Máselen, byltyr Damu Research marketıng jáne áleýmettik zertteý agenttigi «Atameken» ulttyq kásipkerler palatasynyń tapsyrysymen elimizdiń parfıýmerııa jáne kosmetıka naryǵyna taldaý jasaǵan eken. Osy málimetke sáıkes, tek 2017 jyly atalmysh naryqtyń aýqymy 222,1 mıllıard teńge qarajatty quraǵan. Qazaqstandyqtardyń 80 paıyzy qaltasyna qaraı, baǵasy men sapasynyń deńgeıi ártúrli kosmetıkalyq buıymdardy satyp alady.
Alaıda, ókinishke qaraı, kosmetıkalyq buıymdarǵa degen suranys artyp kele jatqanyna qaramastan, áli de bul naryqta otandyq kompanııalar saýsaqpen sanarlyq. Aıaqtarynan turyp, bıznesterin dóńgeletip áketýge álmısaqtan kele jatqan, jarnamasy jolǵa qoıylǵan tanymal brendter ál bermeıdi.
Degenmen, bul jerde atap ótetin taǵy bir úlken másele bar. Shetelderden ákelinip jatqan kosmetıkalyq buıymdardyń sapasy, tasymaldaný barysyndaǵy temperatýranyń saqtalýy, quramy men taǵysyn-taǵylarǵa kim jaýap beredi? Kúmándi jaǵdaılar jetkilikti. Qara bazarlardy jaýlap alǵan Qytaı men Koreıa kosmetıkalarynyń kópshiligi kontrafaktylyq taýarlar ekenine de kózdi jumyp qaraýǵa bolmaıdy.
Osy oraıda tabıǵı kosmetologııa tamyrshysyndaı, tabıǵı sulýlyqty dáriptep, otandyq kosmetologııa salasynda jıyrma jyldan beri úzdiksiz izdenip, tájirıbe baıytqan belgili kosmetolog Gúlshash Áýbákirqyzynyń jańa táýekeli quptaýǵa da, qoldaýǵa da turarlyq.
Sonymen Almatyda kópten kútken Qazaqstanda shyǵarylǵan «AG cosmetics» ónimderiniń tusaýy kesildi. Hımııalyq quramy ońtústigimizde jasalǵan otandyq bet kútimine arnalǵan ónimderdiń tusaýkeser rásimine kosmetolog Gúlshash Áýbákirqyzynyń turaqty klıentteri – tanymal óner adamdary, bıznestegi qyz-kelinshekter men belgili jýrnalıster qatysty. Otandyq kosmetıkanyń tusaýy kesildi dep aıtýǵa ońaı bolǵanymen, onyń jumysy jeńil emes.
Qarap otyrsaq, aımaqtarda sońǵy jyldary otandyq kosmetıkalyq ónimder shyǵaryp júrgen kásipkerler bar. Alaıda olardyń barlyǵy derlik úlken suranysqa ıe bolyp, naryqty qamtamasyz etip otyr dep aıtý qıyn. Biraq naryqty jaýlap kete almaı otyrǵan bul qazaqstandyq ónimderdiń sapasy jaqsy ekendigin moıyndaý kerek. О́ıtkeni saqtaý merzimi shekteýli, quramy baqylaýǵa alynǵan, az, shaqtaýly mólsherde shyǵarylady. Áıtpese, «Týǵan jerdiń topyraǵy da em» degen sóz qaıdan shyǵady.
– Qazaqstanda sapasy joǵary otandyq kosmetıka ónimderin daıyndaýdy óte kóp jyldar boıy armandap keldim. Biz kóbinese sheteldik qymbat kosmetıka ónimderin tutynamyz. Onyń sapasyna, quramynda ne bar ekenine eshkim kepildik bermeıdi. Keıde qymbat brendterdiń ózi de kútkenimizdeı bolmaıdy. О́ıtkeni biz onyń dardaı atyna aqsha tóleımiz. Al arzanqol kosmetıka buıymdarynyń quramynda tıimdi áser beretin komponentteri túgel emes. Onyń ústine qazir elimizge kórshi elderden aǵylyp kelip jatqan ımporttyq kosmetıka ónimderinde esep joq. Onyń kópshiligi qaı ýaqytta óndirilgeni, tipti elimizge qalaı jetkizilgeni, qalaı saqtalǵany belgisiz. Kóp jaǵdaıda sheteldik betti aǵartatyn kremderdiń quramynda qorǵasyn bolady. Ol betti aǵartqanymen, zııanyn da joqqa shyǵarmaý kerek. Tize berseń, sapasyz kosmetıkalardyń áserinen kerisinshe teri aýrýlaryna dýshar bolyp qalatyn jaǵdaılar jıi kezdesedi, – deıdi Gúlshash.
