«Ortalyq Azııa – Ońtústik Kavkaz – Taıaý Shyǵys úshtaǵanyndaǵy qaýipsizdik, geosaıasat jáne túrki ıntegrasııasy». Ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıtetinde ótken halyqaralyq ǵylymı-tájirıbelik konferensııa osyndaı taqyryp aıasynda uıymdastyryldy. Eki kúnge sozylǵan jıynǵa Ázerbaıjan, Túrkııa, Úndistan, Pákistan, Qyrǵyzstan, О́zbekstan, Armenııa, Grýzııa, Reseı jáne Ulybrıtanııadan kelgen ǵalymdar, sarapshylar men taldaý ortalyqtarynyń ókilderi qatysty.
Halyqaralyq basqosý qazirgi geosaıası ahýaldaǵy Eýrazııa keńistiginiń mańyzyn, óńiraralyq qaýipsizdik máselelerin, túrki ıntegrasııasynyń damý baǵytyn, sondaı-aq kólik-logıstıka dálizderiniń strategııalyq rólin talqylaýǵa arnaldy.
Ǵylymı jıyndy Ál-Farabı atyndaǵy QazUÝ halyqaralyq qatynastar fakýltetiniń halyqaralyq qatynastar jáne álemdik ekonomıka kafedrasy, Aımaqtyq qatynastardy taldaý ortalyǵy jáne Halyqaralyq ǵylymdy damytý ortalyǵy uıymdastyrdy. Konferensııa PhD, dosent mindetin atqarýshy Ádilbek Ermekbaev jetekshilik etetin «Qazaqstannyń ulttyq múddelerin qamtamasyz etý konteksinde Halyqaralyq Transkaspıı baǵytyn iske asyrýdaǵy syn-qaterler men múmkindikter» jáne «Túrki ıntegrasııasyn tereńdetý: Qazaqstan úshin perspektıvalar, geosaıası táýekelder men qaýipter» ǵylymı jobalary aıasynda júzege asyryldy.
Konferensııa barysynda Ortalyq Azııa, Ońtústik Kavkaz jáne Taıaý Shyǵys keńistigindegi qaýipsizdik arhıtektýrasy, geosaıası ózgerister, óńirlik ıntegrasııa, energetıka, kóshi-qon, sý resýrstary, kólik dálizderi jáne halyqaralyq yntymaqtastyq máseleleri talqylandy. Sarapshylar atalǵan óńirlerdiń bir-birimen barǵan saıyn tyǵyz baılanysyp kele jatqanyn, sondyqtan olardyń birindegi saıası nemese ekonomıkalyq ózgeris tutas Eýrazııa keńistigine áser etetinin aıtty.
Paneldik sessııalarda óńirlik jáne óńirden tys aktorlardyń syrtqy saıası basymdyqtary, Taıaý Shyǵystaǵy turaqsyzdyqtyń kórshiles aımaqtarǵa yqpaly, Túrkııa saıasatynyń ózgerýi, Úndistannyń strategııalyq múddeleri jáne Qazaqstannyń Taıaý Shyǵys elderimen qarym-qatynasyndaǵy kópvektorly ustanymy qarastyryldy. Qaýipsizdik taqyrybyna arnalǵan sessııada Pákistan, Aýǵanstan jáne Ortalyq Azııa toǵysyndaǵy transulttyq qaterler, terrorızm, dástúrli emes qaýipter, sý faktory, kóshi-qon úderisteri jáne aımaqtyq turaqtylyq máseleleri talqylandy. Sonymen qatar Shanhaı yntymaqtastyq uıymynyń qaýipsizdikti qamtamasyz etýdegi róli men jasandy ıntellektiniń jumsaq kúsh quraly retindegi áleýeti sóz boldy.
Túrki ıntegrasııasyna arnalǵan otyrysta sarapshylar túrki áleminiń qazirgi damý baǵytyn, túrki aımaqshyldyǵynyń keleshegin, mádenı jáne bilim berý qaýipsizdigin, sondaı-aq Túrki memleketteri uıymynyń saıası, gýmanıtarlyq jáne sarapshylyq baılanystardy nyǵaıtýdaǵy ornyn talqylady. Qazaqstan, Ázerbaıjan jáne Túrkııanyń strategııalyq ustanymdary men jahandyq turaqsyzdyq jaǵdaıyndaǵy yqtımal táýekelder de nazarǵa alyndy.
Konferensııa qorytyndysynda qatysýshylar Ortalyq Azııa, Ońtústik Kavkaz jáne Taıaý Shyǵys elderi arasyndaǵy ǵylymı jáne sarapshylyq yntymaqtastyqty keńeıtý qajet ekenin atap ótti. Birlesken zertteýler júrgizý, ýnıversıtetaralyq baılanystardy damytý jáne óńirlik qaýipsizdik pen ıntegrasııalyq úderister boıynsha turaqty akademııalyq dıalog qalyptastyrý mańyzdy baǵyt retinde aıqyndaldy.