Bıylǵy qańtarda «Aurora Tech Award 2024» jahandyq damýǵa áser etken tehnologııalyq startaptardyń negizin qalaýshylarǵa 30 myń dollarǵa deıingi syıaqy usyndy. Oǵan 102 elden 649 ótinim túsip, jeńiske úmitkerlerdiń qorytyndy tizimine 20 kásipker ǵana kirdi. Jeńiske jaqyndaǵan jıyrmanyń ishinde úsh otandasymyz ozyq tur. Búgin sol úshtiktiń biregeıi Ásem Tájıeva negizin qalaǵan «Ozim Platform» týraly áńgimelemekpiz.
Bul áleýmettik joba erekshe balalary bar otbasylardy qoldaýǵa baǵyttalǵan. Úlken zertteýdiń negizinde jasalǵan platforma bilim men psıhologııalyq resýrstardy qamtamasyz etedi. Ol 2021 jyly «techpreneurs» baǵdarlamasy aıasynda «Astana Hub»-ta iske qosyldy. Búginde qosymshany ata-analar ǵana emes, erekshe balalardy erte damytý salasyndaǵy mamandar men pedagogter paıdalanady. «Ozim» platformasy BUU-nyń halyqaralyq DPG mártebesine de ıe bolǵan. DPG – qoǵamǵa azamattardyń ósýi men ál-aýqatyna yqpal etetin baǵdarlamalyq ónimder ekenin eskersek, otandyq joba óz ornyn oıyp turyp tapqan.
«Ozim» platformasynyń negizin qalaýshy Á.Tájıeva: «Maǵan erekshe ana bolý úshin jańa bilim qajet boldy», deıdi. Onyń sebebi – óziniń balasynyń da erekshe qajettiligi bar.
«Ozim» platformasy mobıldi qosymshasyn qurý ıdeıasy 2020 jyly pandemııa kezinde oıyma keldi. Onda barlyq ońaltý qyzmeti múmkindigi shekteýli balalardy tárbıelep otyrǵan otbasylarǵa qoljetimdi bolmady. Ata-analar balalarymen reabılıtologter men basqa mamandardyń basshylyǵymen óz betinshe jumys isteýge májbúr boldy. Alaıda pandemııa ár otbasynda kompıýter nemese noýtbýk joq ekenin, biraq barlyǵynda smartfon bar ekenin kórsetti. Osyny eskere otyryp, maǵan smartfon qosymshasyn qurý ıdeıasy keldi. Bul bastama elimizdiń shalǵaı óńirlerindegi ata-analarǵa óte qolaıly bolyp kórindi», deıdi startaptyń negizin qalaǵan Á.Tájıeva.
Platforma qoldanýshylarǵa ne beredi? Ata-analardy onlaın rejimde oqytyp, aqparattandyrady. Tek teorııalyq materıaldar ǵana emes, sonymen qatar qazaq jáne orys tilderindegi praktıkalyq sabaqtar da bar. Mysaly, «Ozim Platform» jobalyq toby ata-analardyń aqparattyq qajettiligi týraly zertteý júrgizdi. Zertteý nátıjesinde ata-analarǵa dıagnozdar týraly mańyzdy aqparattar, beıindi mamandardyń maqalalary, úı jaǵdaıynda balany ońaltý týraly sabaqtar jáne psıhologter men zańgerlerdiń keńesi qajet ekenin anyqtalǵan. Solaı «Android» jáne «IOS» negizinde iske qosylatyn erekshe mobıldi qosymsha halyqqa usynyldy.
«Erekshe balalardy tárbıelep otyrǵan otbasylardy qoldaý kerek. Birtúrli estilse de, ǵylymı álem men jeke ana tájirıbesi arqyly startap jasadym. Balamnyń jaǵdaıyn kórip, qatty alańdadym. Pandemııa kezinde tipti qıyn boldy. Erte aralasýdy qajet etetin balanyń anasy retinde pandemııa kezinde ońaltý múmkin emestigin uqtym. Sosyn erekshe qajettiligi bar balalardyń analaryna kerek aqparattarǵa úńildim. Sodan keıin osy qıyndyqqa tap bolǵan otbasylarǵa qoljetimdi áleýmettik jobany mobıldi qosymsha túrinde jasaımyn dep sheshtim», deıdi ol.
«Qazaqstannyń 100 jańa esimi» baıqaýynyń jeńimpazy, 11 jyldyq tájirıbesi bar defektolog Iýstına Vıktorııanyń aıtýynsha, mamandardyń mundaı jobalarǵa qatysýy – oń is. О́ıtkeni áldeqaıda keń aýdıtorııaǵa ótýge ári balalarǵa kóbirek kómektesýge múmkindik beredi. Eń aldymen, bul alań balalardyń ıgiligi úshin tájirıbe almasýǵa, qashyqtan kómektesýge arnalǵan. О́kinishke qaraı, mamandar barlyq balany qamtı almaıdy. Biraq qashyqtan qatysýǵa, baqylaýǵa, qandaı da bir bilim men tájirıbe alýǵa múmkindik bere alady. Elimizdiń shalǵaı óńirlerinde bul másele boıynsha mamandar jetispeıdi. Tipti mamandar joq aımaqtar bar. Túzetý muǵalimi bolýy múmkin, biraq sýrdopedagog, defektologter joq. Al platforma ata-analarǵa aýrýmen tanysýǵa jáne qyzmetterdiń barlyq spektri bar úlken qalaǵa keńes alýǵa barǵanǵa deıin ne isteýge bolatynyn kórsetedi.
