Ozyq ıdeıalar sabaqtastyǵy

Elimizdegi býyrqanǵan ın­dýstrııalyq-ınnovasııalyq damý qozǵalysynan ýaqyttan oza júrý ekpini baıqalatyndaı. Qarap otyrsaq, «Vektor» kombaın zaýyty» seriktestiginiń qurylǵanyna tórt jylǵa aıaq basyp qalypty. Aldymen astyqty óńirde qol jetpeıtindeı kórinetin kombaın shyǵarylady degenge tosyrqaı qaraıtyn dıqan qaýym, «Vektordy» óziniń sheshýshi óndiristik býyny sanaıtyndaı jaǵdaı qalyptasqan qazir. Munda kún sanap jańa tehnıkalar temirjol platformalaryna tıelip, Qazaqstannyń túkpir-túkpirine sapar shegip jatady. Kókshetaýdyń kóshelerimen mań-mań basqan «dala kemelerine» jol berip, qurmet kórsetken jergilikti júrgizýshilerge de rıza bolasyń. Astyqty óńirdiń azamattary osylaı tárbıelengen! Elge ıgilik qosqan kásip­oryn­nyń Kókshetaýda ashylýy zań­dylyq bolmaǵanymen, qajettilik ekendigi aıqyn. Burnaǵy jyldary «Rostselmash» kombaın zaýyty» AAQ Qazaqstan ryno­gy­na jyl saıyn 200-300 kom­baın jiberip otyrdy. Árı­ne, qalta qaǵylatyndaı baǵa­men. Respýblıkamyzdyń tıim­di ag­roónerkásiptik saıasaty bul tehnıkalardy osynda qurastyrý jóninde sheshim alǵany qup­tar­lyq. Nátıje suranystyń tez ótelgendiginde bolyp otyr. Bastapqyda, 2012 jylǵy astyq oraǵy qarsańynda zaýyt ujymy 18 kombaındy synaqtan ótkizip, «QazAgroQarjy» jelisimen saý­dalaı bildi. Kásiporyn mamandary naýqan boıy astyqty alqaptarda bolyp, jergilikti tehnıkanyń júris-turysyn, ónimdiligin jiti baqylaýǵa alǵan. Jetildiriletin tustary da pysyqtalǵan. Osy­nyń arqasynda, odan keıingi eki jylda Aqmola, Qostanaı, Sol­tústik Qazaqstan, Qaraǵandy, Pavlodar jáne Shyǵys Qazaqstan oblystarynyń agrarshylaryna 228 dana tehnıka jóneltildi. – «Vektor-410 KZ» – astyq jı­naý kombaındarynyń ja­ńa tolqyny, – deıdi bizben áńgime­sin­de kásiporyn dırektory Iýrıı Bashýrov. – Munda aýylsharýa­shylyq mashına qurylysy sala­syndaǵy sońǵy jetistikterdiń bári toptastyrylǵan. Ámbebap kom­baın 6-7 jáne 9 metrlik shal­ǵymen jaraqtanyp, kez kelgen alqaptaǵy jumysty sapaly at­qa­rady. Sondaı-aq, bul mashınalardy naýqan boıy paıdalanyp, astyq, kúnbaǵys, júgeri, raps, ek­pe shópterdi jınaýǵa jegýge bolady. Mehanızatorlar úshin qa­jetti qolaılylyqtar keńinen qarastyrylǵan. Kásiporyn ozyq ıeıalar sabaq­tas­tyǵyna den qoıady. Búgingi kúni munda «Vektor-410 KZ» as­tyq kombaındaryn tolyq quras­tyratyn kásiporyn qurylysy» ınvestısııalyq jobasy júzege asyrylýda. Integrasııalyq bastama «Bıznestiń jol kartasy-2020» baǵdarlamasy men óńirlik ındýstrııalandyrý kartasyna en­gi­zilgen. Bıyl «Rostselmash» AAQ kókshetaýlyq áriptesterine «Vektor» kombaındarynyń bar­lyq modeldik tizbesin qurastyrý jáne saýda aınalymyna shyǵarý quqyǵyn berip, úlken senim artyp otyr. Qazir zaýyttyń 2,3 mıl­lıard teńgege baǵalanǵan qosymsha qu­ry­lysy qarqyndy júrip jatyr. Úsh kezeńmen atqarylatyn jobany taǵy da «QazAgroQarjy» qarjylandyrýda. Búgingi kú­ni jetildirilgen óndiristik ınfra­qu­rylym, baılanys, jylý, sý jáne elektr qýatymen qamtasyz etetin ınjenerlik júıeler paıdalanýǵa daıyn. Buǵan qosa, kásiporynnyń jeke temirjol tuıyǵyn salý máselesi de sheshimin tappaq. Zaýyt ujymy muny memlekettik qoldaýdyń jemisi dep biledi. Izdenis ústindegi kásip­oryn, osymen bir mezette, «Ak­ros» kombaındary men «Agro­soıýz» pnevmatıkalyq tuqymsep­kish­terin shyǵarý nıetinde eken­di­ginen habardar boldyq. Bul úshin eksperımenttik eki dana mashına ákelinip, úlgi boıynsha jumystar bastalypty. Sondaı-aq, jaqyn bolashaqta tirkemeli agregattar úshin «VERSATILE-2375» mar­kaly traktorlardy jelige qosý jos­parlanǵan. Munyń ózi, ın­ves­tı­sııalyq joba tolyq qýatyna engen tusta, Kókshetaý zaýyty Qazaq­stannyń agroónerkásip salasyn jylyna eki markadaǵy 500-600 dana kombaınmen qamtamasyz etedi degen sóz. – О́nimdi ótkizý máselesi jan-jaqty oılastyrylǵan, – deıdi Iý.Bashýrov bizdiń kókeıdegi sura­ǵymyzdy dóp basyp. Qoldaǵy derekter boıynsha, ótken jylǵy oraq naýqanyna 48 myń astyq jınaý kombaıny qatysqan, munyń 75-80 paıyzy eskirgen tehnıkalar. Onyń ústine, qazirgi tájirıbedegideı, Qazaq­stanǵa sheteldik fırmalar­dan jyl saıyn 1200-1500 dana kombaın jetkize berý múm­kin emes. Endeshe bizdiń álem­dik standarttardaǵy tehnıka­lar­dy shyǵarýǵa tyrysyp, ishki-syrtqy rynoktaǵy báse­ke­les­tikke qosylýymyzǵa múm­kindik ashy­lady degen oıdamyz. Kon­veıer­lerdegi jabdyqtar tiz­besinde qazaqstandyq úlestiń kóbeıýi baǵa saıasatyna da yqpal etedi. Sondaı-aq, zaýyt ónim sapasyna kepildik berýmen qatar, servıstik júıeniń aýqymyn keńite túsetin bolady. Baqbergen AMALBEK, «Egemen Qazaqstan». Aqmola oblysy.