Ádebıet • 18 Tamyz, 2022

Ádebıettaný tarlany

176 ret kórsetildi

Tursynbek Kákishev – esimi qazaq ádebıetinde máńgi qalǵan tulǵa. Ol ult ádebıeti úshin óshpes qyzmet etip ketti. Búgingi ádebıette júrgen zııalylardyń kóbi Kákishev mektebinen ótkenderi shyndyq. Onyń ult ádebıeti men rýhanııaty úshin istegen eńbekteri búgingi urpaq úshin asyl muralardyń biri bolmaq.

Ulttyq akademııalyq kitap­ha­na­da Qazaqstan Respýb­lıkasynyń eńbek sińirgen ǵylym qaıratkeri, Halyqaralyq joǵary mektepter ǵylym akademııasynyń qurmetti akademıgi, Qazaqstan Jazýshylar odaǵynyń Sáken Seıfýllın atyndaǵy syılyǵynyń laýreaty, «Parasat» ordeniniń ıegeri, fılologııa ǵylymdarynyń doktory, professor Tursynbek Kákishulynyń týǵanyna 95 jyl tolýyna oraı dóńgelek ústel ótti. Atalǵan is-shara synshy-ǵalym, jazýshy Tursynbek Ká­kish­uly­nyń qazaq ádebıetiniń órkendeýine qosqan úlesin baǵa­laý, ultjandylyǵy men áde­bıetke degen adaldyǵyn keler urpaqqa, qazirgi jastarǵa úlgi etý, sonymen birge ǵalymnyń artynda qalǵan murasyn dáripteý, onyń rýhyna qurmet kórsetýdi maqsat etti.

Dóńgelek ústeldi aqyn, Qa­zaq­­stan Jazýshylar odaǵynyń hat­­shysy, Nur-Sultan qalasy fılıa­lynyń dırektory Dáýlet­kereı Kápuly júrgizip, T.Kákish­uly­nyń qazaq ádebıetine qosqan orasan zor eńbegine, ustazdyq jolyna toqtala kelip, elordadaǵy jańadan ashylatyn №94 mektep-gımnazııasyna Tursynbek Kákishev esimin berý týraly usynystar aıtylǵanyn, elorda áýejaıy mańyndaǵy kottedjder qalashyǵynda ǵalym atyna kóshe berilgenin qýanyshpen aıtyp ótti, ári ustazy týraly jyly esteliktermen bólisti.

Ulttyq ǵylym akademııa­sy­nyń akademıgi, fılologııa ǵylymdarynyń doktory, pro­fes­sor Dıhan Qamzabekuly ǵalym­nyń ulttyq ádebıet ǵyly­myna janashyrlyǵy, adaldyǵy keıingi urpaqqa úlgi bolady deı kelip: «Ol ǵylymǵa salystyrmaly túrde kesh keldi, biraq úlken mektep daıarlap ketti, ǵalymnyń súbe­li eńbegi ádebıet jáne óner, syn salasynyń qalyptasyp-damýynda úlken baǵdar boldy dep esepteımiz. Ásirese 1986 jylǵy Jeltoqsan kóterilisi kezindegi azamattyq ustanymy týraly bólek aıtýǵa bolady, ol kezde dekan kezi. «Sadaqtyń» rýhy men mazmuny da Alash taqyryby boldy. Ol qazaq zııa­ly­laryna tutas qaraı aldy. Eýrazııa ulttyq ýnıversıtetinde ǵalym atynda memorıaldyq ki­tap­hana bar. Keleshekte Turse­keńniń rýhyndaǵy jańa zertteýler dúnıege keledi dep senemiz» dep qorytyndylady.

