Ekijaqty kelissózderden keıin Memleket basshysy men Kongo Prezıdenti buqaralyq aqparat quraldarynyń ókilderi úshin birlesken málimdeme jasady, dep jazady Egemen.kz.
Qazaqstan Prezıdenti, eń aldymen, óziniń shaqyrýyn qabyl alyp, elimizge resmı saparmen kelgeni úshin Denı Sassý-Ngessoǵa rızashylyǵyn bildirdi.
«Bul sapar eki el arasyndaǵy qatynastardy damytýǵa jol ashady. Qurlyqaralyq baılanysty odan ári nyǵaıtýǵa yqpal etedi. Biz birqatar mańyzdy máselege qatysty kelissóz júrgizdik. Mazmundy ári maǵynaly kezdesý boldy», dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Prezıdent qazir halyqaralyq saıasatta jáne álem ekonomıkasynda Afrıka memleketteriniń róli artyp kele jatqanyna toqtalyp, bul eldermen yntymaqtastyqty damytý Qazaqstannyń syrtqy saıasatyndaǵy negizgi baǵyttyń biri ekenin aıtty.
«Bizdiń memleketterimiz bir-birinen alysta jatyr. Soǵan qaramastan tyǵyz qarym-qatynas jasaýǵa daıynbyz. Kongo Respýblıkasynyń ózara tıimdi yqpaldastyq ornatýǵa degen nıetin tolyq qoldaımyz. Bıyl Astana men Brazzavıl arasynda dıplomatııalyq baılanys ornaǵanyna 25 jyl toldy. Osy kezeńde dostyq pen ózara túsinistikke negizdelgen qarym-qatynasymyz nyǵaıa tústi. Ony tyń qarqynmen damytýǵa múmkindik bar», dedi Memleket basshysy.
Qasym-Jomart Toqaev Denı Sassý-Ngessomen atalǵan máseleni talqylap, mańyzdy kelisimderge qol jetkizgenin málimdedi.
Qazaqstan Prezıdentiniń aıtýynsha, munyń bári saıası, saýda-ekonomıkalyq jáne mádenı-gýmanıtarlyq baılanystardy jandandyrýǵa yqpal etedi.
«Biz aýyl sharýashylyǵy, óndiris, kólik-logıstıka jáne energetıka salasyna qatysty kelissóz júrgizdik. Sondaı-aq jańa tehnologııalar, qazba baılyqtaryn birlesip ıgerý, ınvestısııa máselesin talqyladyq. Men Qazaqstannyń elektrondy úkimet, kıberqaýipsizdik jáne ǵarysh salasyndaǵy jetistikterine toqtaldym. Eki el úkimetterine ózara saýda-sattyq kólemin arttyrý úshin naqty sharalar qabyldaý jóninde tapsyrma berýge kelistik. Qazaqstannyń Kongoǵa dándi daqyldardy eksporttaýǵa qatysty áleýeti mol ekenine nazar aýdardyq. О́zderińizge málim, eki eldiń de tabıǵı resýrstary mol. Temir, fosfat, boksıt jáne basqa da sırek kezdesetin mıneral kenishterin barlaý jáne ıgerý úshin birlese jumys isteýge múmkindik bar. Qazaqstan kásipkerleri Kongonyń taý-ken salasyn zertteýge daıyn ekenin kelissóz barysynda atap óttim», dedi Qazaqstan Prezıdenti.
Qasym-Jomart Toqaev eki eldiń kólik-logıstıka salasyndaǵy qarym-qatynasy jan-jaqty talqylanǵanyn jetkizdi.
«Kongo Respýblıkasy – Ortalyq Afrıka aımaǵynyń qaqpasy, al Pýent-Nýar porty – osy qaqpanyń kilti. Bul teńiz aılaǵynyń múmkindikteri óte joǵary. Qazaqstan osy porttyń áleýetin paıdalanýǵa múddeli. Biz ózara tıimdi yntymaqtastyqty damytýǵa barynsha kúsh salýymyz kerek. Sondyqtan men Kongo Respýblıkasynyń basshylyǵyn, kásipkerlerin kelesi jyly ótetin Astana halyqaralyq forýmyna shaqyrdym. Olar forým kezinde Qazaqstannyń ekonomıkalyq áleýetimen tanysa alady», dedi Memleket basshysy.
Qazaqstan Prezıdenti Astana men Brazzavıl arasynda mádenı-gýmanıtarlyq baılanys ornatý óte mańyzdy dep sanaıdy. Qasym-Jomart Toqaev Kongo jastaryna Qazaqstannyń joǵary oqý oryndarynda bilim alýdy usynǵanyn málimdedi.
Sonymen qatar eki el halyqaralyq jáne aımaqtyq deńgeıde tyǵyz qatynas ornatqanyna jáne kóptegen ózekti máselege qatysty ustanymdary ortaq ekenine nazar aýdardy.
«Jahandyq jáne óńirlik qurylymdar aıasynda yqpaldastyǵymyz damyp keledi. Qazirgi geosaıası jaǵdaıda Birikken Ulttar Uıymy men Afrıka Odaǵy aıasynda ózara qoldaý kórsetý jáne konsýltasııalar ótkizý asa mańyzdy. Sonymen qatar biz jahandyq jáne aımaqtyq qaýipsizdikke qatysty pikir almastyq. Qazir eń ózekti máseleniń biri – klımattyń ózgerýi. Biz osy qatermen birge kúresip, tyǵyz jumys isteýge kelistik. Men Kongo basshysynyń orman ósirýdiń jáne ormandy qalpyna keltirýdiń jahandyq onjyldyǵyn jarııalaý týraly bastamasyn qoldaımyn», dedi Qazaqstan Prezıdenti.
Qasym-Jomart Toqaev Denı Sassý-Ngessonyń elimizge sapary tarıhı mańyzǵa ıe ekenin aıtty.
«Bul sapar Qazaqstan men Kongonyń qarym-qatynastaryna tyń serpin beredi dep sanaımyn. Sonymen qatar Ortalyq Azııa men Afrıka arasyndaǵy yntymaqtastyqty nyǵaıta túsýge yqpal eteri sózsiz. Biz bir-birimizdi qoldap, tabysqa birge jetetinimizge senimdimin», dedi Memleket basshysy.
Kongo Prezıdenti Qazaqstanmen energetıka salasy boıynsha baılanys ornatýdyń perspektıvasyna basa nazar aýdardy.
«Kongo ekonomıkasy munaı ónerkásibine negizdelgen. Qazaqstannyń osy salada tájirıbesi mol. Budan bólek paıdaly qazbalardyń ózge de túrlerin ıgerýde yqpaldastyq ornata alamyz. Bul oraıda Kongonyń energetıka sektory qazaqstandyq operatorlarǵa zor múmkindik usynady», dedi Denı Sassý-Ngesso.