Úlgi bolar isteri kóp aýdan

Áıteke bı aýdanynyń ústimen «Hromtaý-Altynsarın» temir jo­ly­nyń ótýi, Aqtóbe-Qostanaı avtokólik jolynyń salynýy óńirge biraz oń ózgerister ákeldi. Qazir osy joldardyń boıynda 600 adam jumys isteıdi. Oblys­tyń astyqty óńiri bolyp taby­latyn aýdan sharýashylyqtary bıyl 160 myń gektar alqapqa tu­qym seýip, jańbyrly jazdan mol úmit kútýde. Sonyń ishinde maıly daqyldar ósirýge den qoıylyp, 9400 gektarǵa kúnbaǵys, zyǵyr egilgen. Aýdandaǵy bes sharýa­shylyq qurylymy asyl tuqym­dy mal ósirýde. Aýdan aýma­ǵyndaǵy «QazKýper» mys óndirý, «Partıks Holdıng» temir óndirý ón­diri­siniń, «Tekshetas» qıyrshaq tas zaýytynyń iske qosylýy, Ush­qatty kaolın untaǵyn shyǵa­ratyn ken ornyn ıgerý óńirdiń kemel keleshegine kepil bolatyn iri óndiristik jobalar. Aýdanda 801 shaǵyn kásipkerlik nysan­dary jumys isteıdi. Bul óz kezeginde jumyssyzdykty 0,2 paıyz­ǵa tómendetken. О́tken jyly 5322 sharshy metr turǵyn úı paı­dalanýǵa berilse, bıylǵy qarqyn odan da joǵary. Aýdannyń bar­lyq eldi mekenderine telefon baılanysy baryp tur, uıaly telefon da alady. О́tken jyly den­saýlyq salasyna 3,52 mln. teńge qarjy bólinip, tolyqtaı ıgerilgen. Sońǵy úsh jylda ǵana bes medpýnkt, bes mektep paıda­lanýǵa berilipti. Aldaǵy eki jyl­da balalardy mektepke deıingi mekemelermen tolyq qamtamasyz etý kózdelýde. Jas dárigerlerge 10 turǵyn úı bólingen. Osy ke­zeńde 5 shaqyrym sý qubyry júr­­gizilgen. Bıyl Qarabutaq se­lo­syndaǵy sý qubyry paıda­laný­ǵa beriledi, Áıke toptyq sý júıesi qurylysy júrgizilýde, Komsomol selosyna júrgiziletin sý qubyry qurylysynyń negizgi jumystary aıaqtalady. Sondyq­tan da bolsa kerek, oblys ákimi Eleýsin Saǵyndyqovtyń aýyl­dar­ǵa jumys saparyn Áıteke bı aýdanynan bastaýy. О́ńir bas­shysy ózimen birge on eki aýdan­nyń jáne oblys ortalyǵynyń ákimderin erte keldi. Kelýshiler aldymen aýdan ortalyǵynan 14 shaqyrym qa­shyq­­tyqta ornalasqan osy aýyl­ǵa atbasyn tiredi. Aýylda 1723 adam turady. Turǵyndar ara­sy­nan basqa jaqqa kó­ship ketýshiler joq. Qaı­ta munda jyl saıyn dú­nıege keletin sábıler sany ar­typ otyr­ǵan kórinedi. О́tken jy­ly oblys­tyq bıýdjetten bólin­gen 370,5 mln. teńgege 270 oryn­dyq mektep qurylysy bastalǵan eken. Onyń jeltoqsan aıynda oqý korpýsy paıdalanýǵa berilip, oqýshylar bıylǵy naýryz aıynan bastap jańa ǵımaratta oqypty. Qazir mekteptiń sport zaly, 270 oryn­dyq akt zaly, sheberhana, ashana qury­lysy qar­qyn­dy júr­gizilý­de. Bul nysan­dar jańa oqý jy­ly­na to­lyq iske qosylady dep kú­tilýde. Aýdanda bes jylda son­­shama mektep paı­da­lanýǵa berilipti. Son­daı-aq, aýdanda 17 ba­la­baq­sha, osyn­sha­ma sha­ǵyn orta­lyq jumys isteıdi. Turǵyndar aýyz sý, jumys orny jáne aýyl­dyq okrýg, 100 oryn­dyq balabaq­sha ashý máselelerin kóter­di. О́ńir basshysy oryndy ótinish­ter­diń jerde qalmaıty­nyn jetkizdi. Ob­lys ákimi Komsomol orta mektebindegi kúrdeli jóndeý kezinde shyǵarylǵan terezelerden jyly­jaı salǵan oqý­shylardyń basta­ma­syna rıza bol­dy. Ázirge munda gúl ósiri­lýde. Osy jerde bir­qatar mektep basshylarymen kezdesken Eleýsin Saǵyndyqov Aq­kól mektebine kúdeli jóndeý júrgizý máselesin sheshetinin aıtty. «Komsomol» JShS mal azy­ǵyn daıyndaý brıgadasy bıyl shóp shabýdy erte bastapty. Seriktestik basshysy Vıtalıı Voly­nestiń aıtýynsha, sharýa­shy­lyqta 125 adam eńbek etedi. Seriktestik egin oraǵyna deıin birjarym jyldyq mal azyǵyn daıyndaýdy kózdeýde. Qazir alty shóp shaba­tyn agregat jumys isteýde. Ár gektardan 8-9 sentner shóp túse­di. Sharýashylyq ústimizdegi jy­ly 3 myń tonna