Negizgi tabysy men kúnkórisi aýyl sharýashylyǵy salasy sanalatyn Jetisaı aýdanynyń sharýalary maqta terim naýqanyn bastady. Bıyl aýdannyń 79,3 myń gektar sýarmaly jeriniń 40,8 myń gektaryna maqta shıti egilgen. Naýqanǵa 715 traktor men 897 traktor tirkemesin, 232 maqta terim mashınasyn jumyldyrý kózdelgen. Búginde 200 tonnaǵa jýyq maqta terilgen.
Aýdanda maqta terim naýqanyn alǵashqy bolyp bastaǵandardyń biri – Qyzylqum aýyldyq okrýginde ornalasqan «Aıdar» sharýa qojalyǵy. Ieligindegi 14 gektar jerge Qytaıdyń «60» sortynyń shıtin sepken sharýa bıyl gektarynan orta eseppen 50 sentnerden ónim alýdy josparlap otyr. Dıqandar agrotehnıkalyq sharalar durys júrgizilse, mol ónim alý múmkindigi de joǵary ekenin aıtady. «Aǵyn sýdan, mıneraldy tyńaıtqyshtan qıyndyq kórmeýimizdiń nátıjesinde ónimdilik jaqsy. Buryn «Sultan», «Maqtaaral», «Buqara» sorttaryn egetin edik. О́nim 20-25 sentnerdi quraıtyn, qurt jeıtin. Bıyl Qytaıdyń «60» degen sortyn ektik, qurt jemedi. Gektarynan 50 sentnerge deıin ónim alamyz dep josparlap otyrmyz. Jańa sorttyń mol ónimine senip, ótken jyly lızıngke 1 kombaın men 3 traktor aldyq», deıdi sharýa qojalyǵynyń tóraǵasy Erbol Aıtýǵanov.
Byltyr 45 myń gektarǵa maqta shıtin seýip, 122 myń tonna aq ulpa jınaǵan jetisaılyq sharýalar bıyl da sol mejeni oryndaýǵa nıetti. Iаǵnı sala mamandarynyń aldyn ala jasaǵan boljamy boıynsha, 40,8 myń gektar alqapqa egilgen maqta shıtinen 105,2 myń tonna «aq altyn» alynyp, ortasha ónimdilik gektaryna 25,8 sentnerdi quraıdy. О́nim sapasyn arttyryp, aǵyn sýdy únemdeýdiń tıimdi tehnologııasy sanalatyn tamshylatyp sýǵarý ádisi bıyldyń ózinde 2 myń gektarǵa artqan. Onyń 300 gektardan astamy maqta daqylyn óndirýshilerdiń enshisinde.
Aýdan ákimi Serik Mamytovtyń aıtýynsha, sharýalardyń erte kóktemnen qara kúzge deıingi eńbegi zaıa ketpeýi úshin múmkindiginshe durys baǵa shyǵarý, maqta qabyldaý beketterindegi tarazydan aldaý, zerthanalarda maqta sapasyn qasaqana tómendetý sekildi jaǵdaılarǵa jol berilmeý kerek. Aımaq basshysy zaýyt ıelerine maqtany tazalaýmen qatar, qaıta óńdeýmen aınalysýdy usyndy.
Búginde 7 maqta óńdeý zaýyty men 77 maqta qabyldaý beketiniń 45-i – aýdan aýmaǵynda ornalasqan maqta óńdeý zaýyttaryna, 32-si – Maqtaral aýdany aýmaǵyndaǵy óńdeý zaýyttaryna tıesili. Maqta óńdeý zaýyttary ókilderiniń aıtýynsha, ár kompanııa tikeleı halyqaralyq maqta saýdagerlerimen jumys isteıdi. Al olar maqta talshyqtaryn satyp alý boıynsha aldyn ala kelisimshart jasap, qarjylandyrady. Sol sebepti maqtany shıkizat kúıinde satyp alýǵa qajetti qarajatty jeke ınvestısııa deýge bolady. Sondaı-aq zaýyt basshylary qazir suranystyń joqtyǵyn alǵa tartyp, baǵa maqta sapasyna baılanysty dep málimdedi.
Túrkistan oblysy