Atalǵan jarysqa balýandarmen qatar, qurmetti qonaq retinde ǵalam moıyndaǵan myqtylar da kelip, chempıonattyń nárin kirgizip, sánin kórkeıtpek kórinedi. Sonyń biri – adamzattyń alyby, klassıkalyq kúresten (grek-rım kúresi) asa aýyr salmaqta 3 dúrkin Olımpıada, 9 dúrkin álem, 12 dúrkin Eýropa chempıony Aleksandr Karelın.
Aty ańyzǵa aınalǵan alyp jaıly áńgime kóp. Birde Novosibir qalasynyń shetinde ornalasqan ári tártibi nashar oqýshylarǵa arnalǵan mektepke Karelın kezdesýge barypty. Oqýshylar odan nashaqorlyq jaıly suraǵanda: «It isteıtin isi bolmaǵandyqtan, butyn jalaıdy, al aqymaq adam ǵana nasha shegedi» dep dúńk etkizipti. Bar bolǵany osy bir aýyz sózden keıin mekteptiń esirtkige áýes balalary sap tyıylǵan kórinedi.
Aleksandr Karelınniń eń bir jek kóretin isi – týǵan kún merekesin dańǵazalap toılaý. «Nege olaı?» degenderge dastarqan basyna jınalyp alyp bir-birimizdi asyra maqtaý, onsyz da belgili oqıǵany kóbirshiktetip kóbeıtý qısynsyz qylyq deıtin kórinedi.
Osy oraıda bolashaq urpaq úshin, sondaı-aq bozkilemde beldesip, sporttyq ómirge qadam basqan jasóspirimder úshin ataqty balýannyń ómirde qatań ustanatyn qaǵıdattary jaıly aıta ketsek artyq bolmas. Sonymen A.Karelınniń qaǵıdattaryna nazar salyńyz.
О́mirde men úlgi tutatyn adam – ákem. Birde ákem meni shaqyryp aldy da, teledıdardan ataqty balýan Ivan Iаrygındi kórsetip, «Myna adamǵa jaqsylap qarap al. Bul krasnoıarlyq dańqty balýan. Dál osy adamdaı bol» dep buıyrdy. Men áke úkimin oryndaý úshin kúres kilemine shyqtym.
Alǵash kúresti bastaǵanymda ákeı: «Upaı sanymen utý degendi umyt. Tek qana taza jeńisti qanaǵat tutatyn bol!» dedi. Bul sóz meniń ǵumyrlyq qaǵıdatyma aınaldy.
Taǵdyr adam balasyna qaıtken kúnde óte kóp múmkindik syılaıdy. Eń bastysy, ony ańǵarmaı bosqa jiberip alýdan saq bolǵan jón.
«Jarys degenimiz – kórermeni bar jattyǵý» degendi tanymal bapker, meni jattyqtyrǵan maman Vıktor Mıhaılovıch Kýznesov únemi aıtatyn. Men jylyna ondaǵan jarysqa qatysyp, jeńiske jetý arqyly basqalarǵa «Karelındi jeńý qıyn» degen túsinik qalyptastyryp úlgerdim.
Jetken jetistigimniń 5 paıyzy – talant, qalǵany eńbek, ıaǵnı tógilgen ter. Chempıon bolýdy armandaǵan adam – eńbek etýden qashpaǵany jón.
Balýan retinde kúrestiń óte kóp ádis-tásilin bilemin. Biraq tolyq ıgergenim úsh-aq ádis. Udaıy jeńiske jetýime osynyń ózi jetkilikti boldy.
Barselona Olımpıadasynan (1992) keıin kúresti doǵarǵym keldi. Bapkerler maǵan «Sasha, qarasańshy seniń aldyńda kim turǵanyn. Aleksandr Vasılevıch Medved. Bul adam 3 dúrkin Olımpıada chempıony. Al sen she?». Osy sózden keıin qolma-qol jattyǵýǵa kiristim.
Barlyq álem birinshiligin biriktirseń de, bir Olımpıadanyń júldesine tatymaıdy.
О́zime yńǵaıly, klassıkalyq kúreske toǵystyrǵan taǵdyrǵa rızamyn. Eger bul kúres pen meniń ıkemim úılespese, zor jetistikke jetpes te edim.
Dýmaǵa depýtat bolǵan alǵashqy jyly ımıdjmeıkerler kelip: shashyńdy tym qysqartpa, sóz mánerińdi túze, djınsı kıme, djıpke otyrma dep aqyl aıta bastady. Bul maǵan unamady. Men: «Odan da osy mártebeli jıynǵa ernimdi boıap kelsem qalaı?» dedim. Shyn máninde adam óz bolmysymen qymbat. Jasandy qylyq jaraspaıdy. Meni saılaǵan halyq. Olar tipti boqmuryn kezimnen biledi. Uıat emes pe?.
Ereje ózgergendikten jeńildim deıdi kóptegen balýandar. Naǵyz balýan erejesiz de jeńedi. Tóreshige jaltaqtap odan «syı» dámetý jigitke jaraspaıdy.
«Álem memleketteri Olımpıadaǵa qatysýshylardy daıyndaıdy, al Reseı Olımpıada chempıondaryn daıyndaıdy» degen támsil bar. Bul ras endi.
Balalaryma balýan bol demeımin. Biraq ınternettiń buǵaýynda bolǵannan góri sportpen shuǵyldanǵan artyq ekenin eskertemin. Qaıtken kúnde sportshy bolý mindet emes, biraq azamat bolý adamǵa paryz.
