Ǵylymı-tehnologııalyq keshendi nyǵaıtý múmkindigi

Is-sharany Mádenıet jáne aqparat mınıstrliginiń qol­daýymen Qazaqstan qoǵam­dyq damý ıns­tıtýty uıym­dastyrdy. Otyrysqa ǵylymı qaýymdastyq, zertteý uıym­­dary, jas ǵalymdar bir­lestik­teriniń ókilderi qatysty.

– Ǵylymı-tehnologııalyq ege­mendik – búginde damýdyń stra­te­gııalyq baǵyty ǵana emes, memle­kettilikti konstı­tý­sııa­lyq turǵyda nyǵaıtýdyń mańyzdy quramdas bóligi. El­diń básekege qabilettiligi men uzaqmerzimdi, ornyqty damýy ǵylym, bilim, ónerkásip salalarynda qabyldanatyn ınstı­týsıonaldyq sheshimder­diń sapasyna tikeleı baılanysty, – dedi Qazaqstan qoǵam­­dyq damý ınstıtýty Qoǵam­dyq úderisterdi zertteý ortalyǵynyń basshysy Rızzat Tasym.

Otandyq tarıhtyń jekelegen aspektileri jóninde qalyptasqan túsinikterdi qaı­ta qaraý qajet. Joshy ulysyn zertteý ǵylymı ıns­tı­týtynyń dırektory Jaq­­sylyq Sábıtov osylaı deı­di. Son­daı-aq ol balamaly de­rekkózder men sheteldik zert­teýlerdi tartý arqyly ıstorıografııalyq bazany keńeıtýdiń mańyzyna toq­taldy.

Al Eýrazııalyq halyq­ara­lyq zertteýler qaýym­das­tyǵynyń tóraǵasy Svet­lana Kojırova ǵylymnyń strategııa­lyq áleýetine toq­taldy. Ol baıandamasynda Qazaqstan týra­ly sheteldik ǵylymı jarııala­nymdarǵa sholý jasap, onda elimizdiń ıadrolyq ǵylym, strate­gııa­lyq mańyzy bar paıdaly qazbalar, agrarlyq zertteý­ler, sıfr­lyq sheshimderdi damytý sala­laryndaǵy berik ári básekege qabi­letti ustanymy keńinen atap ótiletinin jetkizdi.

«Young Researchers Alliance» QB tóraǵasy Ásııa Ermuhambeto­va ǵylymı qyz­met­tiń kadrlyq ólshemine erekshe nazar aýdardy. Ol zertteýlerdiń uzaqmerzimdi sıpatynyń mańyzyn atap ótip, kóp jaǵdaıda jobalar keminde 3 jylǵa esepteletinin aıtty. Osyǵan baılanys­ty zertteý ujymdarynyń turaqty damýyn qamtamasyz etý úshin qol­danystaǵy ret­teýshi, konkýrstyq tetikter­di qaı­ta qaraý qajet. Son­daı-aq jas ǵalym­dar­dyń man­­saptyq traek­to­rııa­sy­­­­nyń aıqyn bolmaýy men eń­bek jaǵdaılarynyń turaq­syzdyǵy máselesi qozǵaldy. Sarapshy «bul faktorlar 30 jasqa deıingi maman­dardyń ǵy­lym salasyna kelý qar­qy­­nyn edáýir tejep otyr», dedi.

Qazaqstan halqy Assam­bleıasy Jas ǵalymdar klý­by­nyń tóraǵa­sy Elmıra Otar ǵylymdy basqa­rý­dyń nor­matıvtik arhıtektý­rasy qalyp­tasqanymen, praktı­kalyq tıim­diligi rásim­dik, uıym­­das­ty­rýshylyq ol­qy­lyq­­­tarǵa baı­lanysty shek­teý­li bolyp otyrǵanyn aıtty.

Elimizdiń jetekshi joǵary oqý oryndarynyń doktorant­tary da ǵylym salasyn da­mytýǵa qatysty birqatar usy­nysyn ortaǵa salyp, onyń kons­tıtýsııalyq mártebesin nyǵaıtýdyń mańyzyn atap ótti. Usynystar qatarynda saraptama rásimderin avtomattandyrý, ǵylymı nátıjelerdi baǵalaý krıterıılerin zertteý baǵyttaryna qaraı saralaý, sondaı-aq zertteýshiler úshin kásibı damýdyń ashyq ári túsinikti modelderin qalyp­tastyrý sharalary aıtyldy.

Pikirtalas aıaǵynda qaty­sý­shylar ǵylymı-gýma­nı­tarlyq, ǵylymı-tehnolo­gııa­lyq áleýetti nyǵaıtý keshendi tásildi talap etedi degen toqtam­ǵa keldi.