Merekelerińizben, asyl analar, aıaýly arýlar!
naýryz – Halyqaralyq áıelder kúni
Keshe Memleket basshysy Nursultan Nazarbaev 8 naýryz – Halyqaralyq áıelder kúni merekesine oraı Qazaqstan áıelderi qaýymynyń bir top ókilderimen júzdesti. «Kóktem shýaǵy» degen áýezdi estiletin ataýy bar bul dástúrli kezdesýde Elbasy qazaqstandyq barsha názik jandylardy aıtýly merekelerimen quttyqtap, óziniń júrekjardy lebizin bildirdi. Kúnniń kózi nuryn erekshe tógip, jazıraly dala býsanyp, tal-shybyqtar búr jaryp, tylsym tabıǵat túrlenip jatqan shaqta mamyrajaı sıpatta tabaldyryǵymyzdy attaıtyn analar merekesi elimizde jyl saıyn aıryqsha atap ótiletini belgili. Budan biz qoǵamymyzdyń áıelder qaýymyna degen ystyq yqylasyn uǵamyz... Elbasy Nursultan Nazarbaev «Kóktem shýaǵy» basqosýynda birinshi kezekte elimizdegi barsha áıelderdi kele jatqan 8 naýryz – Halyqaralyq áıelder kúnimen quttyqtady. Memleket basshysy óz sózinde elimizdiń qalyptasýy men damýyndaǵy áıelderdiń baǵa jetpes róline toqtala kelip, olarǵa densaýlyq, súıispenshilik, baq-bereke jáne tabys tiledi. Nursultan Nazarbaev bıylǵy kezdesýge túrli kásip ıeleri qatysyp otyrǵanyna nazar aýdardy. «Aralaryńyzda kópbalaly analar, bıznes ókilderi, áskerıler, ǵalymdar, dárigerler, pedagogtar, mádenıet pen sport qaıratkerleri, jýrnalıster bar. Áıelder Táýelsizdik jyldarynyń bárinde meniń eń senimdi tiregim boldy. 25 jyldaǵy barlyq jetistikterimiz sizderdiń belsene atsalysýlaryńyzdyń arqasynda ǵana múmkin boldy. Sizder bizdiń qoǵamdaǵy birliktiń, jasampazdyq pen turaqtylyqtyń beınesine aınaldyńyzdar», – dedi Memleket basshysy. Qazaqstan Prezıdenti áıeldiń basty paryzy ana bolý ekenin atap ótti. «Ananyń tárbıesi men mahabbatyn, ásirese, bala kezinde kórgen adam aman-esen ósip, jaqsy azamat bolady. 25 jylda 7 mıllıondaı kishkentaı qazaqstandyq dúnıege keldi. Elimizde árbir saǵat saıyn 45 nemese jylyna 400 myń bala jaryq dúnıe esigin ashady. Osynyń bári bereke men erteńgi kúnge degen senimniń arqasynda bolyp otyr. Qazaqstannyń bolashaǵy – jańa urpaq. Bıyl men balany qorǵaýdyń kepili retinde Qazaqstandaǵy bala quqyǵy jónindegi ýákil týraly Jarlyqqa qol qoıdym. Otbasy kúnin merekeleý jáne «Mereıli otbasy» jalpyulttyq konkýrsyn ótkizý dástúrge aınaldy», – dedi Nursultan Nazarbaev. Memleket basshysy 1 naýryzda «100 naqty qadam» Ult Jospary aıasynda Bilim men ǵylymdy damytýdyń 2016-2019 jyldarǵa arnalǵan jańa memlekettik baǵdarlamasyn qabyldaý týraly Jarlyqqa qol qoıǵanyn aıtty. «Baǵdarlamada jaqsy jańalyqtar az emes. Mektepte oqytýdyń memlekettik bilim standarttary álemdik standarttar negizinde jańartylady. Árbir túlek alǵashqy kásiptik biliktilikti tegin ıgerý múmkindigine ıe bolady. Biz balalardy mektepke deıingi oqýmen 100 paıyz qamtýǵa umtylyp otyrmyz. Kelesi jyldan bastap úsh tildi bilim berý isin birtindep engize bastaımyz. 