Ornyqty damyp kele jatqan megapolıs

Úkimet basshysy «PetroQazaqstan Oıl Prodakts» munaı óńdeý zaýytynda túrli otyn túrlerin óndirýdiń tehno­logııalyq tizbegimen tanysty. Kásiporyn jylyna 6 mln tonna munaı óńdeıdi. Shyǵarylatyn ónim túrleriniń qataryna avtomobıl benzınderi, dızel otyny, avıasııalyq kerosın, suıytylǵan kómirsýtek gazy, mazýt jáne basqa da munaı ónimderi jatady.

Premer-mınıstrge Shymkent MО́Z ón­diristik qýatyn jylyna 12 mln tonna qaıta óńdel­gen mu­naıǵa deıin ulǵaıtý jobasy­nyń bastalǵany týraly baıandal­dy. Oljas Bektenov JJM naryǵyn­daǵy turaqtylyqty qamtamasyz etý mańyzdy ekenin atap ótti. Qaı­ta óńdeý sapasyn odan ári jaq­sartyp, munaı ónimderiniń zańsyz eksportyna jol berilmeýge tıis.

«Ońtústik» ındýstrıaldy aımaǵy­nyń aýmaǵynda Úkimet bas­shysy sýsyndarǵa arnalǵan alıý­mınıı qalbyrlar men qaqpaq­tar shyǵaratyn «QazAlPack» kásipor­nynda boldy. О́ndiristik qýaty jylyna 1,2 mlrd dana banka shy­ǵarýǵa múmkindik beredi. Zaýytta 360 adam jumys isteıdi.

«QazAllPack» JShS dırektory Rýstam Sýhov avtomattandy­ryl­ǵan óndiris úderisin tanystyryp, qaptamanyń bul túri óziniń tu­tyný­shylyq qasıetteri boıyn­sha eń progressıvti ári ekologııa­lyq taza ekenin aıtty. Zamanaýı sapa standarttary boıynsha óndiriletin ónimder ishki naryqta satylyp, О́zbekstan, Qyrǵyzstan, Reseı, Tájikstan elderine eksporttalady. Memlekettik qoldaý shara­lary men IA aýmaǵynda qu­ryl­­ǵan qolaıly jaǵdaılardyń arqa­synda kompanııa 2025 jylǵa qaraı ekinshi óndiristik jelini iske qosyp, ónim kólemin 2,3 mlrd bankaǵa deıin arttyrýdy josparlap otyr.

Shymkent qalasy ákiminiń orynbasary Aıdyn Kárimov Shymkent qalasynyń ındýs­trıaldy negizin jalpy aýda­ny 1 276 gektar 7 ónerkásip aımaǵy quraıtynyn, búginde 293 joba iske asyrylǵanyn, 8,2 myńnan asa jańa jumys orny ashylǵanyn baıandady. «Ońtústik» ınvestısııalyq portfeline jalpy quny 151,3 mlrd teńgeni quraı­tyn 70 joba kiredi.

Sapar barysynda Premer-mınıstr jańa salynyp jatqan birqatar áleýmettik jáne jol nysandary mysalynda Shymkent qalasy bas josparynyń iske asy­rylýymen tanysty. Onda jyl sońyna deıin 2,6 myń páter­ge arnalǵan 66 turǵyn úıdi paı­dalanýǵa berý jospary týraly baıandaldy. Bıylǵy qorytyndy bo­ıynsha 1,4 mln sharshy metr turǵyn úı paıdalanýǵa beriledi dep kútilip otyr. Turǵyn aýdandarda jaıly mektepter, emhanalar, zamanaýı sport keshenderiniń, sondaı-aq Oqýshylar saraıynyń qurylysy júrgizilip jatyr.

Premer-mınıstr 36 turǵyn úı salynyp jatqan Aqjaıyq shaǵyn aýdanyn aralaý barysynda qurylys sapasyna jáne otandyq taýarlar men qyzmetterdiń úlesin odan ári arttyrý qajettigine nazar aýdardy.

