«Qyzdy gúlge teńep jazǵan eń birinshi aqyn – naǵyz aqyn», depti túrki halyqtarynyń uly oıshyly Álisher Naýaı. Rasynda, gúl men arý – egiz uǵym. Raýshan, Qyzǵaldaq, Narǵyz, Qalampyr, Raıhan sekildi esimder názik jandylarǵa ǵana jarasqan soń qoıylady. Gúl sózi birikken arý attary qanshama? Árbir áıel zatynyń ózine tán talǵam-minezi bolatyny sekildi, árbir gúldiń de ózindik mán-maǵynasy, syılaý ádebi bar. Árbir nárse ádebimen ádemi ǵoı qashanda.
Merekede gúl syılaý – jaı ǵana syılyq emes, jyly sózdiń kórkem balamasy. Gúldiń eń ádemisin ǵana emes, syılyq ıesine laıyǵyn tańdaǵan jón. Jiktep aıtsaq, jaqyn janǵa syılaıtyn gúldiń túrine, túsine, sanyna mán berý kerek. Florıstıkada san arqyly sezimdi bildiretin beıresmı «kod» bar. Máselen, elimizde, kórshi óńirlerde qalyptasqan ádep boıynsha merekede – taq san, qaraly jaǵdaıda jup san berý qalypty sanalady.
Sol sekildi gúldiń túsin tańdaýda da ózindik mán-maǵyna bar. Mysaly, qyzyl reńk – mahabbat pen yqylasty, qyzǵylt tús – názik iltıpat pen rızashylyq ráýishin bildiredi. Al aq tús – tazalyq, adal nıet, syılastyq belgisi bolǵanymen, keı otbasylar ony saltanatty, keıbiri ony tym resmı dep qabyldaýy múmkin. Sary reńk kóbine dostyq pen qýanyshqa, kúlgin tús qadir-qurmetke balanady.
Al endi osy bir názik te sulý jaratylystyń túrlerine toqtalsaq, «gúl tilinde» eń tanymal ıshara aldymen raýshannan bastalady. Qyzyl raýshan – ǵashyqtyq seziminiń belgisi, aq raýshan – adaldyq pen syılastyqtyń nyshany. Florısterdiń paıymynsha, qalampyr – erekshe qurmet bildirýdiń bir tásili, al georgına ıesine tabys tilegen nıetti jetkizedi. Mımoza kóbine «kóńilim sende, saǵynyshym bar» degendi ańǵartsa, alǵashqy mahabbatqa mamyrgúl (sıren) syılaý názik sezimdi ádeppen bildirýdiń belgisi retinde aıtylady. Lalagúl – yntyzar yqylastyń elshisi, al shegirgúl (fıalka) qyzyl raýshanmen birge usynylsa, «saǵan tántimin» degendi sózsiz-aq uqtyrady. Al kóktemniń jarshysy qyzǵaldaq jasqa qaramaı – eń jaqyn, eń súıikti jandarǵa arnalǵan gúl. Anańyzdy, jaryńyzdy, jaqyn-jýyǵyńyzdy, qyzyńyzdy qýantqyńyz kelse, osy maǵynalardy bile júrgen abzal.