Almatyǵa joly túsken adamdy aldymen shyńy appaq qar jamylǵan Alataý men sonyń etegindegi kókjelekke kómilgen qaladaǵy hakim atamyzdyń esimin ıelengen dańǵylda ornatylǵan Abaı eskertkishi qarsy alady. Aqyn eskertkishi qoladan quıylyp, tuǵyry qyzyl granıtten qalanǵan, bıiktigi – 13, 7 m. Ony ulttyq músin óneriniń negizin salýshy, Qazaqstannyń halyq sýretshisi Hakimjan Naýryzbaev jasaǵan. Músinshi óz týyndysynda aqynnyń ómir belesinen ótip, el aǵasyna aınalǵan salıqaly kezin aıshyqty bederlegen. Eskertkishte basynda taqııa, ıyǵyna óńiri ashyq jelbegeı shapan jamylǵan Abaı atamyz sol qolyna kitabyn qysyp ustaǵan kúıi tereń oı ústinde ilgeri basyp keledi. Tas beıne demeseńiz, quddy aqynnyń ózin kórgendeı áser alasyz.
Hakimjan aǵamyz bir áńgimesinde Abaı eskertkishiniń dál osyndaı kórkemdik deńgeıdegi kompozısııalyq sheshiminiń oıdaǵydaı shyǵýyna zańǵar jazýshy Muhtar Áýezovtiń yqpaly bolyp, kóp kómek kórsetkenin aıtypty. Al onyń eskertkishti salý jónindegi tapsyrma alýynyń ózi bir atanǵa júk bolarlyq oqıǵa. Bul jaıynda belgili qalamger, marqum Jumabek Kenjalınniń «Er Jáýke minbegenmen altyn taqqa» atty kitabyna kirgen H.Naýryzbaev týraly jazǵan «Tuńǵysh» atty ocherkinde keńirek baıandalǵan.
«Bir kúni Mınıstrler keńesine shuǵyl jetsin degen habar aldym. Kelsem, D. Qonaev, V. Belıaev, T.Tájibaev jáne M.Áýezov otyr eken. Áńgime Almatyda Abaı eskertkishin ornatý týraly órbidi. Sóz reti kelgende T.Tájibaev: «Myna Hakimjan áli jas qoı, al Abaı aǵa obrazyn shyǵarý úshin batyldyq kerek. Sondyqtan osyny tájirıbesi mol Ýrmanchege bersek qaıtedi» dep usynys aıtty. Arada eki-úsh mınýttyq únsizdik ornady. Sonan soń ádettegideı bııazy, áýezdi qońyr únimen Muqań Tólegenge qarap: «Áı Tólegen-aı, qashanǵy osy ózimizdi-ózimiz olqysyna beremiz. Bile bilgen janǵa Hakimjan halqymyzdyń tuńǵysh músinshisi ǵoı. Budan basqa qazaqtyń qaı balasy saz balshyqtan óner órip júr. Al endi, sen qazaqtyń Abaıdaı alybynyń músinin osy balaǵa berýge azyrqanyp otyrsyń. Abaıdy Hakimjan salýy kerek». Áńgimeniń shıyrshaq ata bastaǵan raıyn baıqaǵan Dımash aǵa basý aıtyp, jalpy qazaq músin óneriniń bolashaǵy týraly óziniń tolǵanystaryn ortaǵa saldy. Sóıtip sol áńgimeniń aqyrynda men Abaı eskertkishin salatyn bolyp tapsyrma alyp shyqtym. Tapsyrma alýyn alǵanmen, endi muny qalaı oryndaımyn dep ýaıym shektim. Birli-ekili kezdeskende meniń osy qalpymdy baıqap qalǵan bolý kerek. Muqań: «Áı, Hakimjan, jasyma, jigerlen. Abaı aǵańnyń arýaǵy qoldaıdy, batyl iske kiris. Oılanýǵa ýaqyt joq» dep áńgimeni shegeleı aıyrdy. Sonymen, aqyn obrazyn músindeýge kirisip te kettim», depti tarlan músinshi.
Músin óneriniń basqa óner túrine qaraǵanda ereksheligi kóp. Máselen, bolashaq týyndynyń jer jaǵdaıymen, geokeńistikpen úndesip jatýy óte mańyzdy. Osynyń bári oıdaǵydaı bolǵanda eskertkishke «jan bitedi». Osy oı músinshige tynym bermeı, jaıaý-jalpylap, Almatynyń tórt buryshyn sharlaıdy. Kóńilinen shyǵyp, osy durys-aý degen tusty Muqańa kelip aıtsa, ol kisi aıtqan jerin jarata qoımaıdy. Sóıtip, ýaqyt doptaı zymyraı beredi.
Endi atalǵan ocherktegi myna bir úzindige zer salyńyz:
«Bir kúni Hakimjan bozala tańnan Muqańnyń esigin qaqty. – Muhtar aǵa, taptym, taptym. Ol kisi de munyń neni meńzep turǵanyn túsinse kerek: – Qalaı eken, qalaı eken? – dep ózine qarsy suraq qoıdy. Hakimjan bas barmaǵyn shoshaıtty. – Kettik onda! Ekeýi qazirgi Abaı eskertkishi turǵan jerge keldi. Munda qumyrsqanyń ıleýindeı qaınap jatqan qala bazary bar bolatyn. Bolashaq eskertkishtiń sulbasyn, taý bókterinen shyǵyp kele jatqandaı Abaı beınesin kóz aldyna bir sát elestetkende Muqań rızashylyq sezimin jasyra almady. – Áı, Hakimjan-aı, tapqan ekensiń. Bári oıdaǵydaı bolady, bolady, – dep jas músinshiniń arqasynan qaqty».
Hakimjan Naýryzbaev Abaı eskertkishine mol daıyndyqpen, zor shabytpen kirisedi. Hakim beınesin jasaý kezinde uly jazýshymen jıi keńesip, aqyldasyp otyrady. Keıin osy baılanys ekeýiniń arasyndaǵy aǵaly-inili dostyqqa, syılastyqqa ulasty. 1960 jyly Abaı eskertkishi tuǵyryna qonyp, ekeýiniń de kóńili jaılandy. Eki alyptyń bireýi aqyn beınesin kórkem sózben somdasa, ekinshisi tas músinmen bederlep, tarıhta qaldy. Búginde Almatynyń qaq tórinde turǵan Abaı eskertkishi alpys jyldan asa ýaqyt ótse de otandyq sáýlet ónerindegi qaıtalanbas úzdik týyndyǵa aınaldy.