Jumysyńdy jalǵastyrýǵa mol múmkindik
Senbi, 20 sáýir 2013 0:52
Qazir zaman jaqsardy, turmys túzeldi. Yntaly adamǵa jumys ta tabylady. Soǵan oraı zeınet jasyna ózgeris engizýdiń artyǵy bolmaıtyn shyǵar. Ásirese, áıelderdiń zeınet jasyn uzartý jónindegi jańa zań jobasyna úmitpen qaraıtyndar kóp. О́zimdi de sondaılardyń qataryndamyn dep oılaımyn. О́ıtkeni, áli de jumys jasaýǵa yntalymyn. Munyń túrli sebebi bar. Birinshiden, zeınetaqy qorynda jınaqtalǵan qarjymnyń mólsheri sonshalyqty kóp emes edi. Zeınetaqy qoryndaǵy qarjymnyń mólsherin molaıtý úshin jumys jasaı bergendi qalaımyn. Ekinshiden, balalarym áli aıaqtana qoıǵan joq. Al olar úılenip, turmystaryn jaqsartqansha ata-ananyń kómegi aýadaı qajet bolady ǵoı.
Shyndyǵynda, áıelderdiń de jumys jasaı berýine múmkindik jasaǵan durys.
Senbi, 20 sáýir 2013 0:52
Qazir zaman jaqsardy, turmys túzeldi. Yntaly adamǵa jumys ta tabylady. Soǵan oraı zeınet jasyna ózgeris engizýdiń artyǵy bolmaıtyn shyǵar. Ásirese, áıelderdiń zeınet jasyn uzartý jónindegi jańa zań jobasyna úmitpen qaraıtyndar kóp. О́zimdi de sondaılardyń qataryndamyn dep oılaımyn. О́ıtkeni, áli de jumys jasaýǵa yntalymyn. Munyń túrli sebebi bar. Birinshiden, zeınetaqy qorynda jınaqtalǵan qarjymnyń mólsheri sonshalyqty kóp emes edi. Zeınetaqy qoryndaǵy qarjymnyń mólsherin molaıtý úshin jumys jasaı bergendi qalaımyn. Ekinshiden, balalarym áli aıaqtana qoıǵan joq. Al olar úılenip, turmystaryn jaqsartqansha ata-ananyń kómegi aýadaı qajet bolady ǵoı.
Shyndyǵynda, áıelderdiń de jumys jasaı berýine múmkindik jasaǵan durys. Al buǵan jol ashatyn jańa zańnyń mańyzy aıryqsha. Sebebi, osy zań negizinde Qazaqstandaǵy áıelderdiń zeınet jasyn ulǵaıtýdyń tıimdi tustary qaralǵan. Mundaı qadamǵa álemdegi kóptegen elder baryp otyr. Máselen, TMD quramyndaǵy elder ishinen zeınetke shyǵý merzimi Armenııada – 63 jas, Grýzııa men Moldovada 60 jas eken ǵoı. Osy elderdegi áıelder osynsha jasqa deıin jumys jasap júrgende, bul bizdiń qolymyzdan kelmeı me? О́zge elderdegi názik jandylardan Qazaqstan áıelderiniń nesi kem?
Jalpy, zeınet jasyn ulǵaıtý májbúrli sıpatta bolmaıtynyn bilip otyrmyz. Ras, keı zamandastarymyz bul máselege bastapqyda úrke qaraǵanmen, túptep kelgende, keıingi býyn úshin jańa zańnyń tıimdi jaqtary baryna kóńil aýdarǵan jón. Bul zańdy ázirleý barysynda AQSh, Kanada, Fransııa, Italııa, Germanııa, Danııa, Nıderland, Fınlıandııa, Shvesııa syndy memleketterdiń tájirıbeleriniń biz úshin neǵurlym tıimdi tustary eskerildi dep oılaımyn.
Bul zańnyń ereksheligi sol, zeınet jasy birden ulǵaıtylmaıdy. Zeınetke shyǵý kezinde jylyna 6 aıdan qosyla otyryp, on jylda júzege asyrylady eken. Muny óte durys sheshim deýge bolady. О́ıtkeni, osy kezde zeınetke shyǵyp alyp, áli de jumystan qalmaı júrgenderdi bilemiz ǵoı. Keı adamdar 60 jasty aıtpaǵannyń ózinde, tipti 70 jasqa deıin jumys jasaǵandy qalaıdy. Sol sebepten bolar, zeınet jasyn ulǵaıtý ádisin tek bizdiń elimiz ǵana emes, ózge elder de qoldanyp keledi. Dálel úshin aıtar bolsaq, Ońtústik Koreıada áıelder úshin zeınet jasyn (65 jasqa deıin) arttyrý 20 jyl boıy, Fransııada 62 jasqa deıin arttyrý 8 jyl ishinde, Ýkraınada 60 jasqa deıin ulǵaıtý 10 jyl ishinde júzege asyrylatyny, bizde de osyndaı ádis qoldanylyp, óz jemisin beretini daý týdyrmaıdy.
Ásıma AHMETQALIEVA,
kommýnaldyq
sala qyzmetkeri.
Atyraý oblysy.