Sondaı-aq Úkimet basshysyna qalany aınalyp ótetin tranzıttik kóliktiń ótýin qamtamasyz etý úshin uzyndyǵy 28,2 km «Qorǵas – Almaty – Shymkent – О́zbekstan Res­pýblıkasy shekarasy» A-2 avtojolyn rekonstrýksııalaý jumystary júrgizilip jatqany týraly baıandaldy.

Qalanyń odan ári damýy, óndiristik qýattardyń keńeıýi jáne jańa ınfraqurylymdyq joba­lardyń iske qosylýy turaq­ty jáne úzdiksiz energııamen jabdyqtaýdy talap etetini atap ótildi. Búgingi tańda Shymkentte jeke óndiriletin energııanyń jalpy qýaty 120 MVt-ny quraıdy, sonymen birge qala 400 MVt, suranystyń eń joǵary kezeńderde – 500 MVt qýatty tutynady.

Úkimet basshysy qazirgi ýaqytta Qazaqstannyń energetıkalyq sektory elimizde óndiriletin barlyq elektr energııasynyń shamamen 70%-yn qamtamasyz etetin kómir elektr stansalaryna qatty táýeldi ekenin atap ótti. Alaıda bul model kúrdeli máselelerge tap bolýda, óıtkeni jumys istep turǵan stansalardyń tozý deńgeıi joǵary. Bıylǵy 6 qazandaǵy referendýmda oń sheshim qabyldanǵan jaǵdaıda atom elektr stansasy osy problemalardyń sheshimi bo­la alady. AES turaqty energııamen qamtamasyz ete alady. AES qu­­ry­lysy energetıkalyq jáne óner­­kásiptik óndiristi ártarap­tan­dyrýǵa yqpal etedi, bul rette qaldyqtardy jınaý men saq­taý­dan bastap ýtılızasııa men qaı­ta óń­deýge deıingi basqarýdyń bar­lyq aspektileri eskeriledi.

Sondaı-aq O.Bektenov aýyl sha­rýashylyǵyndaǵy óńdeý, far­ma­sevtıka jáne tamaq óner­kásibi salalarynyń ókilderimen kezdesti. Prezıdent Jol­daýyn­daǵy ónerkásiptik áleýetti tolyq ashý jáne ekonomıka ósiminiń jańa núktelerin damytý jónindegi mindetterdi iske asyrý barysy men sharalary talqylandy.

Premer-mınıstr qalanyń ónerkásiptik áleýetimen tanysty. «Hımfarm» farmasevtıkalyq zaýytynyń aýmaǵynda Úkimet basshysyna óndiristik qýattar jyl saıyn 1 mlrd birlikke deıin tab­let­kalar, kapsýlalar men túıir­shik­ter, 250 mln ampýla ınek­sııa­lyq eritindiler jáne bas­qa­syn shyǵarýǵa múmkin­dik bere­­tini baıandaldy. Farmasev­tıka­­lyq kásiporyn 89 atalym bo­ıyn­sha dárilik zattardy jetkizedi. Qala­nyń farmasevtıka salasynda kásiporynnyń úlesi – 99,2%-dy, respýblıka boıynsha 43%-dy quraıdy. Kásiporynda 897 adam jumys isteıdi. Qyzmetkerler Eýropa elderinde únemi beıindik oqytýdan jáne biliktiligin arttyrýdan ótedi. Úkimet basshysy farmasevtıka ónerkásibindegi otandyq óndiristiń úlesin odan ári arttyrýdyń mańyzyn atap ótti.

Shymkent qalasynyń Altyn­tóbe eldi mekenindegi «Alan jáne Kompanııa» djem men shyryn óndiretin kásipornyna barǵan kezde zaýyt saǵatyna 7 tonnaǵa deıin kókónis pen jemisterdi óń­deýge múmkindik beretin zamanaýı jab­dyqtarmen jabdyqtalǵany baıan­­daldy. 45 gektar jerge tam­shy­­la­typ sýarý júıesi orna­tyl­ǵ­an, alma, shabdaly, almurt jáne jú­zim ósiriledi. Kompanııaǵa «In­ves­­tı­sııalyq salymdar kezin­­de AО́K sýbek­tisi shekken shyǵys­tar­­dyń bir bóligin óteý boıynsha sýb­­sı­­dııalaý» baǵdarlamasy sheń­­be­rin­de memlekettik qoldaý kórsetildi.