Bir eskerer jaıt, qosymsha alǵash iske qosylǵanda dıdjıtal-ınklıýzııa boıynsha sarapshy Zııat Ábdiqaıymov zaǵıp jáne nashar kóretin adamdar úshin qosymshanyń qoljetimdiligine aýdıt júrgizgen edi. Damý kezeńinde komanda tehnologııanyń múmkindigin tekserip, erekshe jandardy shekteıtin tehnıkalyq kemshilikterdi túzetken. Zııattyń aıtýynsha «Ozim Platform» komandasy oǵan qosymshany josparlaý kezeńinde qoljetimdilik máselesimen júgingen. Erekshe jandarǵa eshbir kedergi bolmaı, qoljetimdi bolýy – basty másele. Bul qarjyǵa qatysty ǵana dúnıe emes, uıym men kompanııanyń qundylyqtaryna qatysty deıdi sarapshy. Onyń oıynsha, arhıtektýrada ǵana emes, sıfrlyq álemde de erekshe jandardy eskeretin ýaqyt keldi.
«Ozim» ázirleý toby ata-analarǵa mátindik jáne beınejazba formatynda mańyzdy aqparat bere otyryp, platforma mazmunyn jasaý úshin sarapshylardy, sonyń ishinde tájirıbeshiler men muǵalimderdi shaqyrdy. Qoldanbada qajetti aqparatty izdeýdi qarapaıym jáne tıimdi etý úshin toǵyz logıkalyq jáne taqyryptyq qurylymdalǵan bólim bar. Sondaı-aq munda ártúrli ońaltý uıymynyń biryńǵaı derekqory bar. Osynyń bári balalardyń damýyn baqylaýǵa múmkindik beredi. Paıdalanýshylar balalarynyń derekterin óz eseptik jazbalaryna engizip, úderisti baqylaý úshin mezgil-mezgil test júrgize alady.
Mobıldi qosymsha analar men ákelerge ǵana emes, mamandarǵa da paıdaly boldy. Olar maman retinde tirkelip, ózderiniń praktıkalyq tájirıbelerin ornalastyryp, Qazaqstan men TMD elderinde oqý materıaldaryn tarata alady. Bul áriptesterdiń tájirıbesin zertteý jáne halyqaralyq ádebıetterge qoljetkizýge jol ashady. Pikirles adamdarmen qarym-qatynas jasaý men ata-analardan keri baılanys alý sarapshylarǵa óz daǵdylaryn jetildirýge jáne qajettilikterdi anyqtaýǵa kómektesedi.
Kóptegen maman qosymsha týraly aqparatty áleýmettik jeliden bilgen. Sonyń biri – logoped ári tórt balanyń anasy Ajar Nurkenova. Onyń aıtýynsha, platformadaǵy tirkeýdiń qarapaıymdylyǵy, ıntýıtıvti ınterfeıs óte tıimdi. Qosymsha, shynynda da, ásem bezendirilgen, estetıkalyq komponentter kóp.
«Árbir ata-ananyń qoldanbadan teorııalyq materıaldardan bastap, praktıkalyq sabaqtarǵa deıin naqty aqparatty taba alatyny óte keremet. Ásirese maǵan beıneoqýlyqtar unady. Sarapshylar aqparatty ata-analar úshin qarapaıym jáne túsinikti tilde jetkizdi. Aqparat ta sapaly. «Inklıýzııa» qoıyndysyn platformanyń mańyzdy bólimsheleriniń biri dep sanaımyn. Qoǵam árdaıym múmkindigi shekteýli balalardy qabyldaı bermeıdi, sondyqtan qosymshanyń ata-analarǵa osy máseleleri men olardyń tájirıbelerin talqylaýǵa múmkindik bergeni durys», deıdi logoped.
Elimizde keıingi jyldary densaýlyǵy nashar, belgili bir dertke shaldyqqan balalar sany kóbeıip barady. Damýy tejelgen balalar aınalasyndaǵy adamdarmen aralaspaǵandyqtan, tuıyqtalyp, ómirge beıimsiz bolyp qalady. Kóp jaǵdaıda ata-ana balanyń boıynan qandaı da bir aýytqý baıqamaı, baıqasa da asa mán bermeı júrip qalýy múmkin. Bul – úlken qıyndyqtyń basy. Tipti balasynyń syrqaty týraly bilgen ata-analar ne isterin bilmeı, abdyrap qalady. Ásemniń jobasy osy túıtkilderdiń túıinin sheshýge baǵyttalǵan.
«Qazir «Ozim Platform»-nyń naǵyz damıtyn kezi. Biz múmkindiginshe Ortalyq Azııadaǵy kóptegen otbasyn qamtýdy jáne ata-analarǵa bala damýynyń keshigýin erte anyqtaýǵa kómektesýdi josparlap otyrmyz. Erte damý jáne aralasý árbir jeke tulǵanyń ósýi men damýy úshin ońtaıly jaǵdaılardy qamtamasyz ete otyryp, turaqty jáne salamatty qoǵamdy qalyptastyrýda sheshýshi ról atqarady», dep oıyn qorytty Á.Tájıeva.