Naryqta bıdaıǵa suranys artqan saıyn dıqandar da jyl saıyn egis alqabyn arttyrýǵa yntaly. Oblysta egin sharýashylyǵymen 1300-den asa sharýashylyq aınalysady. О́tken jylmen salystyrǵanda egis alańy 84,5 myń gektarǵa artqan. Úkimet tapsyrma bergen bos jatqan jerlerdi ıgerý, paıdalanýdyń paıdasy mine, osyndaı.
Ekinshiden, ótken jyly 24,6 myń gektar sýarmaly jer iske qosylyp, jalpy kólemi 126,7 myń gektarǵa jetti. Byltyr 1 gektar sýarmaly alqaptan 313 sentner kókónis jınaldy. Mysaly, aıyrmashylyǵy tańǵalarlyqtaı: 900 myń gektar sýarylmaıtyn egis alqabynan 827 myń tonna, al 52 myń gektar sýarylatyn alqaptan 830 myń tonna ónim alyndy.
Bizdiń óńirdegi sýarmaly alqaptyń 35 paıyzyn jem-shóp daqyldary, 28 paıyzyn kartop quraıdy. Sondaı-aq, maıly, dándi, dándi-burshaqty daqyldardyń úlesi 26 paıyzǵa, kókónisterdiki 11 paıyzǵa teń. Mysaly, Tereńkól aýdanynda sýarmaly jer bıyl 1 myń gektarǵa kóbeıip, oǵan bir jyldyq jáne kópjyldyq ósimdikter, kartop, kókónis, júgeri salynady. Aýdan ákimi Serik Batyrǵojınovtiń aıtýynsha, 750 tonna tuqym jańartyldy. Bul aýdanda barlyǵy 20 myń tonnadan astam tuqym bar.
Aýyl sharýshylyǵy basqarmasynyń málimetinshe, byltyr sýarmaly alqaptardy iske qosý úshin «Bıznestiń jol kartasy-2020» baǵdarlamasy sheńberinde 3 joba, «Jumyspen qamtýdyń jol kartasy» baǵdarlamasy aıasynda 4 joba júzege asqan. Bul iske «Qazsýshar» kásiporny da qatysyp, jalpy kólemi 17,5 myń gektardy quraıtyn 5 jobaǵa jetekshilik etýde.
Basty joba – Ertis-Ýspen jasandy sý kanalynyń qurylysy júzege assa, 10 myń gektar jer sýarmaly alqapqa aınalmaq.
Úshinshiden, 350 myń gektar jerde qar toqtatý júrgizilgen, mysaly, «Pobeda», «Galıskoe» jáne Abaı atyndaǵy seriktestikter, «Orazbaev», «Zamandas» qojalyqtary jáne «Jazdyq» fermerlik sharýashylyqtarynda qar toqtatýǵa qajetti zamanaýı tehnıkalar bar. Bul tehnıkalar qar toqtatý jumystaryn shyǵynsyz júrgizýge múmkindik beredi. Qar toqtatý – topyraqtyń agrofızıkalyq qasıetterin jaqsartyp, ylǵaldy tolyq jınaýǵa ári saqtaýǵa múmkindik beredi. Kóktemgi egis jumystaryna mashına-tehnıka parkteriniń 184 egis keshen shyǵady.
Basqarmanyń ósimdik sharýashylyǵy jáne mehanıkalandyrý bóliminiń bas mamany Erqanat Áýbákirdiń aıtýynsha, bıyl dándi daqyldar alqaby 911 myń gektarǵa, maıly daqyldar 189,4 myń gektarǵa, kartop 18,8 myń gektarǵa, kókónister 7 myń gektarǵa, baqsha daqyldary 2,7 myń gektarǵa, mal azyǵy 361,1 myń gektarǵa jetken. Qazir 145,4 myń tonna tuqym daıyn. Arnaıy zerthanalarǵa jiberilip, sapasy anyqtalýda. О́ńirde tikeleı tuqym sharýashylyǵymen aınalysýǵa zańdy quqyǵy bar 27 sharýashylyq tirkelgen. Jergilikti dıqandar qajetti tuqymdy osy sharýashylyqtardan satyp alady.
Jelezın aýdany jyl saıyn qaraqumyq pen kúnbaǵys egýdi kóbeıtýde. Aýdan ákimi Qanat Qashkırovtyń aıtýynsha, kúnbaǵys alqaby 10 myń gektarǵa ulǵaıǵan. Byltyr qaraqumyq egetin jerdiń kólemi 2100 gektar bolsa, bıyl 2400 gektarǵa jetipti.
