Bankter kıbershabýyldarǵa daıyn ba?

Sonymen qatar otandyq qar­jy ınstı­týt­tarynyń 65 pa­ıy­zynyń veb-saıttary Eýroo­daq­tyń jeke derekterdi qorǵaý týraly jalpy erejesine saı emes. Bul árıne, klıent­terdiń yqylasyn keri ıteretin ja­ǵym­syz aqpar.

«Biz birqatar banktiń qaýip­siz­dik júıe­si­nen ájepteýir kem­shilikterdi anyqtadyq. Kóbi veb-ser­verlerin ornatý kezinde qa­ýipsizdiktiń negizgi ádisterin elemeıdi jáne qyzmetkerlerdiń sıfrly qaýipsizdik týra­ly habar­dar bolmaýy banktiń ózi­niń de, onyń klıentteriniń de derekterine shyn máninde qaýip tóndirýi múmkin. Mundaı kezde «eleýsiz» jáne «kishkentaı» problema bolmaıdy. Onyń qaı-qaısysy da derekter men qa­ra­jat­ty qoldy qylýǵa kez kelgen sátte jol ashyp berýi yqtımal. Biz agenttikke qajetti aqparattardy usyndyq. Olar kemshilikterdi túzeý boıynsha bank­termen ju­mys júrgizdi» deıdi «Deloıt» kom­­panııasynyń táýekelderdi bas­qarý de­par­tamentiniń basshysy Vladımır Remyga.

Agenttiktiń kıberqaýipsizdik bas­qar­ma­synyń bastyǵy Roman Permı­nov­tiń aıtýynsha, olar Ulttyq bankpen birlesip qarjy sektory kıberqaýipsizdiginiń 2020-2022 jyldarǵa arnalǵan strategııasyn ázir­lep, bekitken. Sonyń nátıjesinde aqpa­rat­tyq qaýipsizdik táýekelderin baǵalaý ádis­temesi jáne qorǵalý deńgeıin baǵalaý qa­ǵıdalary engizilip, bankter men baǵaly qaǵazdar naryǵy úshin aqparattyq qaýip­siz­dik jónindegi talaptar ózger­gen.

«Agenttik tek qarjy naryǵyn retteýmen ǵana emes, sonymen qatar damytýmen de aınalysady. Biz salalyq aqparattyq qa­ýipsizdik ortalyǵy sııaqty ba­ǵytty damytýdamyz. Qarjy sektory – osyndaı tájirıbe bas­tal­ǵan Qazaqstandaǵy al­ǵash­­q­y sala, ekonomıkanyń basqa sektorlarynda salalyq aqparattyq qaýipsizdik ortalyqtaryn qurý endi ǵana josparlanyp jatyr. Biz qarjy uıymdaryn ortalyqtyń derekter almasýdy qamtamasyz etetin tıisti aqparattyq júıesine qosylýdy min­det­tegimiz keledi» deıdi R.Permınov.

2020-2021 jyldary kıber­sha­býyl­dar­dyń aldyn alý maqsa­tyn­da agent­tik 20 alaıaqtyq ınternet-resýrsty, onyń ishin­de qarjylyq pıramıda belgi­le­ri bar 13 ınternet-resýrsty buǵattaǵan. Bank­ter­ge aqpa­rat­tyq qaýipsizdik qaterleri týra­­ly 400-den astam eskertý jibe­ri­lip, olardan kelip túsken 300-den astam aqpa­rat­tyq oqys oqıǵa kartasy óńdelipti. En­digi rette aqparattyq qaýipsizdik pro­sesterin avtomattandyryp, adam resýrsyn únemdeý úshin Qainar aqparatty óńdeýdiń avtomattandyrylǵan júıesi qanatqaqty deńgeıde iske qosylǵan. Júıe aqparattyq qaýipsizdik oqıǵalaryn, sıgnaldar men oqys oqıǵalardy tirkeıdi, qaýip pen osal tus týraly eskertedi.

Qazirgi kezde barlyq 22 bank Qainar-ǵa qosylǵan. Sonyń ishinde 8 bank («Eýra­zııa­lyq bank» AQ, «Reseı Sberbanki» AQ EB, «Bank SentrKredıt» AQ, ForteBank AQ, «Alfa-Bank» EB AQ, Bank RBK AQ, Halyk Bank AQ, Altyn Bank AQ) ózara is-qımyl jasaýdyń avtomattandyrylǵan tetigin paıdalanady eken.

«2020 jyly Almaty qalasy pro­ký­ra­týrasynyń jedel-izdes­ti­rý toby­nyń keı­bir qazaqs­tan­dyq bankterdegi sıfr­­­ly arnalar arqyly aqshalaı qarajatty jym­qy­rý deregi boıynsha sotqa deıingi tergep-tekserýine qa­tys­tyq. Sıfrly ma­­terıaldarǵa taldaý júrgizilip, ma­man­dar­dyń qyl­mystyq is sheńbe­rin­degi qorytyndysy da­ıyndalyp, A­l­maty qa­la­lyq prokýratýrasyna tapsyryldy.

Kıberqaýipsizdikti qamta­ma­syz etý jú­­ıe­si­niń aldynda jańa ári kúrdeli sy­naq­­­tardyń turǵanyna qaramastan, na­ryq­tyń bul segmenti serpindi damýda. Ha­lyq­aralyq tájirıbeni tal­­daý, paıdalaný, sondaı-aq kásibı deńgeıi joǵary ma­mandarmen ózara tyǵyz is-qımyl jasaý arqyly Qazaqstannyń qarjy sektory týyndaıtyn qa­ýip-qaterlerge toıtarys berý­ge jáne aqparattyq ári kıber­qa­ýip­­sizdikti qamtamasyz etýdi odan ári jetildirýge da­ıyn», deı­di departament basshysy.