2020 jylǵa qaraı 12 jyldyq bilim berý júıesine kóshý qamtamasyz etiledi. Ǵalymdardyń boljamynsha, 2020 jylǵa qaraı jer júzindegi halyqtyń 50 paıyzyn «sıfrly balalar» quraıtyn bolady. Áńgime mektepterimizdi aqparattandyrý týraly bolyp otyr, 2019 jylǵa qaraı olardyń barlyǵy jyldam ınternetke qol jetkizýge tıis. Aqyry biz Ekonomıkalyq damý jáne yntymaqtastyq uıymymen yqpaldasyp jatyr ekenbiz, demek, osyny da júzege asyrý kerek», – dedi Qazaqstan Prezıdenti. Nursultan Nazarbaev sońǵy 10 jylda bala týǵanda beriletin járdemaqy – 6,3 ese, bir jasqa deıingi bala kútimi úshin járdemaqy 4 ese óskenine nazar aýdardy. Qazir kópbalaly jarty mıllıon otbasy memlekettik járdemaqy alyp otyr. «Az qamtylǵan otbasylarǵa áleýmettik kelisimsharttar arqyly ataýly kómek berýge 1,5 mıllıard teńge bólinedi. Men qoǵamnyń, árbir otbasynyń amandyǵy tikeleı áıeldiń aman-saýlyǵymen baılanysty ekenin árdaıym aıtyp kelemin», – dedi Memleket basshysy. Kezdesýge Memlekettik hatshy, Qazaqstan Prezıdenti janyndaǵy Áıelder isteri jáne otbasylyq-demografııalyq saıasat jónindegi ulttyq komıssııa tóraıymy Gúlshara Ábdiqalyqova, Parlament Senatynyń depýtaty Birǵanym Áıtimova, Ekonomıkalyq ıntegrasııa isteri jónindegi mınıstr Janar Aıtjanova, «Astana EKSPO-2017» UK» AQ basqarýshy dırektory Maııa Egimbaeva, Pavlodar oblysyndaǵy «Saǵyp» sharýa qojalyǵynyń basshysy Tóleý Qushmanova, Almaty qalasyndaǵy Pedıatrııa jáne balalar hırýrgııasy ǵylymı ortalyǵynyń dırektory Rıza Boranbaeva, Astanadaǵy «Qazaq oıýlary» JShS dırektory Tolǵanaı Elekbaeva, Soltústik Qazaqstan oblysyndaǵy «Levın» jıhaz fabrıkasynyń basshysy Elena Levına, Qaraǵandy oblysyndaǵy «Murager» mamandandyrylǵan mektep-ınternatynyń dırektory Margarıta Nurmaǵanbetova, Astanadaǵy «Qazaq qyzy» qoǵamdyq birlestiginiń tóraıymy Qaraqat Ábden, ánshi Tamaraasar Janqul, «Delovoı mır Astana» JShS dırektory, bas redaktor Sholpan Syzdyqova, aqyn Álııa Dáýletbaeva, kópbalaly analar – astanalyq Janar Baıjoldınova men jambyldyq Altynaı Toqpanova, «Astana Opera» teatrynyń solısi Jupar Ǵabdýllına, «Astana Balet» teatrynyń bas rejısseri Mýkaram Abýbahrıeva, bıolog, ǵalym Damıra Qanaeva, Shyǵys Qazaqstan oblysynyń Jarma aýdanyndaǵy Úshbıik aýyldyq okrýginiń ákimi Perızat Oralbaeva, «Otyrar sazy» Memlekettik akademııalyq folklorlyq-etnografııalyq orkestriniń bas dırıjeri, aktrısa Dinzýhra Tilendıeva, zymyrandy artıllerııalyq keme áskerı bóliminiń radıo baılanysshysy Janar Ybyraeva, Aqtóbe ferroqorytpa zaýyty jóndeý-mehanıka sehynyń tokari Aına Kenesarına, Qostanaı oblysynyń Sarykól aýdanyndaǵy «Jastar bastamasy ortalyǵynyń» basshysy Elena Danılova, aýyr atletıkadan Qazaqstan Respýblıkasynyń eńbek sińirgen sport sheberi Jazıra Japparqul, aktrısa Dınara Baqtybaeva, I.Jansúgirov atyndaǵy Jetisý memlekettik ýnıversıtetiniń stýdenti Larısa Mıtrohına qatysty. Kezdesýge qatysýshylar jeke-jeke sóz sóılep, Memleket basshysyna ana men balaǵa qamqorlyq jasaýǵa, otbasylyq qundylyqtardy nyǵaıtýǵa baǵyttalǵan saıasat júrgizip otyrǵany úshin alǵystaryn bildirdi, sonymen qatar, olar óz jetistikteri týraly da áńgimelep berdi. «Qazaqstan óz Táýelsizdiginiń 25 jyldyq mereıli belesine aıaq basty. Tarıh úshin tym qysqa merzimde elimiz ósip-órkendep, halyqaralyq saıasatta bedeli arta tústi. Sizdiń BUU minberinen kúlli álemdi tyńdata alatyn jahandyq deńgeıdegi sanaýly qaıratkerlerdiń biri ekenińizdi biz maqtan etemiz. Áıgili Margaret Tetcherdiń: «Nursultan Nazarbaev – meniń ómirimde kezdesken er azamattardyń ishindegi erekshe tulǵa», degen sózin tek Qazaqstannyń ǵana emes, álem áıelderiniń Sizge bergen baǵasy dep bilemiz. Búgingi jyly lebizderińizge zor alǵys aıta otyryp, Sizdiń otbasyńyzǵa da