Atalǵan qujat elimizdiń ishki naryǵyna suıytylǵan munaı gazynyń tapshylyǵyn boldyrmaý úshin jetkizýdi retteý, munaı gazyn óndirýshilerdiń óndiris kólemin arttyrýǵa yqylasyn qalyptastyrý, sondaı-aq aımaqtardaǵy gaz bólý ashyqtyǵyn arttyrý maqsatynda ázirlengen.
Sıfrlandyrý jáne bıznes úshin ákimshilik kedergilerdi azaıtý boıynsha júrgizilip jatqan saıasat aıasynda elektrondy saýda alańdary kómegimen suıytylǵan munaı gazyn ishki naryqqa berý tetikterin engizý arqyly óndirýshi zaýyttardyń tabysyn qamtamasyz etý kózdelip otyr. 2019-2020 jyldar ishinde elektrondy saýda alańdary (ESA) arqyly ótkiziletin suıytylǵan munaı gazynyń úlesin kezeń-kezeńimen arttyrý josparlanýda, oǵan elimizdiń Energetıka mınıstrligi bekitetin shekti baǵa qoldanylmaıdy.
Senatorlar sondaı-aq Qazaqstan Úkimeti men Birikken Ulttar Uıymynyń Azyq-túlik jáne aýyl sharýashylyǵy uıymy (FAO) arasyndaǵy FAO-nyń Qazaqstandaǵy Baılanys jáne áriptestik jónindegi bıýrosyn qurý týraly kelisimdi ratıfıkasııalady.
Senatorlar, sondaı-aq «Advokattyq qyzmet jáne zań kómegi týraly» Zańdy qabyldady. Atalǵan zańda advokattar alqasynyń jáne zań konsýltanttary palatasy basqarý organdarynyń qurylymy, olardy qalyptastyrý tártibi jáne olardyń quzyretteri aıqyndalady. Bul rette advokattar alqasy prezıdıýmynyń tóraǵasy men músheleri úshin tórt jyldan aspaıtyn, al alqalyq basqarý organy men zań konsýltanttarynyń atqarýshy basqarý organy úshin olardyń jarǵysy men ókilettik merzimi belgilenedi.
Advokattar alqasyna jáne zań konsýltanttary palatalaryna olarǵa múshelikke qabyldaý sharttary, zań kómegin kórsetý standarttary jáne olarǵa múshelikke qabyldaý kezinde kirý jarnalaryn tóleýge tyıym salý belgilenedi.
Zańda zań kómegin kórsetý jónindegi qyzmetti retteý jáne óz músheleriniń Qazaqstan Respýblıkasynyń advokattyq qyzmet jáne zań kómegi týraly zańnamasynyń, zań konsýltanttary palatasynyń qaǵıdalary men standarttarynyń, Kásiptik ádep kodeksiniń talaptaryn saqtaýy bóliginde olardyń qyzmetin baqylaý maqsatynda qurylǵan, zań konsýltanttary palatalarynyń tizilimine engizilgen, múshelik sharttarynda keminde elý zań konsýltantyn biriktiretin, mindetti múshelikke negizdelgen ózin-ózi retteıtin uıym zań konsýltanttarynyń palatasy bolyp tanylatyny belgilengen.
– Elimizde advokattyq qyzmet naryǵy jetkilikti deńgeıde damymaǵan jáne ozyq elderdiń kórsetkishterine sáıkes kelmeıdi. Onyń negizgi sebepteriniń biri – advokattardyń jetispeýi. Ol, óz kezeginde, úmitkerler úshin negizgi máselelerdiń biri bolyp tabylatyn óte joǵary kirý jarnalarynan týyndaıdy. Alǵashqy jarnalardyń alynyp tastalýy advokattyq mamandyqqa jas zańgerlerdiń kirýine, advokattardyń arasyndaǵy básekelestikti kúsheıtýge jáne olardyń sanynyń artýyna múmkindik beredi, – dedi senatorlar aldynda baıandama jasaǵan Ádilet mınıstri Marat Beketaev.
