Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev bıylǵy Joldaýynda «Kólik-logıstıkany odan ári damytý kerek. Elimiz Eýropa men Azııanyń arasyn jalǵap turǵan asa mańyzdy kópir bolyp sanalatyny keńinen belgili. Byltyr terrıtorııamyz arqyly júk tasymaldaý kólemi 1 mlrd tonnadan asty. Sonymen qatar elimizdiń tranzıttik áleýetin arttyrýǵa áli de zor múmkindik bar», deı kele, tranzıttik logıstıkany damytýdy tapsyrǵan edi.
Prezıdenttiń tapsyrmasyn oryndaý maqsatynda búgin respýblıkalyq mańyzy bar, uzyndyǵy 415 shaqyrym bolatyn «Qalbataý – Maıqapshaǵaı» avtomobıl jolyn qaıta jańartý boıynsha negizgi qurylys jumystary aıaqtalyp, kólik qozǵalysy bastaldy.
Osylaısha, kópshilik kópten kútken respýblıkalyq mańyzy bar Omby – Maıqapshaǵaı baǵytyndaǵy tasjoldyń saltanatty ashylýy ótti. Búgin 8 jyl júrgizilgen qurylys jumysy aıaqtalyp, eki birdeı oblystyń halqy asyǵa kútken jol el ıgiligine berildi.
Kúre joldyń ashylý rásimine Abaı oblysynyń ákimi Berik Ýálı, Shyǵys Qazaqstan oblysynyń ákimi Nurymbet Saqtaǵanov, Májilis depýtattary Nurtaı Sabılıanov, Erlan Saırov, Ulyqbek Tumashınov, Rınat Zaıyt, Maqsat Tolyqbaı, «QazAvtoJol» UK» AQ tóraǵasy Darhan Imanashev qatysty.
Respýblıkalyq tasjol ShQO-nyń qıyr shyǵysyndaǵy Tarbaǵataı, Zaısan aýdandaryn qamtıdy. Osy rette ShQO ákimi Nurymbet Saqtaǵanov ashylý saltanatynda aqjarma tilegin jetkizdi.
– Búgin – Shyǵys Qazaqstan men Abaı oblystary úshin sán-saltanaty jarasqan erekshe kún. 8 jyl boıy júrgizilgen, eki oblystyń aýmaǵymen ótetin Qalbataý – Maıqapshaǵaı jolynyń ashylýyna kýá bolyp otyrmyz. Bul jol – Omby – Maıqapshaǵaı halyqaralyq tasjolynyń ǵana emes, Batys Eýropa – Batys Qytaı dáliziniń de bir bóligi. Osyndaı jumysty atqarǵan merdiger kompanııaǵa, sondaı-aq Úkimetke, Kólik mınıstrligine jáne «QazAvtoJol» kompanııasyna úlken alǵysymyzdy bildiremiz, – dedi N.Saqtaǵanov.
Halyqaralyq tasjoldyń ShQO jáne Abaı oblystary aýmaǵyndaǵy jalpy uzyndyǵy 415 shaqyrym bolsa, onyń 231 shaqyrymy Shyǵys Qazaqstan oblysynyń aýmaǵymen ótedi. Belgili bolǵandaı, joba aıasynda 7 kópir men 223 sý ótkizý arnasy salynǵan. Osy rette qurylys jumystaryn Qytaıdyń «Sınsın qurylys jáne damý kompanııasy» JShS júrgizgenin aıtqan jón. Qytaı men Reseıdi jalǵaıtyn jol Shyǵys Qazaqstandaǵy shekaralyq shalǵaı aýdandardyń áleýmettik-ekonomıkalyq damýyna, sondaı-aq oblys pen elimizdiń kólik-logıstıka salasynyń órkendeýine zor yqpal etetini sózsiz.
Joldyń saltanatty ashylý rásiminde Abaı oblysynyń ákimi tasjoldyń shyǵys óńirine ǵana emes, respýblıkaǵa mańyzy erekshe ekenin aıtty.