Ulttyq ǵylym akademııa­sy­nyń akademıgi, fılologııa ǵy­lymdarynyń doktory, professor Baýyrjan Omaruly ustaz Tursynbek Kákishev týraly: «Búgin bárimizdiń ustazymyz, aǵa býynnyń ishindegi óte zııa­ly adam retinde, aıtatynyn eshkimnen qaımyqpaı aıtatyn azamat retinde ultymyzdyń ta­rı­hynda qalǵan Tursynbek aǵa­myzdy ulyqtaý úshin jınalyp otyrmyz. Qazirgi urpaq tarıhqa qaraǵan kezde aınalyp soǵatyn «jıyrma jetinshi jyl­ǵylar» degen bir uǵym bar. Serik Qırabaev, Tursynbek Kákishev, Zeınolla Qabdolov, Músilim Bazarbaev, Nyǵmet Ǵabdýllın, Rahmanqul Berdibaev, Úshkiltaı Subhanberdına, Telǵoja Januzaq,...bul tizimdi jal­­­ǵas­ty­ra berýge bolady. Bu­lar­dyń barlyǵy jıyrma jetinshi jylǵylar. Osylardyń ishinde toqsan bes jasyn kózimen kórgen Telǵoja Januzaq aǵamyz. Osy jıyrma jetinshi jyl­ǵy­lar­dyń arasyndaǵy ǵıbratty ǵalym, ulaǵatty ustaz, abyroı­ly aq­saqal, ardaqty aǵa Tursynbek Kákishevtiń orny bólek. Ol ǵylymdaǵy keıingi býynǵa jaqsy qarady, bárine jol ashty, jastardy qoldady, qol­daýyn kórgenniń birimiz. Ol kisi alys-jaqyn she­tel­derdiń arhıvterin túgel súzip shyqqan adam, qaı arhıvke barsań da Tursekeńniń qoly turatyn», degen júrekjardy oıyn aıtty.

Ulttyq ǵylym akademııa­sy­nyń korrespon­dent-múshesi, fı­lologııa ǵylym­da­rynyń dok­tory Amantaı Shárip jáne ǵalymnyń inisi Jeńis Esimuly da atalǵan is-sharaǵa arnaıy qa­tysyp, akademık týraly es­te­likterimen bólisti. Saıa­sat­ta­nýshy, Qazaqstannyń eńbek sińir­gen qaıratkeri Seıdahmet Qut­tyq­adam, pýblısıst, aýdarmashy Qaıyrbek Sádýaqasov, aqyn Baqytjan Tobaıaqov, fılologııa ǵylymdarynyń doktory, professor Rahymjan Turysbek, jazýshylar Tóken Áljan, Jádı Shákenuly, Aıgúl Kemelbaeva, alashtanýshy, professor Saǵymbaı Jumaǵul, Shaısultan Shaıahmetov atyndaǵy Til-qazyna ǵylymı-praktıkalyq ortalyǵynyń dırektory Erbol Tileshev sııaqty zııaly qaýym ókilderi de is-sharaǵa qatysty. Qazaq ádebıetiniń ósip-órken­deýine erekshe úles qosqan ǵalym­nyń esimi ulyqtala beretini shú­básiz.

Sońǵy jańalyqtar

Ekibastuzda 40-tan astam úıge sý berilmegen

Aımaqtar • 02 Jeltoqsan, 2022

Erbolat Dosaev Almaty qalasynyń ákimi qyzmetinde qaldy

Taǵaıyndaý • 02 Jeltoqsan, 2022

QazaqGaz dırektorlar keńesiniń quramy ózgerdi

Qazaqstan • 02 Jeltoqsan, 2022

Máýlen Áshimbaev Qytaı halqyna kóńil aıtty

Parlament • 02 Jeltoqsan, 2022

Meksıkada 200-ge jýyq adam ýlanyp qaldy

Álem • 02 Jeltoqsan, 2022

Shekarany búkil el qorǵaıdy

Qoǵam • 02 Jeltoqsan, 2022

Aıdos Erbosynuly aýrýhanadan shyqty

Boks • 02 Jeltoqsan, 2022

Uqsas jańalyqtar