quttyqtaýymyzdy jetkizýińizdi suraımyz», – dedi Parlament Senatynyń depýtaty Birǵanym Áıtimova. Al óz kezeginde Ekonomıkalyq ıntegrasııa isteri jónindegi mınıstr Janar Aıtjanova Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń áıelder qaýymyna kórsetip otyrǵan qoldaýyn sóz etti. «Qazaqstan áıelderi Sizdiń ıgi bastamalaryńyzdyń jemisin kórip keledi. Qazirgi tańda elimizdegi jeke kásipkerlerdiń 85 paıyzyn áıelder qurap otyr. Olar qurylys, óndiris, saýda, aýyl sharýashylyǵy jáne basqa da kóptegen salalarda ónimdi eńbek etip júr. «Qazaqstan Sizdiń jol kórsetýińizben Dúnıejúzilik saýda uıymyna múshe boldy. Bul qazaqstandyq áıelderdiń ekonomıka salasyndaǵy básekege qabilettiligin arttyryp, jańa múmkindikterge ıe bolýyna jol ashady», – dedi J.Aıtjanova. Shyǵys Qazaqstan oblysynyń Jarma aýdanyndaǵy Úshbıik aýylynyń ákimi Perızat Oralbaeva ózi basqaratyn okrýgtegi ıgilikti ister jóninde sóz qozǵady. «Sońǵy jyldarda bizdiń Úshbıiktiń ózinde aýyl klýby kúrdeli jóndeýden ótti, jańa mektep pen emhana, sport nysany salyndy, sý qubyry tartyldy, kóshelerge jaryq berildi. Qasıetti Táýelsizdigimizdiń 25 jyldyǵyn tek biz ǵana emes, elimizdegi árbir aýyl múldem jańa kelbetpen qarsy alýda. Aýylda úlkender bata bergende elimiz tynysh, Elbasymyz aman bolsyn deıdi. Bul – Sizge degen halyqtyń aıryqsha yqylasynyń belgisi», – dedi Úshbıik aýyldyq okrýginiń ákimi. Al I.Jansúgirov atyndaǵy Jetisý memlekettik ýnıversıtetiniń stýdenti, qazaq tilin meńgergen, Abaı óleńderin jatqa oqıtyn Larısa Mıtrohına memleket tarapynan jastarǵa jasalyp otyrǵan jaǵdaıǵa kóńil tolatynyn jetkizdi. Qazaqstan Respýblıkasynyń eńbek sińirgen sport sheberi, aýyr atletshi Jazıra Japparqul elimizde sport salasyna jetkilikti deńgeıde jaǵdaı jasalyp otyrǵanyn jetkize kelip, aldaǵy ýaqytta óziniń jeńisti jolyn jalǵastyra túsetinin aıtty. «Sportshylarǵa qamqorlyǵyńyz úshin Sizge zor alǵys bildiremin. Bıylǵy Olımpıadada jeńiske jetýge bar kúshimdi salamyn», – dedi sportshy qyz. Kelesi kezekte sóz alǵan «Saǵyp» sharýa qojalyǵynyń basshysy Tóleý Qushmanova óz kezeginde memleket tarapynan aýyl sharýashylyǵy salasyndaǵy taýar óndirýshilerge memleket tarapynan jasalyp otyrǵan qamqorlyqqa razy ekenin jetkizse, zymyrandy artıllerııalyq keme áskerı bóliminiń radıo baılanysshysy Janar Ybyraeva elimizdiń tynyshtyq pen tatýlyq mekeni bolyp otyrǵanyna ekpin berdi. Al Aqtóbe ferroqorytpa zaýyty jóndeý-mehanıka sehynyń tokari Aına Kenesarına elimizde qarapaıym eńbek adamyna qoldaý bildirý, jastarǵa tehnıkalyq bilim berý isindegi jetistikterge toqtaldy. Aıta keteıik, gazetimizdiń 2014 jyldyń 14 naýryzyndaǵy nómirinde A.Kenesarına týraly «Tokar qyz» taqyrybymen maqala jarııalanǵan bolatyn. Tokar qyz sóz alǵanda Elbasy osy maqalany jurtshylyqtyń esine salyp ótti. Jıynda bulardan bólek, basqa da qatysýshylar sóz sóılep, elimizde qolǵa alynyp otyrǵan áleýmettik-ekonomıkalyq aýqymdy sharalardyń oń yqpaldaryn atap ótti. Sońynda Qazaqstan Prezıdenti áıelderdi kele jatqan merekemen taǵy da quttyqtap, olardyń barlyq bastamalaryna tabys, ózderine mol shattyq tiledi. Memleket basshysy is-shara barysynda kópbalaly ana Altynaı Toqpanovaǵa «Altyn Alqa» tapsyrdy. Joldybaı BAZAR, «Egemen Qazaqstan». Sýretterdi túsirgender S.BONDARENKO, B.OTARBAEV.