– Memleket basshysy bıylǵy Joldaýynda «О́ńirlerdiń kólik baılanysyna qatysty máselesimen myqtap aınalysý kerek. Bul jóninde qazir kóp aıtylyp júr, sonyń ishinde halyqaralyq forýmdarda da talqylanyp jatyr. Iri tranzıttik aımaq sanalatyn elimizge bul baǵyt aıryqsha mańyzdy», degen edi. Biz búgin óńirimizdiń ınfraqurylymdyq damýyndaǵy mańyzdy beleske kýá bolyp otyrmyz. Joldyń basty merekemiz – Respýblıka kúni qarsańynda paıdalanýǵa berilip otyrǵany oblys jurtshylyǵy úshin qýanyshty jańalyq bolǵanyn aıtýymyz kerek. О́ńir turǵyndary bul kúndi kóp kútti. Bul halyqaralyq logıstıkalyq dáliz boıynda Abaı oblysynyń Jarma, Kókpekti, Aqsýat aýdandary bar. Atalǵan baǵyt aımaqtyń ekonomıkalyq turǵydan damýyna, týrıstik áleýetin arttyrýǵa, óńiraralyq baılanysty jaqsartýǵa septigin tıgizeri anyq. Kólik mınıstrligine, «QazAvtoJol» basshylyǵyna, merdiger kompanııaǵa oblys turǵyndary atynan alǵys bildiremin, – dedi B.Ýálı.
Jıynda «QazAvtoJol» ulttyq kompanııasynyń basqarma tóraǵasy D.Imanashev jobanyń strategııalyq mańyzyna toqtaldy.
– Qalbataý – Maıqapshaǵaı tasjoly – elimizdiń kólik salasynyń mańyzdy bóligi. Jol elimizdiń ortalyq jáne shyǵys óńirlerin qytaı eliniń shekarasymen baılanystyrady. Jobanyń júzege asyrylýy tranzıttik áleýetti arttyrýǵa, óńiraralyq jáne halyqaralyq baılanysty nyǵaıtýǵa, jol qozǵalysy qaýipsizdigin qamtamasyz etýge jáne azamattar úshin qolaıly jaǵdaı jasaýǵa múmkindik beredi. Bul – elimizdiń ekonomıkalyq turaqty damýyna baǵyttalǵan jol ınfraqurylymyn jańǵyrtýdyń keń aýqymdy jumysynyń nátıjesi, – dedi ol.
Jol qurylysy Qytaıdyń «Eksporttyq-ımporttyq» bankiniń qarajaty esebinen jáne respýblıkalyq bıýdjetten qosymsha qarjylandyrý arqyly júzege asyryldy. Joba jalpy uzyndyǵy 415 shaqyrym bolatyn 10 ýchaskeni jáne 2 jol paıdalaný ýchaskesin qamtıdy. Onyń ishinde 184 shaqyrymy – Abaı oblysynyń, 231 shaqyrymy Shyǵys Qazaqstan oblysynyń aýmaǵynda ornalasqan. Jobany iske asyrý barysynda 8 asfaltbeton zaýyty, 1 100 birlik jol-qurylys tehnıkasy, 1 800-den astam maman jumyldyryldy. 5 demalys alańy, 37 kópir, 2 jol ótpesi, 349 sý ótkizý qubyry jáne demalys aımaqtarynda 2 sanıtarlyq-gıgıenalyq torap salynǵan.
Sóıtip, biraz jylǵa sozylǵan «Qalbataý – Maıqapshaǵaı» jobasynyń aıaqtalýy – elimizdiń tranzıttik áleýetin arttyryp, Eýropa men Azııany jalǵaıtyn strategııalyq kólik dálizi bolmaq. Jańa tasjol óńiraralyq qatynasty kúsheıtip, shekaralyq aýdandardyń ekonomıkalyq tynysyn keńeıteri sózsiz.
Mereı QAINARULY,
Baqytbek QADYR,
«Egemen Qazaqstan»