– Otandyq sapaly kosmetıka shyǵarý jolynda óte uzaq izdendim jáne oǵan úlken daıyndyqpen keldim dep oılaımyn. Bul kosmetıkanyń quramy men áseri jóninde shymkenttik ǵalymdar óte kóp ýaqyt laboratorııalyq synaqtar júrgizip, nátıjelerin zerttegen. Terige áseri tıimdi ekendigine kóz jetkizilgen. Eń bastysy, kosmetıka quramyndaǵy antıoksıdanttar men gıalýron sııaqty terini jasartatyn, nárlendiretin tabıǵı zattardyń bar bolýyna ári sapaly bolýyna baqylaý júrgiziledi. Máselen, qazir naryqta jarnamasy júrip turǵan kosmetıkalar jetkilikti. Biraq olardyń qutysyndaǵy jazýlarynda bar kollagen, gıalýron qyshqyly jáne túrli dárýmender joqtyń qasyndaı deýge bolady. О́ıtkeni mundaı sapaly ıngredıentterdiń eshqaısysy da arzan turmaıdy. Onyń óndirý tehnologııasy da kúrdeli.
– Mine, kásibı deńgeıdegi bet, teri kútimine arnalǵan óz taýarlarymyz qolymyzǵa tıgen kúnge de jettik. Bastapqyda 12 túrli kosmetıkalyq ónimdi shyǵarsaq, kásibı deńgeıdegi bir ǵana jelimen shyǵatyn ónimderimizdiń túrleri 15-ten asty. Sulýlyq ishten, ishki aǵzalardyń tazalyǵynan bastalady. Qazir qoltyqtyń, aıaqtyń ıisin ketiretin emdik kosmetıkalardy shyǵarýdy qolǵa aldyq. Eń bastysy, bizdiń kosmetıkamyzdyń quramynda ne jazylǵan, ishinde de sol bolady. Sondyqtan da ishinde anyq qandaı qospasy bar ekenine kózimiz jetetin, ózimiz sapasyn baqylaıtyn qazaqstandyq bet kútimine arnalǵan kremderdi shyǵarýdy kóksep keldim. Árıne otandyq ónimder shyǵarýdyń da óz mashaqaty men qıyndyqtary bar. Degenmen meniń kosmetologııa salasyndaǵy 20 jyldyq tájirıbem armanyma jetýge jol ashyp berdi, – deıdi Gúlshash Áýbákirqyzy.
Sonymen qatar bıyl Gúlshash respýblıkamyzdyń alys aımaqtaryna óziniń «Gulshash» franshızasyn berdi. Búginde Almaty, Nur-Sultan, Shymkent, Atyraý qalalarynda «Gulshash» sán salonynyń bólimsheleri bar.
– Bizdiń qyz-kelinshekterdiń bári ádemi. Tek kúndelikti kúıbeń tirshilikpen bet kútimine mán bere bermeıdi. Bet degen kútimdi erekshe qajet etedi. О́ıtkeni qysqy aıazda da, kúnniń aptap ystyǵynda da, jel men shań-tozańnan da betińizdi kólegeılep júre almaısyz. Sondyqtan betke arnaıy ýaqyt bólip, oǵan kútim jasap otyrý kerek. Bet – adamnyń aınasy ispetti. Ishki jan dúnıeńiz, kóńil kúıińiz, tipti tánińizdiń saýlyǵynyń ózin betińizge qarap bilýge bolady eken. О́z elimizde otandyq ónim shyǵarý týraly kóptegen jyldar boıy armandaǵan edim. Bul jolda uzaq izdendim. Meniń kútken nátıjem de birden bola qoıǵan joq. Soǵan qaramastan, uzaq jylǵy izdenis tabysty bolyp, ózimniń armanyma aınalǵan kosmetıkalyq ónimderge qol jetkizip otyrmyn, – degen Gúlshash qyz-kelinshekterdiń betin aǵartatyn ımporttyq ónimderdiń kópshiliginiń quramynda aǵzaǵa asa zııandy qorǵasynnyń bolatynyn aıtady.
