Taraz TAMAShALARY

О́tken jyldyń sońyna taman Taraz tórinde toılanyp ótken Qazaq handyǵynyń 550 jyldyq mereıtoıy kóne shahar basshysynyń ju­mysyn shıratyp, iskerlik qasıetin tanyta túskendeı. «Saıgez» saıty oblys orta­lyǵy ákimderiniń jumysyn saraptaı kele, Taraz qala­synyń ákimi Nurjan Ka­lenderovtiń jumysyn oń ba­ǵalap, óz áriptesteri ishinde úshinshi oryn qoıypty. Bul, árıne, jasyl qala ákiminiń jyl ótken saıyn shyńdalyp, tájirıbesi tolysyp kele jatqanyn baıqatsa kerek. Qaıbir jyldary Taraz qalasynyń qaq ortasynan «Atshabar» degen turǵyn úı kesheni paıda bolǵan-dy. Bıik, eńseli ári ózgeshe keıippen salynǵan bul ásem úıler talaıdyń túsine de kirgeni anyq. Áıtse de qarqyndy bas­talǵan qurylys nege ekenin qaıdam, sońyna jetpeı toqtap qaldy. Álde qarjysy jetpeı qaldy ma, álde bas­qasha sebepteri boldy ma, áıteýir ádemi ǵımarattarǵa el qonystanbaı, birte-birte sıqy qasha bastady. Biraq, osyndaı qurylys­tyń eldiń kóz aldynda quryp bara jatqany jergilikti basshylardyń da jandaryna batty-aý deımin. Qala basshylary bul tyǵyryqtan shyǵýdyń joldaryn qa­ras­­tyryp, nátıjesinde qu­rylysqa qaıtadan jan bitti. О́tken jyldyń sońynda «Atshabar» turǵyn úı ke­she­ninen «О́ńirlerdi damytý-2020» baǵdarlamasy boıyn­sha birqatar otbasy­larǵa jańa páter kilti tabys etildi. Qurylysty «Qazaqstan ıpotekalyq kompanııa­sy» AQ aıaqtady. Paıdalanýǵa berilgen kóp jańa qabatty úı 210 páterli. Jalpy alǵanda, ótken jyly Taraz qala­syndaǵy qu­rylys jumystarynyń kólemi 28 mlrd. 271 mln. teńgeni qurady. 2015 jyly bes qabatty 4 úı paıdalanýǵa berilip, turǵyndar qonys toı toılady. «Qoljetimdi baspana-2020» baǵdarlamasy boıynsha 2012-2014 jyldary respýblıkalyq jáne jergilikti bıýdjet esebinen 4 985,4 mıllıon teńge qarajat bólinip, 56,3 myń sharshy metr turǵyn úı paıdalanýǵa berildi. Sóıtip, negizgi ındıkator 109,7 paıyzǵa oryn­dalyp otyr. Sońǵy tórt jylda qalada 151 kóp qa­batty turǵyn úıge kúrdeli jáne aǵymdaǵy jóndeý ju­mystary júrgizildi. Al qaı­tarylǵan 258 mıllıon teńge qarajatqa qosymsha 19 úı qaıta jańǵyrtyldy. Úsh jyldyń ishinde qala syrtyndaǵy birneshe turǵyn alqapqa aýyz sý qubyrlary tartyldy. Injenerlik ınfra­qurylymdardy damytýǵa bó­lingen 6765,1 mıllıon teń­ge qarjyǵa gaz, elektr je­lileri júrgizildi. Jalpy, sońǵy jyldary mektep jasyna deıingi balalardy balabaqshalarmen tolyq qamtý jónindegi memleket ustanymyna sáıkes óńirdegi balabaqshalar sa­ny jyldan-jylǵa artyp keledi. Jaqynda «Báıterek» shaǵyn aýdanynda jobalyq-sm­ta­lyq quny 472,9 mıllıon teńgeni quraıtyn «Erkenaz» balabaqshasy 280 búldirshinge esigin aıqara ashsa, «Araı» turǵyn úı alqabynda 280 oryn­dyq taǵy bir bala­baqsha ǵımaraty paıda­lanýǵa berildi. Sondaı-aq, «Jiger», «Proektırovshık», «Rassvet» turǵyn alqaptaryna 19 sha­qyrym sý qubyry júrgizilip, paıdalanýǵa tapsyryldy. «Baryshan» turǵyn alqabyna 23 shaqyrym gaz qubyry tartylyp, alqap turǵyndary kógildir otynmen qamtamasyz etildi. «Aqjol» alqabyn elek­trmen, «Mıchýrınes» al­qabyn elektr jáne gazben, «Qaınar» alqabyn elektr jáne gazben qamtamasyz etý qurylystary júrgizilýde. «Tórtkól» alqabynda 12,5 shaqyrym elektr júıesi qaı­ta jańǵyrtyldy. Taǵy da sol «Araı» al­qa­byndaǵy turǵyn úı ke­shenine 22 shaqyrym telefon, sý, káriz, jylý jáne gaz júıeleriniń magıstraldy jáne jaqyndatý jelileriniń qurylysy salyndy. «Báıte­rek» shaǵyn aýdanyna 22 shaqyrym magıstraldy telefon júıesiniń qurylysy júr­gizilip paıdalanýǵa be­rildi. Halqy eńbekshil eldiń ekonomıkasy óristi, qoǵamy turaqty, turmysy túzý bola­tyny belgili. Osylaısha ta­tý­lyqtyń ordasy bolǵan kó­ne Tarazdyń tirligi alǵa ba­syp, tasy órge domalap tur. Oralhan DÁÝIT, «Egemen Qazaqstan». Jambyl oblysy.