Jaǵdaı retteletinine senemin

Teńge baǵamynyń tómen­deýine, al tıisinshe AQSh dol­larynyń teńgege shaqqandaǵy baǵasynyń kóterilýine baılanysty jaǵdaıdy estigen halyq alǵashynda abdyrap qalǵany, dálirek aıtqanda, ne isterin bilmeı, ábigerge túskeni ras. Sebebi, bul habar birinshi kezekte bizdi, ıaǵnı qarapaıym jurt­shylyqty qatty tolǵandyrady emes pe? Eger, shynymen de teńgeniń baǵamy túsetin bolsa, aldaǵy ýaqytta eldegi jaǵdaı qalaı bolmaq?  Bul saýal meniń oıymsha, Qazaqstannyń barlyq azamattaryn, ásirese qarapaıym halyqty tolǵandyrmaı jáne alańdatpaı qoımasy anyq. Demek, aldaǵy ýaqytta Ulttyq bank bolsyn, Úkimet bolsyn, eń aldymen, qarapaıym halyqtyń jaǵdaıyn, olardyń turmysynyń tómendep ketpeýin, jalpy alǵanda, áleýmet áleýetiniń  quldyrap ketpeýin oılaýy kerek sekildi. Bir ǵana mysal keltireıin. Men ózim zeınetkermin. Al men sekildi tek zeınetaqymen ǵana kún kórip jatqan azamattar qanshama! Basqa taýarlardy aıtpaı-aq qoıaıyn, máselen, halyq tutynatyn taýarlardyń, azyq-túlikterdiń baǵasy ósip ketetindeı jaǵdaı oryn alatyn bolsa, men sekildi zeınetaqyǵa qarap otyrǵan halyqtyń jaǵdaıy ne bolmaq? Bul rette halyqty «Dúkenderdiń sórelerinde turǵan taýarlardyń ishinde ımporttyq taýarlar qanshama. Eger, teńge ba­ǵamy tómendese, onda syrttan ke­letin azyq-túlikterdiń baǵasy da dollardyń baǵamyna sáıkes óz­gerip, kóterilmeı me?» degen saýal­ da mazalary anyq qoı. Mine, máseleniń mánisi qaıda jatyr.  Meni de osy oı mazalap, azyq-túlik alý úshin bir-eki dúkenge kirip shyqtym. Ázirge, men alyp júrgen kúnbaǵys maıynyń baǵasy sol qalpynda, ózgermeı tur eken. Aldaǵy ýaqytta da halyqqa qajetti, kúndelikti tutynatyn osyndaı taýarlardyń baǵasy kúrt kóterilip ketpese degen tilegimiz bar. О́zim bul habardy estigen kezde Úkimettiń ne aıtyp jatqanyn, Ulttyq banktiń qandaı málimdeme jasaǵanyn bilgim kelip, otandyq telearnalardy qosyp, tyńdadym. Árıne, ártúrli pikirlerdi estidim. Máselen, bir azamattar dollardyń ósýine baılanysty daýryǵýdyń qajeti joǵyn, bul jaǵdaı kerisinshe otandyq kásipkerlerdiń ımport pen eksporttaǵy básekelestigin arttyra túsetindigin alǵa tartýda. Al Úkimet pen jergilikti atqarýshy organdar Ulttyq bankpen birlesip, baǵanyń birden ósýine jol bermeý jumystaryn júrgizetinderin, dollardyń teńgege shaqqandaǵy baǵamynyń teńgerimdiligin ustap turý úshin barlyq jaǵdaı jasaıtynyn, alǵashqy kúnderi mundaı jaǵdaıdyń oryn alýy  zańdylyq ekenin, alaıda, teńge baǵamyna qatysty jaǵdaı birneshe kúnniń ishinde turaqtalatynyn aıtyp jatyr. Demek, bul másele  – Úki­met­tiń  de, Ulttyq banktiń de aı­ryqsha nazarynda tur degen sóz. Pre­zıdent árdaıym halyqtyń áleý­mettik jaǵdaıyna aıryqsha mán berip otyratynyn bilemiz. Áleýmettiń áleýetine, halyqtyń tur­mys-deńgeıine, memleketimiz ekonomıkasynyń kóterilýine qatysty máselelerdi óziniń jyl saıynǵy Joldaýynan da tys qal­dyrǵan emes. Márııash BORANBEKOVA, zeınetker. ASTANA.