Qazir qyz-kelinshekter sulý kóriný úshin pyshaqqa túsip, boteks sııaqty ádistermen betiniń janyn ketirip, qabaǵyn keskizip, bárine barady. Tipti sapasyz plastıkalyq operasııalardan ólip ketetinder bar. Mine, osynyń bári aqsha tabýdyń kesirinen bolyp jatyr. Qanshama áıel óziniń tabıǵı túrinen aıyrylyp, aınaǵa qaraýǵa júregi daýalamaıtyn jaǵdaılar oryn alýda.
«Betke ájim túsirmeý de qyz-kelinshekter úshin máńgilik másele bolyp qala beredi. Biz qazir qabaqty kóterý, salbyraǵan urtty ketirý, kóz aınalasyndaǵy ájimderdi núktelerge áser ete otyryp jazý ádisin qoldanyp júrmiz. Kóbine emdik shópter, baldyń túrlerin paıdalanamyz.
Kásibimdi súıgenim bolar. Áıtpese osy jıyrma jylda bizdiń Almatyda nebir keremet sulýlyq salondary ashyldy. Dollarlap aqsha tastaıtyn qymbat kosmetologtar bar. Biraq qazaqtyń birtýar talantty qyzdary men tanymal adamdary – meniń turaqty klıentterim. Munyń bári meniń óz qyzmetime degen adaldyǵym dep oılaımyn», – deıdi «AG cosmetics» ónimderiniń ıesi Gúlshash.
Aıtqandaı otandyq ónimderdiń tusaýyn eki birdeı halyq ártisi, eki eldiń Rozasy kesti. Osylaısha otandyq sharaǵa Bishkekten arnaıy kelgen Gúlshashtyń baıyrǵy dosy Qyrǵyzstannyń halyq ártisi Roza Amanova men Qazaqstannyń halyq ártisi Roza Rymbaeva bastaǵan tanymal tulǵalar ortaqtasty.
Osy saltanatty oqıǵaǵa arnaıy kelgen Qazaqstannyń halyq ártisi Roza Rymbaeva: «Bir-birimizdi qoldamasaq, otandyq ónimderimizdi tutynbasaq, kim bizdi qoldaıdy?! Gúlshashtyń otandyq óndiris ashyp jatqany úlken eńbek. Bul kez kelgenniń qolynan kelmeıdi. Men osyndaı baýyrlarymyzdyń eńbegine, jetistigine qýanamyn. Biz tek qana et pen un óndirip qoımaı, ózimizge qajet taýarlardyń bárin shyǵarýymyz kerek. Árqaısymyz óz ónimderimizdiń tutynýshysy bolýǵa tıispiz. Sonda elimiz damıdy. Meni sheteldiń qymbat kosmetıkalaryn paıdalanady dep oılaıtyn bolarsyzdar, ol qate pikir. Ústimdegi kıimderdiń barlyǵy Qazaqstanda tigilgen. Jazǵy demalysymdy Alakólde ótkizemin. Endi mine, elimizde jasalyp jatqan kosmetıkany qoldanýǵa daıynmyn. Germanııa mashına shyǵarady, nemister mindetti túrde birinshi kezekte óz kólikterin minedi. Sol sııaqty biz de óz óndirýshilerimizdi qoldap, elimizde óndirilgen buıymdardy tutynaıyq», – dep tilektestigin bildirdi.
Gúlshash zamandasymyz BAQ ókilderine bergen suhbatynda: «Adamnyń densaýlyǵy men kelbetine qatysty kásippen aınalysatyndar birinshi kezekke sapany qoıý kerek. Qaýipsiz bolýyna jaýapty bolýy tıis. Qazir kóbi kosmetologııa salasyn jyldam baııtyn bıznes dep oılaıdy. Múlde olaı emes. Adaldyqqa qurylǵan kásip qana muraly bolady», dep sózin túıip, bıznes jolynda osy qaǵıdadan aınymaıtyndyǵyn jetkizdi.