• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Sýısıd 23 Qarasha, 2024

Sýısıdten saqtaıtyn úsh taǵan

210 ret
kórsetildi

Kámelet jasqa tolmaǵan jasóspirimder arasyndaǵy sýısıd máselesi qoǵam nazarynan tys qalmaýy kerek. Bıylǵy jylǵy statıstıkalyq derekter boıynsha balalar arasyndaǵy sýısıdtiń ortasha mejesi 15-17 jasty quraǵan. Tipti, 11-13 jasta óz-ózine qol jumsaý faktileri de azaımaı tur. Bul jaıttar qoǵam aldyndaǵy «Jasóspirimder sýısıdiniń aldyn qalaı alamyz?» degen suraqtyń mańyzyn artyra bermek.

Oqý aǵartý mınıstrliginiń Bala quqyq­tary jónindegi Batys Qazaqstan obly­syndaǵy ýákili Janat Nurmaǵambetovamen balalar arasyndaǵy sýısıdtiń aldyn alý máselesi jóninde sóıleskenimizde: «О́z-ózine qol jum­saý­dyń aldyn alý, qaýipti sebepterin anyqtaý, sýısıd jumsaýǵa árekettengen adamdardy baqylaý máselelerin tikeleı psıhı­ka­lyq densaýlyq ortalyǵynyń mamandary júrgizedi. Sondaı-aq mundaı jaǵ­daılardy polısııa tirkeýge alady. Al meniń salam – adam quqyqtaryn saqtaý. Degenmen bala quqyǵy jónindegi óńir­lik ýákil bolǵandyqtan, qyzmetimniń bir bóligi retinde osy máselemen de aına­lysýǵa týra keledi», dep bastady sózin.

J.Nurmaǵambetova osyǵan deıin Batys Qazaqstan oblysy aýmaǵynda «Amanat» partııasy fılıalynyń janynan quryl­ǵan komıssııamen birlesip, kóshpeli otyrystar ótkenin, sol oty­rys­tardyń bir taqyryby kámeletke tolmaǵandar arasynda sýısıdtiń aldyn alýǵa arnalǵanyn, bul máseleni sheshýdiń bir joly retinde mobıldi top qurý usynylǵanyn tilge tıek etti.

«Biz aıtyp otyrǵan mobıldi toptar­dyń quramyna óńirdegi aqsaqaldar, qur­metti azamattar, ata-analar, mektep, psıhologter, t.b. kirýi kerek. Iаǵnı «ata-ana – mektep – memleket» degen ózara árekettesý «úsh taǵany» qurylady. Balalar ombýds­­meni qyzmetine alǵashqy kirisken kúnimnen bastap, barlyq quzyretti organnyń ózara birlesip is-qımyl jasaý kerek ekenin aıtyp kele­min. Sebebi balalardyń quqyǵyn buzý, qorqytý, olardy sýısıdke deıin jetkizý sııaqty problemalardy bir ǵana mekeme, organ sheshe almaıdy. Qoǵamnyń bul problemasy ózdiginen sheshiletindeı qur qol qarap otyrmaı, ózekti máselelerine ýaqtyly jaýap berýge tıispiz. Ol úshin men aıtqan «úsh taǵan» birlese jumys jasaýy qajet», deıdi Bala quqyǵy jónin­­degi ýákil.

Sarapshy adam quqyqtaryn, ásirese, bala­lardyń quqyǵyn saqtaý máse­le­sin­de kıberqaýipsizdikke qatysty prob­le­malardy umytýǵa bolmaıtynyn es­kert­ti. Ol jasóspirimderdiń sýı­sıdine ǵa­lamtordaǵy túrli oıyndar­dyń sebep bolatynyn, mobıldi qosym­sha­larǵa qatysty ata-analardyń arasynda alańdaýshylyq bar ekenin aıta kelip: «Internettegi túrli qaýipti oıyndar jasóspirimderdiń názik psıhıkasyna áser etip, óte kúrdeli hám qatal qadamdarǵa barýǵa ıtermeleıdi. Mo­bıldi qosymshalardaǵy oıynda jas­óspirim ata-analarmen jan­­jaldasý, úıden qashý, belgili bir deńgeılerden ótkennen keıin QR kodtary men jedelhat arnasyna siltemeler alý sekildi tapsyrmalardy oryndaıdy. Bul tapsyrmalar barǵan sa­ıyn aýyrlap, jetkinshekti tikeleı óz-ózine qol jumsaýǵa deıin jetkizedi. Birinshiden, bizdiń quzyretti organdarymyz osyndaı qosymshany júkteýge bolatyn platformalardy buǵattaýy kerek dep oılaımyn. Ekin­shiden, ata-analar men balalardyń zań­dy ókilderi olardyń qandaı oıyn oınap júrgenin nazardan tys qal­dyr­maýy qajet», dedi.

Mamannyń aıtýynsha, balalary­myz­dyń barlyq qaýipsizdigine bárimiz jaýaptymyz. Sondyqtan da sýısıdtiń aldyn alý máselesinde memlekettik qury­lymdar, pedagogter, psıhologter jáne ata-analar qoǵamy birlese áreket etý kerek. Sonda ǵana oń nátıjege qol jetkizemiz.