Reseıdiń rekordtar kitabyna endi
Reseıdiń rekordtar kitabyna tolyqtyrýlar engizildi. Krasnoıar ólkesindegi Astrahan qalasynyń turǵyny, ulty qazaq Tánzılá Bısembaeva álemdegi eń egde adamy retinde endi.
Ájeı Islamǵazy aýylynda týǵaly beri ómir súrip keledi. Aıtsa sengisiz, HIH ǵasyrdyń sońyna taman, ıaǵnı 1896 jyly dúnıege kelgen. Al osydan eki aı buryn, 14 naýryzda jasy 120-ǵa toldy. О́z ómirinde patsha ókimetiniń qulap, Keńes úkimetiniń qurylyp, qaıta ydyraýyn, Uly Otan soǵysy kezindegi qıynshylyqtar, odan qala berdi, daǵdarystyń túr-túrin basynan ótkergen. Búginde úsh balanyń anasy, 10 nemere, 24 shóbere, eki shópshektiń ájesi bolyp otyr. Qazir qazaqtyń dástúri boıynsha kenje balasynyń qolynda turady.
«Anamnyń ómirde kórmegen qıyndyǵy joq. Birde oıda, birde qyrda jumys istep, biz úshin qoldan kelgeniniń bárin jasady. Jarty ǵasyrdan astam ýaqyt tókken teri aqtalyp, eńbek ardageri degen ataq berilse eken deımiz. Ol tusta eńbek kitapshasy bolmaǵandyqtan, sheshemizdiń atqarǵan qyzmetin dáleldeı almaı otyrmyz. Al kýágerlerimiz áldeqashan qaıtys bolyp ketken», deıdi qart ananyń uly Shyntas Bısembaev.
Tánzılá Bısembaeva alǵash ret Uly Otan soǵysy bastalmaı turyp, turmysqa shyqqan. Alaıda, qýanyshty kúnderi uzaqqa sozylmapty, kúıeýi el qorǵaýǵa maıdanǵa attanǵan. Sol ketkennen qaıtyp oralmaıdy, al jubaıynan qalǵan tuńǵysh balasy sábı kúninde shetinep ketedi. Taǵdyrdyń jazýymen, soǵys aıaqtalǵannan keıin qaıta turmys qurady. Bul kezde jasy da birazǵa kelip qalǵan, biraq Táńir jarylqap, perzenti bolady. Bir qyzyǵy, sol kezde jasy 53-te eken. Araǵa bir jyl salyp ekinshi ulyn bosanady, al 57 jasynda úshinshi márte ana atanǵan eken.
Tánzılá ájeıdiń uzaq jyl jasaýynyń qupııasyn bilmek bolǵandarǵa, nemere-shóbereleri ylǵı da bylaı jaýap beredi eken: О́te meıirimdi jan, adamdardan tek jaqsylyqty kóre biledi, ómirinde iship-shegýge qumar bolmaǵan, bir orynda otyrmaı, qımyldap, qozǵalyp júrgendi jaqsy kóredi.
Resmı málimetter boıynsha, Astrahan aımaǵynyń 71 turǵynynyń jasy 100-den asqan eken. Olardyń kópshiligi aýyldy jerlerde turady. Reseıdiń rekordtar kitabynda Tánzılá ájeı jasaǵan 120 jastan álemde tek bir adam ǵana uzaǵyraq ómir súrgen eken. Ol – fransııalyq Janna Lýız Kalman. 122 jas 164 kún ómir súrip, 1997 jyly qaıtys bolǵan.
Aıan ÁBDÝÁLI,
«Egemen Qazaqstan»