Olar – «JAN», «Forvard», «Qamqorlyq», «VetMed», «Shans» (barlyǵy Pavlodar qalasynda), sondaı-aq «Ejkın Kot» jáne «Forvard» (Ekibastuz qalasynda) fırmalary, – deıdi óńirlik orman sharýashylyǵy jáne janýarlar dúnıesi aýmaqtyq ınspeksııasynyń basshysy Rýslan Tólepbaev.
Al Pavlodar oblysy veterınarııa basqarmasy basshysynyń orynbasary Asyltas Tileýbaev arnaıy esepke ıt pen mysyqtan basqa úı janýary retinde teńiz shoshqasy, shınshılla, kúzen, sándi egeýquıryqtar, tasbaqa, ergejeıli shoshqa, homıak, maımyl jatatynyn aıtady. Bıylǵy qańtar aıynan bastap úı janýarlary mindetti tirkeýge alyna bastaǵanyn jurt bilýi kerek. Talapty oryndamaǵandarǵa budan bylaı 10-nan 20 aılyq eseptik kórsetkishke deıin aıyppul salynady.
Polıseılerdiń sózinshe, chıptelmegen úı janýarlarynyń ıelerin jaýapqa tartý oqıǵalary ázirshe oblys aýmaǵynda tirkelmegen. Tek jyl basynan úı janýarlaryna jaýapsyz qaraǵany úshin 250 azamat aıyppulǵa kesilipti. Aıyppuldardyń jalpy somasy bes mıllıon teńgeden asty. «Polısııanyń eń áýelgi mindeti – qoǵamdaǵy tártip pen qaýipsizdikti qamtamasyz etý. Soǵan oraı negizgi sharalarymyz kóshelerde júrgiziledi. Qańǵybas ıtterdiń kóbeıýi, óz betimen kóshede júretin úı janýarlary, qarǵybaý nemese tumsyqqap taqpaý sııaqty kemshilikter jıi kezdesedi. Azamattardyń ótinishteri men aryz-shaǵymdary boıynsha jumys júrgizemiz. Keıbir jaǵdaıda kórshiler bir-birine shaǵymdanady. Úı janýaryna qatygezdik jasaǵany úshin bes azamatqa qatysty ákimshilik hattama toltyrdyq. Zań buzýshylar 26 myń teńge kóleminde aıyppul tóledi. Taǵy 9 oqıǵa boıynsha qylmystyq quqyq buzýshylyq tirkeldi. Ázirshe kóshede ıtpen júrgen azamattardy toqtatyp, janýardy tirkemegeni úshin aıyppul salý tártibi engizilgen joq. Alaıda ol qoǵamdyq ortada, ıtin serýendetip júrip kemshilikke jol berse, ákimshilik jaýapkershilikke tartylady», dep túsindirdi óńirlik jergilikti polısııa qyzmeti tabıǵat qorǵaý polısııasynyń ınspektory Dáýren Qabyshev.
Pavlodar oblysy