Senattyń úshinshi sessııadaǵy jumysyn qorytyndylaı kelip, Q.Toqaev búgingi halyqaralyq ahýalda teketires kúsheıgen kezeńde elimizdiń turaqty damýyn jáne ulttyq múddesin qamtamasyz etýge baǵyttalǵan Memleket basshysynyń strategııalyq sheshimderin zańnamalyq jaǵynan der kezinde qamtamasyz etýdiń mańyzy erekshe ekenin atap ótti.
– Elbasy Nursultan Ábishuly Nazarbaevtyń Qazaqstan halqyna Joldaýy jáne halyqtyń ál-aýqatyn arttyrýdy kózdeıtin Bes áleýmettik bastamasynan týyndaıtyn aýqymdy mindetterdi júzege asyrý barysynda Parlament 84 zań qabyldady. Olardyń birqatary kúshine enip, búginde halyq ıgiligine qyzmet etýde, – dedi Senat Tóraǵasy.
Ol qazirgi jahandyq ózgerister men syn-qaterler toǵysynda ishki saıası turaqtylyqty saqtaý jáne halyqaralyq arenada ulttyq múddemizdi qorǵaý máseleleri óte mańyzdy ekenin atap ótti.
– Osy rette, taıaýda qabyldanǵan «Qaýipsizdik Keńesi týraly» Zań qazirgi dúrbeleńge toly dúnıede memleket qaýipsizdigin qamtamasyz etýde, eldegi ishki jáne syrtqy saıasatty júrgizýde Elbasynyń jetekshi róline berik quqyqtyq jaǵdaıdy, kepildikterdi árqashan qamtamasyz etedi, – dedi Q.Toqaev.
Palata Tóraǵasy saılaý zańnamasyna elimizdegi demokratııalyq úderisterdi tereńdetýde saıası partııalardyń jaýapkershiligin arttyrýǵa baǵyttalǵan jańa quqyqtyq erejeler engizilgeni týraly habardar etti.
Q.Toqaev kásipkerlikti damytýǵa meılinshe qolaıly jaǵdaı qalyptastyrý maqsatynda salyq, keden kodeksteri jańa redaksııada qabyldanyp, bıýdjet zańnamasy jańartylǵanyn, qarjy uıymdaryna tıimdi baqylaý júrgizýdegi Ulttyq banktiń qyzmetin jetildirýge baǵyttalǵan óte mańyzdy zańdar qabyldanǵanyn aıtty.
Sondaı-aq qoldanystaǵy zańnamaǵa áleýmettik sala, aqparat jáne kommýnıkasııalar, quqyq qorǵaý júıesin jańǵyrtý, jer qatynastary, bilim berý máseleleri boıynsha naqty túzetýler engizildi.
Sonymen qatar Q.Toqaev Parlament qaraýyna kelip túsetin zań jobalarynyń mazmundyq jaǵynan sapasy áli de ózekti ekenin aıta kelip, osy máselege Úkimettiń nazaryn aýdardy. Asyǵys daıyndalǵan jobalarda kezdesetin olqylyqtar zańnamada qaıshylyqtardyń oryn alýyna jol berýi yqtımal ekeni aıtyldy.
Senat Tóraǵasy sessııa barysynda birlesip atqarǵan nátıjeli qyzmetterine oraı áriptes senatorlarǵa alǵys aıtty jáne elimizdiń bas qalasy – Astananyń 20 jyldyǵyna baılanysty quttyqtaýyn jetkizdi.
– Astana – Táýelsizdiktiń qasterli qundylyqtarynyń biri, Elbasy jigeriniń aıqyn jeńisi. Elordamyz ultymyzdyń maqtanyshy, ulttyq ıdeologııamyzdyń nyshany. Qazaqstannyń bolashaǵy endi jańa elordamyzdyń damýymen tikeleı baılanysty. Sebebi bul qala halqymyzdyń taǵdyrynda erekshe oryn alatyn bolady, – dedi Q.Toqaev.
Otyrys barysynda depýtattyq saýaldar jarııa etildi.
Serik ÁBDIBEK,
«Egemen Qazaqstan»
