Shart jasasý jalǵasady

Búgingi kúni Qazaqstan sheteldik memlekettermen adamdardy ekstradısııalaý, qylmystyq ister boıynsha ózara quqyqtyq kómek kórsetý, sondaı-aq sottalǵandardy tapsyrý týraly halyqaralyq sharttar jasasý boıynsha 50-den astam ekijaqty shart jasasty. Olardyń 27-sine sońǵy bes jyl ishinde qol qoıylǵan. Qol qoıǵan elder qatarynda Úndistan, AQSh, Qytaı, Ulybrıtanııa sekildi álemdik derjavalar bar. Jalpy, Bas prokýratýra qyl­mys­qa qarsy kúres, azamattardyń quqyqtary men quqyqtyq tártipti qamtamasyz etý máseleleri boıynsha sheteldik quqyq qorǵaý organdarymen ózara is-qımyl jasaýǵa ýákildik berilgen memlekettik organ retinde, turaqty negizde sheteldik memlekettermen adamdardy ekstradısııalaý, qylmystyq ister boıynsha ózara quqyqtyq kómek kórsetý, sondaı-aq sottalǵandardy tapsyrý týraly halyqaralyq shart­tar jasasý boıynsha jumys júrg­izip keledi. Eýropalyq áriptes­terimen júrgizilgen jumys nátı­jesinde Vengrııamen, Ispanııamen, Ita­lııa­men, Rýmynııamen jáne  Serbııamen halyqaralyq sharttardyń tolyq blogy jasalǵan. Sonymen qatar,  Ulybrı­tanııamen, Monako Knıazdigimen jáne Chehııamen qylmystyq ister boıynsha quqyqtyq kómek kórsetý týraly kelisimderge qol qoıylǵan. Bul rette Makedonııanyń, Por­tý­galııanyń, Horvatııanyń, Islan­dııanyń jáne Irlandııanyń ýáki­letti organdarymen kelissózder sa­tysyndaǵy jumys júrgizilýde. Budan basqa, elimiz eki amerıka­aralyq konvensııany ratıfıkasııalady. Olar – qylmystyq ister boıynsha quqyqtyq kómek kórsetý týraly jáne sottalǵan adamdardy tapsyrý týraly konvensııalar. Al qazir adamdardy berý týraly amerıkaaralyq konvensııany ratıfıkasııalaý boıynsha jumys júrgizilýde. Aǵymdaǵy jyly Qazaqstan Prezıdentiniń sheteldik memleket­terge resmı saparlary sheńberinde 5 memleketaralyq shartqa qol qoıyldy (Iranmen sottalǵan adamdardy tapsyrý týraly kelisim, Serbııamen adamdardy berý týraly, qylmystyq ister boıyn­sha quqyqtyq kómek týraly jáne sottalǵandardy tapsyrý týraly sharttar, sondaı-aq TMD-ǵa qatysýshy memleketterdiń qyl­mystyq sot isine qatysý­shylardy qorǵaý týraly kelisimine Hattama). Jyl sońyna deıin bıyl­dyń kúzine josparlanǵan Qazaq­stan Prezıdentiniń Saýd Arabııa­sy Koroldigine resmı sapary sheńberinde Saýd Arabııasy Ko­roldigimen 2 shartqa (sottal­ǵan­dardy berý týraly jáne tapsyrý týraly) qol qoıyldy. Jáne Iordanııa Koroliniń Qazaqstanǵa resmı sapary barysynda Ior­danııa Hashımıt Koroldigimen 3 shartqa (adamdardy berý týraly, qylmystyq ister boıyn­sha quqyqtyq kómek týraly jáne sot­talǵandardy tapsyrý týraly) qol qoıý josparlanyp otyr. Qyl­mystyq ister boıynsha ózara quqyqtyq kómek týraly amerıkaaralyq ASEAN konvensııa­syna (10 qatysýshy) qosylý boıynsha jumys júrgizilýde ekendigin de aıta ketken jón. Eýropa Keńesiniń qylmystyq sot isi salasyndaǵy tórt konvensııasyna qosylý úshin jaǵdaılar jasaý maqsatynda 2015-2017 jyldarǵa eseptelgen Eýropalyq odaq pen Eýropalyq Keńes Birlesken baǵdarlama-jospary iske asyrylýda. Asqar TURAPBAIULY, «Egemen Qazaqstan»