Importty almastyrý maq­satynda 2024-2028 jyldarǵa ar­nal­ǵan aýyl sharýashylyǵy ónim­derin qaıta óńdeýdi damytý jónin­degi keshendi josparǵa salanyń básekege qabilettiligin arttyrý jónindegi qadamdar engizildi. Ol úshin qaıta óńdeý kásiporyn­daryn sapaly shıkizatpen qamtama­syz etý, saqtaý syıymdylyqtary men tehnologııalyq jabdyqtardy jań­ǵyrtý úshin ınvestısııa­lardy belsendi tartý, sondaı-aq qosymsha óndiristik qýattardy qurý kózdelgen. Premer-mınıstr atalǵan sharalar salaǵa eleýli qoldaý kórsetetinin jáne otandyq qaıta óńdelgen ónimder óndirisin ulǵaıtýǵa yqpal etetinin atap ótti. Bul ishki naryqty toltyrýǵa jáne ımportty almastyrý máselelerin sheshýge múmkindik beredi.

Jumys sapary barysynda Úkimet basshysy The Coca-Cola Com­pany saýda belgileri bar alkogol­siz sýsyndar shyǵaratyn jańa zaýyt­pen tanysty. «Koka Kola Al­maty Bottlers» birlesken kásip­orny Shymkent qalasyndaǵy saýda-lo­gıs­tıkalyq ortalyqtyń aýma­ǵyn­da ornalasqan. Kásiporyn gazdal­ǵan, gazdalmaǵan sýsyndar men bótel­kedegi sýdy óndiredi, zaýyt­tyń qýaty – jylyna 283 mln lıtr. 100 jumys ornyn ashatyn jobadaǵy ınvestısııa somasy 27 mlrd teńgeni quraıdy.

Premer-mınıstr jergilikti jer­lerde ınvestorlarǵa kórseti­letin qoldaý sharalaryna, sondaı-aq olar shyǵaratyn ónimniń sapasyn únemi arttyrýdyń mańyzyna nazar aýdardy. Prezıdent Jol­daýyn­da júktelgen mindetterdi is­ke asyrý aıasynda damýdyń ári qa­raı­ǵy keleshegine nazar aýdaryldy.

«Memleket basshysy Úkimet pen ákimderge ekonomıkanyń qu­ry­lymyn ózgertý máselesine erek­she nazar aýdarýdy, elimizdiń or­nyq­ty ilgerileýin qamtamasyz etýge baǵyttalǵan jańa tetikterdi qa­ras­tyrýdy tapsyrdy. Jeke ın­ves­tısııalardy tartý mańyzdy. Jańa kásiporyndar ashylady, óıt­keni bul ekonomıkalyq tur­ǵy­dan tıim­di. Sonymen qatar óner­kásiptiń áleýe­tin odan ári ashý qajet. Bizdiń aldymyzda óń­deý úlesin 70%-ǵa deıin jet­kize otyryp, bastapqy óndiris­ten joǵary deńgeıde óńdelgen ónim­der shyǵarýǵa kóshý mindeti tur. Úkimet óz kezeginde ınvestorlarǵa el ekonomıkasy úshin mańyzdy joba­lardy iske asyrýda qoldaý kórsetedi», dep atap ótti O.Bektenov.

Premer-mınıstr bıznesti qol­daýdyń qoldanystaǵy shara­larynyń tıimdiligi men naqty­lyǵyn odan ári kúsheıtýdiń ma­ńy­zyna nazar aýdardy. О́z ke­ze­ginde bıznesten ekologııa­ny qorǵaýǵa, mektepter men balabaqshalardy jáne basqa da áleýmettik nysandardy abat­tandyrýǵa, jańǵyr­tý­ǵa úles qo­satyn áleýmettik jaýap­kershilik kútiledi.