Oblys boıynsha 5 myń gektar alańda shegirtke zııankesterine qarsy hımııalyq is-sharalar josparlanǵan. Bul jumystar barlyq 10 aýdanda jáne Pavlodar, Aqsý jáne Ekibastuz qalalarynyń aýyldyq aýmaqtarynda ótedi. Buǵan jergilikti bıýdjet esebinen 7,1 mln tenge qarajat bólindi.
– Bıyl ósimdik sharýashylyǵyn qoldaý maqsatynda sýbsıdııa retinde óńirimizge 3,4 mlrd teńge qarajat bólindi. Bastysy, sýbsıdııalarǵa qol jetkizý úshin sharýalardyń qolynda «Agrarlyq karta» bolýy tıis. Karta boıynsha sharýalardyń ótinishterin mınıstrlikke jetkizýdiń sıfrly júıesi jasalýda. Jáne «Agrarlyq nesıe korporasııasy» AQ 100-den astam sharýashylyqqa 3,4 mlrd teńge jeńildetilgen nesıe berýdi josparlap otyr. Osy ýaqytqa deıin 94 dıqannyń 2,3 mlrd teńgelik ótinishi maquldanǵan, – deıdi E.Áýbákir.
Úshinshiden, egis alqaby ulǵaıǵan saıyn janar-jaǵarmaıǵa degen qajettilik te artary sózsiz. О́ńirde bıylǵy kóktemgi egis naýqanyna 21 myń tonna arzandatylǵan dızel otyny bólinipti.
– Búginde «LF TRADE», «TK Parnas» jáne «Rymjan Treıd» seriktestikteri jaýapty operatorlarmen jumys bastady. Ár tonnanyń baǵasy – 179-180 myń teńge. Elektrondy júıede ár sharýashylyqtyń egis alqabynyń kólemi esepke alynady. Dıqandar «Qoldaý.kz» saıty arqyly ótinish beredi. Úsh operatordyń bireýiniń kómegine júginedi. Saıtta sharýalar janar-jaǵarmaıdy qaı ýaqytta alyp ketetindigin ózderi belgileıdi, – deıdi basqarma mamany.
Al jyl saıyn kóktemgi egis naýqany kezinde dıqandar baǵdarlama talaptary jeńil, kópqaǵaz toltyryp áýrege túspeıtin elimizdegi «Agrarlyq nesıe korporasııasy» AQ-men jumys isteıtini belgili.
– О́tken jyly indet shyǵýyna baılanysty kóktemgi egis jumystaryn júrgizýge qoldaý kórsettik. Mysaly, «Agrarlyq nesıe korporasııasy» AQ-na bólingen 70 mlrd teńge qarajat sharýalarǵa úlestirildi. Jáne de «Keń dala» baǵdarlamasy sheńberinde pavlodarlyqtar da bar elimizdiń 2 346 fermeri memleket qoldaýyna qol jetkizdi. Qazir ár aýdanda nesıelik seriktestikter jumys isteıdi. Bıylǵy kóktemgi egis jumystaryn júrgizýge 1 mlrd teńge qarajat bólinedi. Al qarjy «Keń dala» baǵdarlamasy arqyly beriledi. Nesıeniń jyldyq ústemesi – 5 paıyz. Bul úshin sharýashylyqtyń qujaty, bıznes-jospar kepilge qoıatyn múliktiń qujaty, bolýy qajet. Qazir túsken ótinishter maquldanyp, sharýalarǵa tıisti qarajat berildi. О́tinishterdi qabyldaý jalǵasýda, – deıdi oblystyq fılıal dırektorynyń orynbasary Izbasar Júsipbekov.
О́ńirdegi astyqty aýdan sanalatyn Ertis aýdanynda bıyl alqap kólemi 5 myń gektarǵa artyp, 282,3 myń gektardy qurady. Aýdan ákimi Aıan Beısekınniń málimetinshe, sharýalar 635 mln teńgege 23 tehnıka satyp alǵan. Jalpy, dala jumystaryna 64 egý kesheni men 160 traktor tartylady.
Oblystyq aýyl sharýashylyǵy basqarmasynyń málimetinshe, óńirde kóktemgi dala jumystaryn ýaqtyly ári sapaly júrgizý úshin oblystyq ákimdik tarapynan jeńildetilgen nesıeler berý isin jyldamdatý, dızeldi otynmen qamtamasyz etý isin júıeli júrgizý tapsyryldy.
Jalpy, óńirde dándi-daqyldardy egý jumystary sáýirdiń ortasynda bastalady, al 3 mamyr men 3 maýsym aralyǵynda maıly, dándi daqyldardyń tuqymy sebiledi.
Pavlodar oblysy