Men Janeramen qalalyq kitaphanada oqyrmandarmen ótken konferensııada tanystym.
– Atym Janera deısiń be? Joq, álde, Janara ma? – dep qaldym baıqamaı.
– Joq, siz durys estidińiz, meniń atym – Janera, – dedi ol qaıtalap.
– Men Shyǵys Qazaqstan oblysynyń Kúrshim aýdanyndaǵy Terektibulaq aýylynda týyp-óstim. Taýly-tasty, bir shetin Zaısan kóli alyp jatqan tabıǵaty ǵajaıyp jerde ómirge kelippin. Burynǵy shejireshi úlkenderdiń tilimen aıtqanda, bul aýylda Kókjarly Kókjal Baraq batyrdyń urpaqtary turady, – dep alystan sóz qozǵady Janera.
Aıtýynsha, atasy Sadyq birinshi áıeli Nurtazadan bala kórmepti. Apamyz shalyna Jańylhan degen qyzdy aıttyryp, ekinshi áıel ǵyp alyp beripti. Atasy sol kezde 63 jasta, al Jańylhan 22 jasta eken.
– Jańylhan apamnan týǵan meniń ákem dúnıege kelgende atamyz «Dúnıe-múliksiz deýshi edińder, múlikti boldym», – dep atyn Múlik qoıypty. Sadyq atamyz 83 jasynda qaıtys bolypty. Naıman-kereıge baqsy bolǵan Tańjaryqtyń urpaǵy, qazir atamyzdan taraǵan áýlet Tańjaryqtyń nemeresiniń esimi Toqattyń atymen jazylady, – deıdi Janera.
– Al men 1976 jyly qańtarda dúnıege kelippin. Ákemniń inisi Múketaı meniń atymdy Janeıro dep qoıypty. Brazılııanyń astanasy Rıo-de-Janeıro týraly kitap oqypty. Janeıro batyr qyzdyń esimi eken. Janeıro degen portýgal tilinde «janeiro» qańtarda týylǵan degen maǵyna beredi. Qańtarda qatpaıtyn ózenniń jaǵasynda ornalasqan qala,–deıdi Janera.
Janera Múlikqyzy 1998 jyly Semeıdegi Shákárim atyndaǵy ýnıversıtettiń tehnologııa fakýltetin bitiredi. Biraq, taǵdyrdyń aýyr synyna tap keldi. Ýnıversıtet bitirgennen keıin kenetten qatty aýyryp, uzaq ýaqyt emdeledi. О́kinishke qaraı, dárigerlerdiń sheshimimen aýyrǵan bir aıaǵyn kesýge týra keledi.
– Iá, ol kúnder ómirimdegi eń bir aýyr kúnder edi. Adam alda ne kútip turǵanyn bilmeıdi ǵoı. Maǵan da kezdeısoq kelgen dertti jeńip shyǵýǵa, qıyndyqqa qarsy turýǵa boıymdaǵy erik-jigerim, rýhanı kúsh-qaıratym kómekke keldi. Protez aıaqpen júrsem de men ómirdi súıýge, óz qatarymnan qalmaýǵa tyrystym. Osy maqsat, osy armanmen ómir súrýdemin, – dedi Janera.
Sol sát ekeýmiz de únsiz qaldyq. Janeranyń esh boıaýy joq sulý júzine, qarapaıymdylyǵyna, erekshe bolmysyna qarap «Aıka» fılmindegi ózimizdiń aktrısa Samalǵa uqsattym. Keıde osylaı qazaqtyń qyzdarynyń buıyǵy minezden qubylysqa aınalǵan qudiretine tańǵalasyń.
Boıyna bitken órshil minez Janerany da shyńdady. Bıikten qulatpady. Keıin Pavlodarda turatyn aǵasynyń qasyna kóship keledi. Marqum ákesi Múlik gıdrotehnık, anasy Qazımash mektepte matematıka páninen sabaq beripti. Qazir zeınette, ózimen birge turady. Osynda kóship kelgen soń, Janera pedagogıkalyq ınstıtýtta oqyp, tehnologııalyq bilim jolyn jalǵastyryp, ınformatıka mamandyǵyn alady.
– Qazir ózińiz kórgendeı qalalyq kitaphanada bıblıograf bolyp qyzmet etemin. Keı mamandyqtar seni ózi tańdaıdy deıdi. Kitaphana meni ózi tańdady dep oılaımyn. Kúndelikti basylymdarǵa shyqqan, ásirese, súıikti gazetim «Egemen Qazaqstanǵa» shyqqan maqalalardy tirkep, jınaqtap otyramyz. «Egemen» – meniń rýhanı dosym» dep maqtanamyn. О́ıtkeni men sizderdiń gazetpen kúnde birgemin. Janym jadyraıdy, – dedi Janera.
Farıda BYQAI,
«Egemen Qazaqstan»
PAVLODAR
