Adamzat júreginen oryn alǵan teńdessiz bedel men abyroıǵa ıe osynaý úzdik opera bas shahar kórermenderine aıryqsha kóterińki kóńil kúı syılady. Jahan moıyndaǵan jaýhardyń Astana tórinde laıyqty deńgeıde qoıylýyna ter tókken shyǵarmashylyq ıeleriniń qataryn: operanyń qoıýshy dırıjeri – Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri, «Astana Opera» teatrynyń bas dırıjeri, álemge áıgili maestro Alan Bóribaev, rejısser – ataqty ıtalııalyq qoıýshy sýretker Alfonso Antonıossı, ssenograf – Esıo Frıdjerıo (Italııa), kostıým boıynsha sýretshi – «Oskar» syılyǵynyń ıegeri Franka Skýarchapıno (Italııa) jáne proeksııalar boıynsha dızaıner Serdjıo Metallı (Italııa) bastaǵan opera óneriniń kil myqtylary tolyqtyrdy.
– «Sevıldik shashtaraz» árbir teatrdyń repertýarynda bolýy tıis úzdik operalardyń sanatynda. «Astana Opera» ujymy Dj.Rossını shyǵarmashylyǵymen tuńǵysh ret jumys istep otyr. Meniń oıymsha, osynaý ǵalamat mýzyka týyndysy bizdiń bilikti de talantty vokaldyq ansamblimizge dál keledi. Árıne qaı jaǵynan da kúrdeli shyǵarma bolǵannan keıin, ártisterge, ásirese basty róldegi akterlerge jiti izdený men sheber oryndaýshylyq mindeti qatar júktelip otyr, – deıdi qoıýshy dırıjer Alan Bóribaev.
Maestro Alan Asqarulynyń atalǵan týyndymen buǵan deıin Germanııa teatrynda jumys istegen tájirıbesi mol. Endi mine araǵa jyldar salyp sol tájirıbesin «Astana Operaǵa» alyp kelgen mýzyka mamany qoıylym premerasynyń alǵashqy kúni-aq sahna tórin shyn mánindegi ónerdiń merekesine aınaldyrdy.
Al qoıýshy rejısser Alfonso Antonıossı bolsa kezekti jumysynyń ereksheligin de, kiltin de negizinen klassıkalyq dástúrli stılden izdepti. Shyǵarmashylyq ıesi qoıylymda birinshi kezekte mýzyka men lıbrettoǵa basymdyq beredi. Sol arqyly kóńildi komedııanyń boıaýyna boıaý ústep, operany barynsha klassıkalyq saraptaýǵa ekpin túsiredi. Degenmen, atalǵan qoltańba jarqyndyq pen zamanaýılyqtan ada dep qorytyndy túıýge tipti de negiz joq.
– Men bul mýzykany estip óstim, sondyqtan ony esh ózgertkim kelmedi. Kóbinese rejısserler teatr bıýdjetiniń XVIII ǵasyrdaǵy barlyq sán-saltanatty kórsetýge múmkindigi bolmaǵandyqtan, operanyń kórinisin basqa zamanǵa aýystyrady. «Astana Operada» biz ózgeshe kostıýmder men dekorasııalardy paıdalana otyryp, Rossını stılin barlyq kórkemdigimen usyndyq. Lıbrettoda komedııalyq sátter óte kóp, men ázildiń shynaıy bolǵanyn qalaımyn. Qoıylymda japsyrma ish, muryn men murt paıdalanylmaıdy, osynaý kúlkili áserdi jasaý úshin ártister shyn máninde tamasha oınap shyǵýy tıis, – deıdi qoıýshy-rejısser.
Kýá bolǵanymyzdaı, rejısser qoıǵan bul talapty «Astana Opera» ártisteri kásibı joǵary deńgeıde eńserip shyqty. Basty parııalardy oryndaǵan Fıgaro – Súndet Baıǵojın, Graf Almavıva – Frederıko Býtassı (Italııa), Bartolo – Baýyrjan Ánderjanov, Rozına – Saltanat Ahmetova óz rólderinde jarqyraı kórindi.
«Astana Opera» qoıylymdarynyń nazar aýdartyp, janarǵa qýanysh syılaıtyn taǵy bir ereksheligi – dekorasııa. Kórkemsýrettegi tehnologııanyń ozyq jetistikteri men úzdik úlgilerin óz jumysynda sheber paıdalanǵan ıtalııalyq ssenograf Esıo Frıdjerıo sahnada negizinen kók, aq, altyn tústes sary jáne solǵyn sur tústerge basymdyq beripti. Aýqymdy dekorasııalar saltanatyn qala kórinisteri, qaqpalar beınelengen 4D jáne 3D proeksııalar, sonymen qatar áserli anımasııalar tolyqtyrady. Qoıylymda sondaı-aq sándi kúımege jegilgen attardyń ortaǵa shyǵýy da kóremender úshin kútpegen tosyn syı boldy. Muny sahna sýretshisi: «Kórermenderdi operanyń basynan-aq tańǵaldyryp, «teatr ishindegi teatr» áserine bólegimiz keldi», dep túsindiredi.
Al sahnanyń osynaý saltanatty dekorasııasy men baı rekvızıtine saı úılesimdi kıim tigý jumystary «Oskar» syılyǵynyń ıegeri Franka Skýarchapınonyń (Italııa) jetekshiligimen júzege asty. Tiginshiniń aıtýynsha, qoıylymǵa barlyǵy 100-den asa kostıým daıyndalǵan. XVIII ǵasyrdyń stıline saı tigilgen kıimder sánimen, náziktigimen, talǵampazdyǵymen kórýshisine erekshe estetıkalyq lázzat syılady.
«Astana Opera» teatrynyń shyǵarmashylyq ujymy uzaq ýaqyttan beri jiti daıyndalyp, babyna keltirip baryp usynǵan «Sevıldik shashtaraz» operasy osylaısha komedııa elementterine qurylǵan jeńil, oınaqy sıýjetimen ǵana emes, akterlik sheber oıyn, baı dekorasııa hám kórkem-estetıkalyq talǵamymen de kórermenin naǵyz ónerdiń qýanyshyna keneltti.
Nazerke JUMABAI,
«Egemen Qazaqstan»