pishen daıyn­daýdy josparlaýda. Mal azyǵyn daıyndaýshylardyń ortasha eń­bek­aqysy 52 myń teńge shama­syn­da kórinedi. Shabyn­dyqtaǵy qazdaı tizilgen «Belarýs» trak­torlaryna tirkelgen «KTP-61» sý jańa agregattary il­gerilegen saıyn qaýmalar qa­tary kóbeıe túsýde. О́ńir bas­shysy mehanı­za­torlardyń sál tynys alǵan sátin paıdalanyp, jaǵdaılaryn sura­dy, olar bir kisideı jaqsy dep jaýap berdi. Shópshilerdiń qyný­ly qımylyna tánti bolǵan Eleýsin Saǵyn­dyqov mehanızator Berdibek Aıt­­qulovqa óz atynan baǵa­ly syı­lyq tap­syrdy. Aýdandaǵy iri sharýashylyq «Qumqudyq» JShS 14 myń gektardan astam alqapqa egis salyp­ty. Sharýashylyq eginshiliktiń ylǵal saqtaý tehnologııasyn qol­danady. Sondyqtan da munda gektar túsimdiligi joǵary. Sharýa­shy­lyqtyń egis alqaby basqa­lar­ǵa qaraǵanda aramshópten taza­ly­ǵymen erekshelenip-aq tur. Mun­da agrotehnıkalyq sharalar to­lyq saqtalady. Sondyqtan da seriktestik elıtalyq tuqym sharýa­shylyǵy bolyp esepteledi. Bıyl tek gerbısıd satyp alýǵa ǵana 30 mıllıon teńge jumsalǵan. Kók­temgi egisti ónimdiligi joǵary egis keshenderimen qysqa merzimde aıaqtaǵan seriktestik ujymy mal azyǵyn daıyndaýǵa, egin oraǵyna ázirlikke kirisip ketken. Eginshilikpen qosa mal sharýa­shylyǵymen aınalysatyn seriktestikte 143 ár túrli tehnıka bar. О́tken jyly 3,17 myń tonna mal azyǵy daıyndalypty. Bıyl da osy mejeden kórinýge umtylǵan qumqudyqtyqtardyń qarqyny jaq­­sy. Mysaly, mehanızator Qanat Qarakúshikov kúnine 60 gektar alqaptyń shóbin shabatyn kóri­nedi. «Eńbegine qaraı – ónbegi» degendeı ol mal azyǵan daıyndaý kezinde 200 myń teńgege deıin eńbekaqy tabady eken. Al, egin oraǵynda aldyńǵy qatarly kom­baınshy 1 mıllıon teńgege deıin tabys tabatyn kórinedi. Dala qosyndaǵy jasalǵan turmystyq jaǵdaıdy basqa esh jerden kezdestirmedik desem artyq aıt­qandyq bolmas. Tap-taza jatyn bólmeler, tamaǵy dámdi ashana, monsha bári mehanızatorlardyń ıgiligine qyzmet etedi. Osy jerde ótkizilgen semınarda eginshilik pen mal sharýashylyǵynyń ózekti máseleleri sóz boldy. Aýdanda oblys jastarynyń bastamasymen dúnıege kelip, jalpyqazaqstandyq qozǵalysqa aınalyp otyrǵan «Aýyldyń gúl­denýi – Qazaqstanyń gúldenýi» marafon-estafetasy jalǵasyn tabýda. Marafon-estafetaǵa qa­ty­­sýshylar úshin aýdanǵa 16300 myń teńge bólinipti. Oǵan qazir 17 otrıadqa toptasqan 2087 oqý­shy men jumysshy jastar qa­ty­sýda. Bıyl olar 12 sporttyq ny­sanǵa kúrdeli jóndeý júrgizedi, jalpy alańy 3,6 gektar bolatyn 7 saıabaqty kóriktendiredi, 54 shaqyrym ózen jaǵalaýlaryn ta­zar­tady, ekpe aǵashtardyń qýra­ǵan butalaryn kesedi, jańadan myńdaǵan aǵash kóshetterin otyr­ǵyzady, kútedi. Aýdan boıynsha ázirge 8 gektarǵa 26644 túp kóshet mehanıkalandyrylǵan ádispen, 8280 kóshet qolmen otyrǵy­zyl­ǵan. О́ńir basshysy jańadan paı­dalanýǵa berilip, 20 adamdy ju­m­yspen qamtamasyz etip otyrǵan «Móldir» kempınginiń, syrty da, ishi de jutynyp turǵan, halyqqa kórsetiletin sapaly medısı­na­lyq qyzmeti arqyly alǵysqa bólenip kele jatqan aýdandyq aýrýhana ujymymen kezdesti. Aýdan ákimderi aýladaǵy sýbur­qaq­qa taban balyq jiberip otyrǵan aýrýhananyń bas dárigeri Jaq­sylyq Qasymovtyń iskerligine rıza boldy. Sapar sońyna qaraı aýdan aktıvimen ótkizilgen jıynda oblys ákimi Eleýsin Saǵyndyqov óńir­degi oń ózgeristerge jaqsy baǵa berdi, úlgi alatyn isterdiń bar ekenin tilge tıek etti. Osynda kelgen aýdan ákimderine ózderi atqaryp jatqan jumys­tardy kózderi kórgenderimen salystyra qarap, jaqsydan úırenip, izdenispen eńbek etýge shaqyrdy. Satybaldy SÁÝIRBAI, Aqtóbe oblysy.