Eýrazııalyq damý banki 15 halyqaralyq banktiń bazasyndaǵy aqparattardy negizge ala otyryp toqsandyq sholýdy jarııa etken. Onda kórsetilgendeı, 2020 jyly halyqaralyq qarjy ınstıtýttary Ortalyq Azııa elderine 8,3 mlrd dollardan astam qarjy bólgen. Bul soma 2019 jyldaǵy aqshamen salystyrǵanda bir jarym ese joǵary.
8,3 mlrd dollardyń 6,7 mıllıardy táýelsiz qarjylandyrýǵa, tehnıkalyq kómek pen granttarǵa jumsalǵan. Jeke sektordaǵy qarjylandyrý úlesi 2019 jylǵy 42,6 paıyzdan 2020 jyly 19,6 paıyzǵa deıin azaıyp, 1,6 mlrd dollar ǵana bólingen.
2020 jyly ásirese, О́zbekstan halyqaralyq qarjyny kóbirek alǵan. Olarǵa berilgen 4,3 mlrd dollardyń 3,8 mlrd dollary – táýelsiz zaım, tehnıkalyq kómek jáne granttar bolsa, 512 mln dollary – jeke sektorǵa usynylǵan qarjy kólemi. Qazaqstanǵa 2,8 mlrd dollar bólingen. Sonyń 1,8 mlrd dollary – táýelsiz zaımdar bolsa, taǵy 1 mıllıardy – jeke sektorǵa usynylǵan kómek. Halyqaralyq bankterdiń Tájikstandaǵy qarjylandyrý kólemi byltyr 740,9 mln dollardy quraǵan. Bul rette Qyrǵyzstanǵa – 508,2, Túrikmenstanǵa 38,2 mln dollar bólinipti.
О́zbek elindegi qarjylandyrý kólemi bir jylda 76,7 paıyzǵa, Qazaqstanda 35,4 paıyzǵa ósken. Sondaı-aq bizdiń eldegi táýelsiz qarjylandyrý, tehnıkalyq kómek jáne granttar 1 mln dollardan birden 1,8 mlrd dollarǵa kóbeıip shyǵa kelgen. Onyń esesine jeke sektordy qarjylandyrý 2 ese qysqarǵan, kerisinshe О́zbekstanda jeke sektordy qarjylandyrý 3,8 ese artqan.
Ortalyq Azııa elderin qarjylandyrý turǵysynan halyqaralyq damý bankteri ishinde Azııa damý banki kósh bastaıdy – 2,7 mlrd dollar. Odan keıingi orynda – Halyqaralyq qaıta qurylymdaý jáne damý banki men Halyqaralyq damý qaýymdastyǵy tur: 2,1 mlrd dollar. Sondaı-aq Azııa ınfraqurylymdyq ınvestısııalar bankiniń de úlesi bar – 1,5 mlrd dollar. Bul bankter óz qarjylaryn negizinen táýelsiz zaım retinde usynǵan. Al jeke sektordy qarjylandyrý jaǵynan Eýropalyq qaıta qurylymdaý jáne damý banki alda tur – 881,2 mln dollar. Odan keıingi oryndarda – Eýrazııalyq damý banki (598,4 mln dollar), Halyqaralyq qarjy korporasııasy (120,5 mln dollar).
2020 jyly Halyqaralyq qaıta qurylymdaý jáne damý banki men Halyqaralyq qarjy korporasııasy О́zbekstandy qarjylandyrǵan iri halyqaralyq damý ınstıtýty atandy. Olar 1,6 mlrd dollar bólip, sonyń 500 mln dollary «Aýyl sharýashylyǵyn modernızasııalaý» jobasyna jáne damý saıasatyn qoldaý boıynsha jobalar aıasynda táýelsiz zaım esebinde berilgen. Odan keıin ornalasqan Azııa damý banki usynǵan 1,3 mlrd dollardyń 500 mıllıon dollary – COVID-19 pandemııasynyń teris áserlerin jeńildetýge baǵyttalǵan.
Al Qazaqstandy qarjylandyrý boıynsha kósh bastaǵan iri damý banki – Azııa damý banki (1 mlrd dollar) jáne Azııa ınfraqurylymdyq ınvestısııalar banki (750 mln dollar). Azııa damý banki negizinen áleýmettik jáne ekonomıkalyq qıyndyqtardy eńserýge, sonymen qatar pandemııaǵa baılanysty densaýlyq saqtaý salasyn kúsheıtýge oraı qarjy bólgen. Azııa ınfraqurylymdyq ınvestısııalar banki bolsa COVID-19 pandemııasy týyndatqan qıyndyqtarmen kúresip, bıýdjet júgin jeńildetý úshin nesıe berýdi maquldaǵan.
