Teńiz tasymaly ulǵaıdy

Teńiz porttaryndaǵy munaıdy aýystyryp tıeý boıynsha eń joǵary ósim – 53%, sondaı-aq parommen tasymaldaý – 12%. Osy qyrkúıek aıynda Abu Dhabi Ports Group qatysýymen qazaqstandyq Semurg Invest kompanııasy salǵan Quryq portyndaǵy jańa termınaldan astyqtyń birinshi partııasyn jóneltý kózdelip otyr.

Esimizde bolsa, Prezıdenttiń arnaıy tapsyrmasyna oraı eli­mizdiń kólik-logıstıkalyq áleýetin arttyrý maqsatynda osy jyldyń aqpan aıy­­nan bastap Aqtaý teńiz saýda porty jáne onyń quramyndaǵy «Baýtıno» júk aýdany, Quryq portynyń aýmaqtary «Aqtaý teńiz porty» AEA quramyna engizildi. Endi porttardyń ınfra­qu­ry­ly­myn damytý isterimen birge eko­no­mıkalyq aımaqta 2025 jyl­dyń sońyna deıin konteınerlik hab qurý josparlanǵan. Porttardyń ekonomıkalyq aımaqqa qosylýy óńirge áleýmettik-ekonomıkalyq turǵyda eleýli áser etedi. Sondaı-aq Mańǵystaý oblysyna ınvestısııalar tartý úshin qolaıly alańǵa aınaldyryp qana qoımaı, iri halyqaralyq kólik dálizderiniń biri bolýyna úles qosady. Muny­men birge porttarǵa álemniń úzdik logıstıkalyq kompanııalarymen jumys isteýge jol ashady.

Aqtaý teńiz porty – qurǵaq júk­­ter, munaı jáne shıki munaı ónim­­derin shyǵystan batysqa, sol­tús­tikten ońtústikke, sondaı-aq Ázer­baıjan, Iran, Túrikmenstan, Reseı elderine júk tasymaldaıtyn aılaq. Munda jyldyq qýaty 12 mln tonnalyq 6 munaı aılaǵy jumys isteıdi. Aqtaý portynyń tasymaldaý úlesi Kaspıı teńizindegi jalpy tasymal kóleminiń 40%-yn quraıdy. Osy ýaqytta Qazaqstan Aqtaý porty arqyly halyqaralyq kólik dáliz­de­riniń túıinine aınalyp otyr.

Al Quryq portynda 4 aılaq ju­mys isteıdi. Onyń ekeýi te­mir­jol ar­qyly kelgen júkterdi paromǵa tıeý­­ge arnalsa, qalǵan ekeýinen kó­lik­­­ter túsiriledi. Qazirgi ýaqytta port­­tyń qyzmetin damytyp, júk ta­sy­­malyn odan ári arttyrý úshin taǵy bir aılaq salý jumystary júr­gi­zi­lip jatyr. Bul arqyly salmaǵy aýyr júkter men konteınerler tasy­mal­danady.

Oǵan qosa keler jyldan bastap Quryq portynda qazaqstandyq paromdardy qabyldaý jospary bar. Bul óz kezeginde Reseı jáne Irannyń eki portymen jańa marshrýttardyń ashylýyna septesedi. Keıingi jyl­daǵy geosaıası jaǵdaıǵa baılanys­ty Quryq portynda júk tasymaly artqan. Bıyl jyl basynan beri munda 550 myń tonnadan asa júk ta­sy­mal­danypty. Bul byltyrǵy osy kezeńmen salystyrǵanda 2 ese kóp bolyp tur.