Balalar men ata-analardyń psıhologııalyq beıimdelýi turǵysynda keńes bergen IýNISEF jáne respýblıkalyq «Psıhıkalyq densaýlyq ǵylymı-praktıkalyq ortalyǵynyń» ulttyq treneri, pedagog-psıholog Juldyz Mahataeva qashyqtan bilim alý kezeńinde muǵalimde de, ata-ana men balada da úreıdiń bolýy qalypty jaǵdaı dep atap ótti. Eń bastysy – baıbalam salmaý. «Sońǵy ýaqytta ómir súrý daǵdylarymyzǵa ózgerister endi. Árıne, emin-erkin oınap, qalypty jaǵdaıda bilim alýǵa úırengen balalar úshin aldaǵy ýaqytta da karantın rejimin saqtaı otyryp, dostarymen, synyptastarymen kezdesý múmkindigi shekteledi. Mundaı jaǵdaıda bilim alý ońaı emes. Degenmen de, balanyń kóńil-kúıi men sapaly bilim alýyna barynsha kóńil bólý ata-analardyń jaýapkershiliginde.
«Qashyqtan oqytý – bul bos áýreshilik emes. Tıisinshe, kúndizgi rejimde oqý úshin arnaıy ýaqyt bólý kerek. Bul úshin balaǵa qolaıly orta qajet. Jumys ústeli, qajetti quraldary men oqýlyqtary qoljetimdi ári uqypty jınastyrylǵany abzal. Bul iske balanyń ózin de únemi jumyldyryp otyrý uqyptylyqqa, jaýapkershilikke baýlıdy. Sabaqqa qajettilerdi qoljetimdi aımaqqa qoıyp, gadjetterge kóńili bólinbes úshin basqa bólmede qaldyrý kerek», deıdi maman.
Arnaıy bólme bolmaǵan jaǵdaıda oqý buryshy tııanaqtalyp, syrtqy dybystarǵa, úı jumystaryna alańdamaı, zeıinmen jumys isteýi tıis. Al ýaqytty bilip otyrý úshin, saǵattyń kórý aımaǵynda ornalasqany jón.
Qashyqtan bilim alý kezinde balalardyń fızıkalyq belsendiligine kóńil bólý kerektigin alǵa tartqan Juldyz Mahataeva «Fızıkalyq kúsh-jigerdi qajet etetin kez kelgen áreket balaǵa oń yqpalyn tıgizedi. Bólmelerdi tazartý, jattyǵý jasaý, án aıtý, bı bıleý, toqý, áshekeı buıymdar jasaýdyń balanyń zerikpeýine áseri mol. Balany májbúrlemeýge tyrysyp, qyzyqtyratyn iske jumyldyrǵan jón ári qandaı iske qyzyǵýshylyǵy bar ekenin de anyqtap alý mańyzdy» dedi.
Sonymen qatar balalardy jaqyn adamdaryna, ıaǵnı atasyna, ájesine, ini-qaryndastaryna, úı janýarlaryna qamqorlyq jasaýǵa tárbıeleýdiń de mańyzy zor. «Meniń kómegim kerek», «mensiz isteı almaıdy» degen jaýapkershilikti seziný de karantın jaǵdaıynda balalardy kúızelisten qutqarýǵa yqpal etedi.
Mektepterdegi kezekshi synyptarda bilim alatyn oqýshylar úshin mektep aýmaǵynda qaýipsizdiktiń kúsheıýi, ata-analardyń vırýstan qorǵaný talaptaryn durys túsinýi mańyzdy. Ári balalardy qaýipsizdik sharalaryn qatań saqtaýǵa baýlýdyń mańyzy zor. Eger de ár ata-ana balasyna qamqorlyq jasap, vırýstan qorǵaný sharalaryn kúsheıtse, onda barlyq otbasy da aman bolady. Al deni saý otbasynan asqan qýanysh joq.
ALMATY